Ambtelijke brief/correspondentie. 5 januari 1943. De Adjunct-Directeur der Gemeentelijke Personeelsvoorziening. Den heer Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam (W). [Briefhoofd met wapen van Amsterdam]
Gemeentelijke Personeelsvoorziening
Amsterdam

Aan: den heer Directeur van het
Marktwezen
Jan van Galenstraat 14
AMSTERDAM (W)

Telefoonno. No. 6 G.P.V./Gar/143 Bijlagen Datum: 5 Januari 1943.

Hiermede verzoek ik U, mij zoo spoedig mogelijk te wil-
len verstrekken een nominatieve opgave van de werklieden der Ge-
meentelijke Arbeidersreserve, die op 31 December 1942 bij Uw
dienst werkzaam waren.* Deze opgave zal worden vergeleken met de
eigen gegevens der Gemeentelijke Arbeidersreserve, ten einde te
komen tot volkomen betrouwbare en juiste cijfers van de sterkte
der gedetacheerde reserve aan het einde van 1942 en begin 1943.

Een vergelijking van de cijfers der diensten en bedrij-
ven met die der Reserve is noodig om verschillen te voorkomen tus-
schen de in de jaarverslagen der diensten en bedrijven en de in
het jaarverslag der Arbeidersreserve te publiceeren cijfers. Ver-
schillen daarin kunnen o.a. makkelijk ontstaan, doordat de Reser-
ve van de vaste aanstelling van reservisten bij de diensten, dik-
wijls pas geruimen tijd na den datum van ingang dier aanstelling
kennis krijgt. Daarom zou ik tevens gaarne opgave ontvangen van de
eventueel nog in behandeling zijnde voorstellen tot vaste aanstel-
ling van reservisten bij Uw Dienst, waarvan de aanstellingsdatum
vóór 2 Januari 1943 zou vallen.

Tevens verzoek ik U mij te doen toekomen een nominatieve
opgave van de op 31 December 1942 bij Uw dienst werkzame jeugdige
werklieden en z.g. art. I-werklieden.

* hierbij s.v.p. afzonderlijk te
vermelden de bij Uw dienst ge-
detacheerde reservisten, die
op 31 Dec. in Duitsland
werkzaam waren.

De Adj. Directeur
der Gem. Personeelsvoorziening,
[Handtekening]

Model No. 10 Deze brief is een administratief verzoek om personeelsgegevens ten behoeve van de jaarrapportage over 1942. De kerndoelen van de brief zijn:

1. Data-verificatie: Het synchroniseren van de personeelsaantallen tussen de specifieke dienst (het Marktwezen) en de centrale Gemeentelijke Arbeidersreserve om discrepanties in jaarverslagen te voorkomen.
2. Inzicht in aanstellingen: Het opvragen van gegevens over reservisten die op het punt staan een vaste aanstelling te krijgen, aangezien daar vaak een administratieve vertraging in zit.
3. Specifieke categorieën: Er wordt specifiek gevraagd naar "jeugdige werklieden" en "art. I-werklieden" (waarschijnlijk een specifieke rechtspositionele categorie voor ongeschoolde of tijdelijke arbeiders).
4. Tewerkstelling in Duitsland: De handgeschreven kanttekening (bij het asterisk) is historisch het meest saillant. Er wordt gevraagd om een aparte lijst van werknemers die formeel bij het Marktwezen gedetacheerd waren, maar op dat moment in Duitsland werkten. Het document dateert van januari 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode werd de druk van de bezetter om Nederlandse arbeiders in te zetten voor de Duitse oorlogsindustrie (de Arbeitseinsatz) steeds groter.

De "Gemeentelijke Arbeidersreserve" (GAR) was een pool van gemeentearbeiders die over verschillende stadsdiensten konden worden verspreid. De administratieve noodzaak om precies te weten wie waar was (inclusief wie er in Duitsland verbleef), was cruciaal voor de bezetter en de meewerkende gemeentelijke bureaucratie.

Dat werknemers van het Marktwezen (gevestigd in de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat) "in Duitsland werkzaam waren", duidt erop dat ook binnen deze essentiële voedselvoorzieningsdienst personeel werd gevorderd voor werk over de grens. Deze brief toont de 'papieren werkelijkheid' van de gedwongen tewerkstelling: het was een genormaliseerd onderdeel van de gemeentelijke boekhouding. Marktwezen