Typoscript (vermoedelijk een doorslag van een officieel advies of rapport).
Origineel
Typoscript (vermoedelijk een doorslag van een officieel advies of rapport). Onbekend, maar uit de inhoud (verwijzing naar "Districtsleider" en "na den oorlog") is op te maken dat dit stamt uit de periode van de Tweede Wereldoorlog (1940-1945). -3-
mijdelijk zal zijn, vooral ook met het oog op transport-
moeilijkheden(aanvoer van Urk!) om tot rooken over te
gaan.
-
aalverkoop uitsluitend op markten.
Het voorstel van den Districtsleider kan naar
onze meening niet worden aanvaard.
Het ligt [handgeschreven: stellig] stellig niet op den weg van de Gemeente
om een dergelijke, inrgrijpende, voor den middenstand
ruineuze, maatregel te treffen. Dit zou toch een de-
classeering van de zaken beteekenen, waarbij de winke-
lier zijn hooge winkelonkosteh zou blijven houden.
Met de strekking van het voorstel zijn wij het
volkomen eens: de contrôle op de winkels is vrijwel
onuitvoerbaar, terwijl die op de markten stellig beter
is georganiseerd. Naar onze meening mag daaruit evenwel
niet voortspruiten om de zaken gedeeltelijk naar de
markten te verplaatsen. Bovendien zou de [doorgehaald: markte]
clientele van een winkel door een dergelijke maatregel
worden geschaad. Bovendien moet erop worden gewezen,
dat men moet aannemen, dat de zaken na den oorlog weder
normaal zullen kunnen werken. In dat geval is het niet
ondenkbaar, dat bij invoering van den door den Districts-
leider voorgestelden maatregel blijvend nadeel voor
den winkelstand zal ontstaan. De maatregel is dan ook
naar onze meening te verstrekkend om daarop een gunstig
advies te kunnen uitbrengen, vooral ook, waar zoo'n
maatregel op geen enkel ander gebied van den midden-
stand is getroffen.
De Gemeentelijk Adviseur voor Voe- De Directeur,
dings- en Distributieaangelegenheden,Z. O. Z Het betreft een ambtelijk advies over de regulering van de vishandel, specifiek de verkoop van aal (paling). Een "Districtsleider" (een term die duidt op de nationaalsocialistische bestuursstructuur tijdens de bezetting) had voorgesteld om de verkoop van aal uitsluitend nog op markten toe te staan. Het hoofddoel van dit voorstel was het vergemakkelijken van de controle op de distributie en prijzen, wat in vaste winkels lastiger bleek.
De opstellers van het document (de Gemeentelijk Adviseur en de Directeur) adviseren negatief over dit voorstel. Hun belangrijkste bezwaren zijn:
1. Economische impact: Winkeliers worden financieel geruïneerd omdat hun vaste lasten ("winkelonkosteh") doorlopen terwijl hun handel naar de markt wordt verplaatst.
2. Verlies van klandizie: De vaste klantenkring van winkels zou worden geschaad.
3. Lange termijn gevolgen: Men vreest dat de ingreep een blijvende ontwrichting van de winkelstand zal veroorzaken die ook na de oorlog ("na den oorlog") nog voelbaar zal zijn.
4. Inconsequentie: Een dergelijk ingrijpend verbod wordt nergens anders in de middenstand toegepast. Dit document is een treffend voorbeeld van de bestuurlijke strijd tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Terwijl de bezetter en collaborateurs (zoals de Districtsleider) streefden naar totale controle over de voedselketen en distributie (mede om de zwarte handel te bestrijden), probeerden lokale ambtelijke apparaten vaak de bestaande sociaal-economische structuren en de belangen van de lokale middenstand te beschermen. De vermelding van transportproblemen vanuit Urk wijst op de logistieke schaarste die kenmerkend was voor de oorlogsjaren. De term "declasseering" geeft aan dat men de maatregel zag als een degradatie van het vak van de gespecialiseerde vishandelaar naar dat van een marktkoopman.