Archiefdocument
Origineel
21 mei 1943. Marktwezen Amsterdam, Jan van Galenstraat 14. MARKTWEZEN AMSTERDAM
vD/SV
TELEFOONNUMMER 85151
VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN
No. 46a/195/2 M.
BIJLAGE 1
ONDERWERP: Vischverdeeling.
AMSTERDAM (W.) 21 Mei 1943.
JAN VAN GALENSTRAAT 14
AAN den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.
==========
In bijlage dezes hebben de ondergeteekenden de eer U een afschrift te zenden van een rapport van den dienstdoenden halopzichter J.C. Lobbes d.d. 19 Mei jl. in zake den verkoop van 280 ½kg. aal buiten de verdeeling om. De aal was in slechten toestand aan de markt gekomen op een tijdstip, dat de verdeelingen waren geëindigd, terwijl zich ook overigens geen enkele koopman op de markt bevond. Keurmeester Snoek, die voor de keuring van deze partij was opgeroepen, wilde de aal aanvankelijk laten rooken, doch was na aandringen van het halpersoneel bereid den verkoop in verschen toestand toe te staan, wanneer dit direct zou geschieden (zie hieromtrent verklaring Snoek). Het Commissielid Lammers heeft zich daarop bereid verklaard de aal onder toezicht van Lobbes op Kattenburg te verkoopen, waardoor ongeveer 140 menschen een maaltijd visch hebben gekregen. De winstmarge op deze partij is de Combinatie Lammers ten goede gekomen.
Het is mogelijk, dat zich in de komende zomermaanden nog enkele malen een dergelijke situatie zal voordoen.
Wij verzoeken U goed te willen keuren, dat in dergelijke uitzonderingsgevallen de Combinatie Lammers welke ook des avonds de aanvoeren in de vischhal verzorgen, met den verkoop van deze partijen wordt belast.
De Gemeentelijke Adviseur voor Voedings- en Distributieaangelegenheden,
De Directeur,
A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-9-'39-526. Dit document betreft een ambtelijk verslag en een beleidsverzoek met betrekking tot de visdistributie in Amsterdam tijdens de bezettingsjaren. De kernpunten zijn:
- Incidentele afwijking: Er is 280,5 kg aal (paling) verkocht buiten het officiële distributiesysteem om. Dit was noodzakelijk omdat de vis in slechte staat verkeerde en arriveerde op een moment dat de reguliere markt en distributie al gesloten waren.
- Voorkomen van bederf: Om te voorkomen dat de vis verloren zou gaan, werd besloten deze niet te roken (wat tijd kost), maar direct 'vers' te verkopen in de volksbuurt Kattenburg.
- Resultaat: Ongeveer 140 mensen werden hierdoor van een maaltijd voorzien. De winst ging naar de "Combinatie Lammers", die blijkbaar ook de avondlogistiek in de vismarkt verzorgde.
-
Verzoek om mandaat: De ondertekenaars vragen de wethouder om toestemming om in toekomstige, vergelijkbare spoedgevallen op dezelfde wijze te mogen handelen om voedselverspilling tegen te gaan. Het document dateert uit mei 1943, een periode van toenemende schaarste tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog.
-
Voedseldistributie: Voedsel was strikt gerantsoeneerd en werd via een complex systeem van bonnen en officiële 'verdeelingen' gedistribueerd. Eigenmachtig handelen buiten dit systeem om was in principe verboden.
- Locatie: De Jan van Galenstraat was de locatie van de Centrale Markthallen, het logistieke hart van de Amsterdamse voedselvoorziening.
- Pragmatisme in oorlogstijd: De brief toont de spanning tussen de strenge bureaucratische regels van de bezetter en de praktische noodzaak om schaars voedsel voor de Amsterdamse bevolking te behouden. De keuze voor Kattenburg (een arbeidersbuurt) suggereert een sociale overweging bij deze ad-hoc actie.
- Administratie: De paarse 'V' is waarschijnlijk een administratieve afvinkmethode (bijv. 'Voldaan' of 'Verwerkt') door het secretariaat van de wethouder.