Doorslag van een getypte brief (archiefkopie). 26 mei 1943. De Gemeentelijke Adviseur voor Voedings- en Distributieaangelegenheden & De Directeur (waarschijnlijk van de betreffende dienst). [Bovenaan rechts]
VD/SV

[Bovenaan links]
46a/198/1 M.
3
Contrôle-voorschriften
Vischverdeeling en Vischverkoop.

[Datum]
26 Mei 1943.

[Adres]
den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.

[Handgeschreven kantlijnnotitie links]
K.M.
1475/48
+ kennisp.
aan Klerk!
d.d. 25.5.'43

[Inhoud]
In bijlage dezes hebben de ondergeteekenden de eer U voor de goede orde een drietal circulaires te doen toekomen, inhoudende contrôle-voorschriften voor de vischverdeeling en de verkoop op de Vischmarkt en op de dagmarkten, een en ander ingevolge door U op 17 Mei jl. gegeven opdrachten.

Zooals U zult bemerken is het voorstel van Lammers om de kooplieden op de Vischmarkt aan de kassen door de leden der Combinatie verzamelbons te hand te doen stellen, vervallen, doordat ten slotte een oplossing gevonden is, waarbij de af te geven kassabons kunnen worden benut. Hierdoor blijven deze contrôle-maatregelen geheel in handen van ambtenaren, hetgeen ons juister voorkomt.

Een voorschrift voor de winkeliers ten aanzien van de klantenlijsten is nog in voorbereiding. Dit zullen wij U een dezer dagen doen toekomen.

[Ondertekening]
De Gemeentelijke Adviseur voor De Directeur,
Voedings- en Distributieaange-
legenheden,

[Annotation bovenaan midden]
Verzonden 27/5 mp * Onderwerp: De brief betreft de implementatie van controlemaatregelen voor de distributie en verkoop van vis in de stad (gezien de term 'Vischmarkt' zeer waarschijnlijk Groningen).
* Besluitvorming: Er wordt gerefereerd aan een eerder voorstel van ene heer Lammers. Zijn plan om private partijen ("de Combinatie") te betrekken bij het afhandelen van verzamelbons bij de kassa's is afgewezen. In plaats daarvan is gekozen voor een systeem met kassabons dat volledig door gemeenteambtenaren gecontroleerd kan worden. De schrijvers benadrukken dat het "juister" is om deze controle in publieke handen te houden.
* Proces: De brief dient als begeleidend schrijven bij drie circulaire-ontwerpen die de specifieke voorschriften bevatten. Er wordt tevens aangekondigd dat er nog gewerkt wordt aan voorschriften voor klantenlijsten voor winkeliers. * Tijdperk: Mei 1943, midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland.
* Schaarste en Distributie: Voedsel was schaars en de distributie ervan was streng gereguleerd via een bonnensysteem. De overheid probeerde met strikte "contrôle-voorschriften" de zwarte handel tegen te gaan en een eerlijke (doch minimale) verdeling te waarborgen.
* Lokaal Bestuur: De brief toont de bureaucratische werking van het gemeentelijk apparaat onder de bezetting. De Wethouder voor de Levensmiddelen was een cruciale post in die tijd. De nadruk op controle door ambtenaren in plaats van marktpartijen past in de tijdsgeest van centralisatie en wantrouwen jegens ongecontroleerde handel.
* Locatie: De vermelding van "de Vischmarkt" duidt vrijwel zeker op Groningen, waar de Vischmarkt nog steeds een centraal marktplein is. De heer Lammers was mogelijk een vertegenwoordiger van de visdetailhandel of een ambtenaar betrokken bij de markt.