Inspectierapport / Verslag van onderzoek. Ongedateerd (vermoedelijk oorlogsjaren 1940-1945). [Rechtsboven:] Copy

Onderzoek aard van winkels, waarover klachten zijn gekomen van te hooge prijzen.

v. Klaveren Amstels. weg 140
Keldertje, zaak van niets.

v. Klaveren Amstels. weg 25
Groote zaak met voornamelijk andere artikelen dan groenten. Etalage vol busjes VIM en flesschen gaseuse dranken. Bord bij ingang vermeldt: groenten heden nºs 1-300 / 3x. Schijnbaar heel wat, doch in winkel niets dan wat komkommers. Geen prijsnoteering.

v. Klaveren Corn. Krusemanstr. 7. soortgelijk als vorige. Alleen wat paprika in etalage.

Beverwijksche groentencentrale Hunzestraat hoek Uiterwaardestraat. Middelmatige zaak met voornamelijk uitstalling van aardappelen.

Alle bovengenoemde zaken maken den indruk gewone loopzaken te zijn. Enkele binnengaande klanten konden normaal worden geholpen, in tegenstelling met andere winkels, vooral in de Rijnstraat, waar veel liefhebbers buiten moesten blijven staan. Prijsnoteering niet aanwezig, alleen uien 11 cts.

Maken op mij den indruk geen zaken te zijn om eens onder toezicht te laten uitverkoopen als afschrikwekkend-voorbeeld voor de anderen!

[Linksonder, in ander handschrift:]
Met in de klacht van den Hollander
bedoelde was echter ook
de klachtenbewijs! Op de lijst van
het Secr. is hierover niets te
vinden.

[Ondertekening:]
Tj. Swieberink (of Luierink) Dit document is een verslag van een inspecteur die onderzoek doet naar mogelijke prijsopdrijving in Amsterdamse groentewinkels. De inspecteur bezoekt drie filialen van "v. Klaveren" en de "Beverwijksche groentencentrale".

De observaties zijn kritisch:
* De winkels hebben weinig voorraad (slechts komkommers, paprika of aardappelen), terwijl de etalages gevuld zijn met niet-bederfelijke waren zoals Vim (schoonmaakmiddel) om de leegte te maskeren.
* Er is een gebrek aan prijsnoteringen, wat destijds een overtreding was.
* De inspecteur vergelijkt de situatie met de Rijnstraat, waar blijkbaar enorme rijen stonden ("liefhebbers buiten moesten blijven staan").

De conclusie van de inspecteur is opmerkelijk: hij adviseert om deze specifieke winkels niet te gebruiken voor een "afschrikwekkende uitverkoop". Tijdens de bezetting kon de overheid winkels dwingen hun voorraad tegen vastgestelde prijzen uit te verkopen als straf voor prijsopdrijving. De inspecteur vindt deze zaken blijkbaar te onbeduidend ("loopzaken", "zaak van niets") om als effectief voorbeeld te dienen voor andere winkeliers. Het document stamt zeer waarschijnlijk uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Tijdens deze periode was er een enorme schaarste aan voedsel en goederen, wat leidde tot de zwarte markt en prijsopdrijving. De Prijsbeheersingsdienst hield streng toezicht op de prijzen.

De genoemde straten (Amstelveenseweg, Rijnstraat, Hunzestraat) liggen in Amsterdam-Zuid, een buurt die destijds zwaar getroffen werd door de maatregelen van de bezetter. Het vermelden van "gaseuse dranken" en "Vim" in de etalage is typerend voor de schaarste in de oorlog: omdat er geen groenten waren, vulde men de ramen met wat er nog wel was om de winkel er enigszins gevuld uit te laten zien. De term "afschrikwekkend-voorbeeld" verwijst naar de harde repressie van de economische opsporingsdiensten om de distributieregels en prijsvoorschriften te handhaven.