Getypte brief of ambtelijk memorandum (pagina 2). -2-

bureaux, onder welker ressort visch wordt verkocht, dwin-
gend voor te schrijven.
Wij stellen U nu voor de volgende regeling voor het
bepalen van de volgorde, waarin visch kan worden gekocht,
goed te keuren.
Om 9.30 uur wordt de rij door den marktambtenaar
gefixeerd. Hij deelt deze rij in 5 of 6 deelen, al naar
gelang van de lengte van de rij. Hij draagt zorg, dat
tusschen elk deel van de rij voldoende tusschenruimte
wordt in acht genomen. Vervolgens loot hij, in welke volg-
orde de verschillende deelen van de rij voor visch in aan-
merking zullen komen. Om 9.30 uur weet de markt-
ambtenaar reeds, hoeveel kooplieden met visch zijn te
verwachten, zoodat hij dan bijv. de drie hoogste nummers
van de rij kan mededeelen, dat zij niet behoeven te wach-
ten.
Het publiek, dat na 9.30 uur zich aan de rij wenscht
aan te sluiten, moet vanzelfsprekend wachten, totdat alle
deelen van de rij, die aan de loting hebben deelgenomen,
zijn afgewerkt.
Wij merken ten slotte op, dat een verdeeling der rij
in 5 of 6 deelen en de daarop volgende loting vanzelf-
sprekend niet geheel bevredigend kan werken. Evenwel mee-
nen wij, dat deze regeling toch voldoende verbetering
brengt om niet aan U te vragen Uw goedkeuring er aan te
willen hechten.

De Gemeentelijk Adviseur voor Voe- De Directeur,
dings- en Distributieaangelegenheden, Het document beschrijft een organisatorisch voorstel om de chaos en onzekerheid bij de visverkoop te minimaliseren. De kern van het plan is een 'loting-systeem' voor de wachtrij:
1. Fixatie: De rij wordt op een vast tijdstip (09:30 uur) 'bevroren'.
2. Segmentatie: De rij wordt opgedeeld in genummerde groepen.
3. Loting: De volgorde waarin de groepen geholpen worden, wordt door loting bepaald. Dit voorkomt dat mensen urenlang vooraan moeten staan voor succes.
4. Informatievoorziening: Omdat men weet hoeveel vis er is, kunnen mensen achteraan in de rij direct naar huis worden gestuurd als er onvoldoende voorraad is.

De schrijvers erkennen dat het systeem niet perfect is, maar zien het als een noodzakelijke verbetering van de openbare orde en efficiëntie. Dit document is zeer waarschijnlijk afkomstig uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog (1940-1945). De functietitel "Gemeentelijk Adviseur voor Voedings- en Distributieaangelegenheden" verwijst direct naar het complexe distributiesysteem dat werd opgezet om de schaarste aan levensmiddelen te beheersen.

Vis was, net als veel ander voedsel, schaars en de verkoop ervan leidde vaak tot enorme wachtrijen en sociale onrust. Dergelijke lokale verordeningen waren bedoeld om de 'rijenvorming' te reguleren en de schaarse goederen op een voor de autoriteiten beheersbare wijze te verdelen. De spelling (met 'sch' en 'oo') is de gangbare spelling-De Vries en Te Winkel, die pas in 1947 officieel werd vervangen door de spelling-Marchant.