Bestelbon voor groenten (distributiebon).
Origineel
Bestelbon voor groenten (distributiebon). Opmerking: De tekst is letterlijk overgenomen met behoud van de oorspronkelijke spelling en interpunctie.
[Linksboven verticaal:]
XXX
[Hoofdtekst links:]
Gemeentelijke Distributie van Groenten
======================================
Bestelbon № 074293
GEZINSKAART No. ................................................................
Het nevenstaande wordt slechts afgeleverd tegen
afgifte van dezen bon en van de desbetreffende
strook der gezinskaart. De groenten kunnen op
de daarvoor aangewezen uren worden afgehaald
aan distributieplaats ..........................................................
Zoek geraakte bonnen worden niet vergoed.
Deze bon is slechts geldig in de week
volgende op die waarin besteld is.
Datum bestelling ................................................................
[Rechterkolom:]
............ pond roode kool
............ ,, savoye kool
............ ,, uien
............ ,, wortelen
............ ,, koolrapen
............ ,, bieten (rauw)
............ ,, zuurkool
Totaal ............ pond à 3 cent per kg = f...............
Bovenstaand bedrag door mij ontvangen.
(Handteekening)
...................................................................................................... * Functie: Een officieel formulier waarmee burgers tijdens de schaarste een bestelling konden plaatsen voor specifieke soorten groenten.
* Controlemechanisme: De bon was gekoppeld aan een 'gezinskaart'. Misbruik werd bemoeilijkt doordat zowel de bon als een strook van de gezinskaart moest worden ingeleverd.
* Producten: De lijst bevat robuuste groenten (diverse koolsoorten, uien, wortelen, bieten) die geschikt waren voor massadistributie en langdurige bewaring.
* Prijsstelling: Opvallend is de vaste prijsstelling onderaan: "à 3 cent per kg". Dit duidt op prijsbeheersing door de overheid om woekerprijzen op de zwarte markt tegen te gaan.
* Status: De bon is ongebruikt (niet ingevuld). Dit document is een direct overblijfsel van het distributiestelsel in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Vanwege de blokkades en het vorderen van voedsel door de Duitse bezetter ontstonden grote tekorten. Alles, van brandstof tot textiel en voedsel, ging "op de bon".
De gemeentelijke distributiediensten voerden de centrale regels uit. De term "roode kool", "savoye kool" en "koolrapen" is typerend voor het menu in oorlogstijd; dit waren vaak de enige producten die nog in redelijke hoeveelheden beschikbaar waren. De spelling "dezen" en "handteekening" is conform de toen geldende spelling-De Vries en Te Winkel (vóór de hervorming van 1947). De "XXX" linksboven kan verwijzen naar het wapen van Amsterdam, wat zou betekenen dat dit formulier specifiek voor die gemeente gedrukt is.