Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen. 9 juli 1943. Waarschijnlijk de Directie van de Vischmarkt (gezien de aantekening "Inspecteur Vischmarkt"). [Handgeschreven, boven midden:]
Verzonden 9/7

[Handgeschreven, rechtsboven:]
Inspecteur
Vischmarkt.
VD/SV

[Links:]
46a/180/2 M.

[Rechts:]
9 Juli 1943.

[Geadresseerde:]
De Heeren Gebr. Hogenbirk
Maasstraat 27
Amsterdam-Zuid. wijk 220
================

[Inhoud:]
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 10 Mei jl. verleen ik U hierbij toestemming om Uw vischtoewijzingen, waarvoor U eventueel op Zondag in aanmerking zou komen, op een van de eerstvolgende werkdagen in ontvangst te nemen, zulks op grond van het feit, dat U niet te Amsterdam woonachtig zijt.

[Ondertekening:]
De Directeur, Deze brief is een formeel besluit van een administratieve instantie betreffende de distributie van vis tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kernpunten zijn:

• Uitzonderingsregel: De Gebroeders Hogenbirk krijgen toestemming om hun toegewezen partij vis op een doordeweekse dag op te halen in plaats van op zondag.
• Argumentatie: De reden voor deze uitzondering is dat de ondernemers niet in Amsterdam woonachtig zijn. In de context van die tijd was reizen (zeker op zondag) bemoeilijkt door beperkingen op het openbaar vervoer, brandstoftekorten en mogelijk religieuze bezwaren of verblijfsbeperkingen.
• Bureaucratie: Het proces duurde geruime tijd; de aanvraag werd gedaan op 10 mei en het besluit viel pas op 9 juli. Dit typeert de trage, ambtelijke molen tijdens de bezettingsjaren.
• Adres: Hoewel de brief naar de Maasstraat in Amsterdam is gestuurd, suggereert de tekst dat dit hun bedrijfsadres was en niet hun woonadres. Tijdens de Duitse bezetting (1940-1945) was de voedseldistributie in Nederland streng gereguleerd via het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd. Vis was een belangrijk onderdeel van het dieet, maar de aanvoer was grillig door de gevaren op zee en de beperkingen die de bezetter oplegde aan de visserij.

De "Vischmarkt" in Amsterdam fungeerde als een centraal distributiepunt. Handelaren kregen "toewijzingen" op basis van bonnen en quotas. Dat de overheid zich bezighield met de specifieke dag van afhaal, onderstreept hoe diep de controle op het dagelijks leven en de handel was doorgedrongen. De Maasstraat in de Rivierenbuurt was een levendige winkelstraat, maar voor handelaren die van buiten de stad moesten komen, vormde een zondagse levering een logistiek probleem dat alleen met officiële toestemming van "De Directeur" opgelost kon worden. Vischmarkt (Inspecteur) Rijksbureau