Getypte ambtelijke brief (doorslag). 12 oktober 1945. Onbekend (vermoedelijk een afdelingshoofd binnen de gemeente Amsterdam). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Amsterdam. 2c/70/2 H.
VD/SV

12 October 1945.

groententoewijzing.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.
===========

Onder terugzending van de met Uw kantbrief d.d. 30 September jl. om advies ontvangen stukken no. 755 L.M. 1945 heb ik de eer U te berichten, dat ik de verzoeken, vermeld in den brief van den Amsterdamschen Raad voor wijkverpleging heb doen behandelen met den leider van het Plaatselijk Verdeelkantoor op de Centrale Markt.

Ten aanzien van het eerste verzoek - het verstrekken van een speciale groententoewijzing - deelde genoemde leider mede, dat dit bezwaarlijk zou kunnen worden ingewilligd. Met uitzondering van de bekende regeling voor suikerzieken wordt tot nu toe voor geen enkele categorie een toeslag van groenten verleend.

Indien aan het onderhavige verzoek zou worden voldaan, dan zou dit ongetwijfeld consequenties hebben voor groote groepen van de bevolking bijvoorbeeld voor alle menschen, die zwaren en zeer zwaren arbeid verrichten. Wanneer tot extra toeslagen van groenten zou worden besloten, dan acht het Verdeelkantoor een zoodanige regeling practisch slechts dan effectief, wanneer voor dergelijke groepen extra groenten wordt beschikbaar gesteld, welke dagelijks van den aanvoer zou moeten worden uitgetrokken. Voor de gewone bevolking zou dan op dagen van kleine aanvoeren eventueel zeer weinig groenten meer beschikbaar zijn.

Een andere mogelijkheid zou, volgens het Verdeelkantoor zijn, wanneer de Distributiedienst in bovenbedoelde gevallen een extra groentenbon beschikbaar zou stellen, doch in de praktijk zou hiervan niet veel terecht komen, omdat den groentenman niet is voorgeschreven om een bepaalde hoeveelheid groenten per bon te leveren. Met de hier vermelde opvattingen van het Verdeelkantoor kan ik mij vereenigen. Men adviseerde ten slotte om zich met de onderhavige zaak te wenden tot het Bedrijfsschap voor Groenten en Fruit te Den Haag, ten einde een principieele uitspraak uit te lokken. Adressante ware te berichten, dat van gemeentewege aan deze zaak niets kan worden gedaan. * Kernboodschap: De brief is een negatief advies aan de Wethouder voor Levensmiddelen betreffende een verzoek van de Amsterdamsche Raad voor wijkverpleging voor extra groententoewijzingen.
* Logistieke argumenten: Het Verdeelkantoor stelt dat extra toewijzingen de voedselzekerheid voor de "gewone bevolking" in gevaar brengen, vooral op dagen met weinig aanvoer. Daarnaast is het bonnensysteem ongeschikt omdat er geen vast gewicht per bon aan een groenteman kan worden opgelegd.
* Beleidsmatig argument: Er wordt gevreesd voor een precedentwerking (het 'slippery slope'-argument). Als wijkverpleegsters extra krijgen, zullen zware arbeiders dit ook eisen.
* Besluit: De gemeente Amsterdam verklaart zich onbevoegd/onwillig om dit lokaal te regelen en schuift de beslissing door naar het landelijke Bedrijfsschap in Den Haag. Dit document stamt uit oktober 1945, slechts vijf maanden na de bevrijding van Nederland. Hoewel de Tweede Wereldoorlog voorbij was, was de voedselsituatie in steden als Amsterdam nog uiterst precair. Het distributiestelsel (de bonkaarten) bleef nog jaren na de oorlog van kracht om schaarste te beheersen en eerlijke verdeling te garanderen.

De tekst illustreert de bureaucratische strijd in de wederopbouwperiode, waarbij maatschappelijke organisaties (zoals de wijkverpleging) probeerden betere condities voor hun personeel te krijgen, terwijl de overheid krampachtig probeerde het fragiele evenwicht in de voedselvoorziening te bewaren. De spelling (bijv. "menschen", "zoodanige") is de Marchant-spelling, die kort na deze brief (in 1947) officieel zou worden vervangen door de huidige spelling.