Getypt beleidsstuk of concept-notitie (doorslag op dun papier). -2-

Ten einde een juiste distributie onder de bevolking te bereiken is maar één radicaal middel aan te geven en dat is een officieele distributie op bonnen. Evenals voor alle andere gedistribueerde artikelen wordt hierdoor bereikt, dat ieder lid van de bevolking in den loop van een bepaalde periode voor visch in aanmerking kan komen. Aangezien evenwel niet van te voren bekend is, welke hoeveelheid visch beschikbaar is, kan de periode, waarvoor de vischbon geldig zal zijn, niet worden vastgesteld. Over het jaar 1942 is in totaal aan zeevisch, zoetwatervisch en aal beschikbaar geweest naar schatting [leeg] kg. De bevolking beloopt thans 700.000 personen, zoodat, wanneer per hoofd van de bevolking 1/4 kg. visch beschikbaar zou worden gesteld, men [leeg] kg. visch per jaar zou krijgen. Men zou dan dus op basis van 1/4 kg. per hoofd [leeg] maal per jaar visch kunnen krijgen.

Wanneer men bedenkt, dat het vleeschrantsoen momenteel, zonder been, 175 gram per hoofd en per 14 dagen bedraagt, dan steekt het vischrantsoen in verhouding daarmee niet ongunstig af.

Uit het bovenstaande blijkt, dat de vischbon voor een lange periode zal moeten gelden. Om te voorkomen, dat gedurende de eerste weken van de distributieperiode de bevolking toch nog vele malen in de rij zal moeten staan om te trachten de bon tegen visch in te wisselen, is het noodzakelijk, dat ieder lid van de bevolking aan een bepaalden, met name genoemden, kleinhandelaar wordt gebonden: de klantenbinding. Wel zal deze klantenbinding belangrijk meer administratieve werkzaamheden voor den Distributiedienst en den Dienst van het Marktwezen met zich mede brengen, doch het groote voordeel van dit stelsel is, dat het publiek bij benadering kan nagaan op welken dag het voor visch in aanmerking kan komen en den handelaar weet, [handgeschreven boven tekst: bij wie] [doorgestreept: waar] het de visch moet halen. Hieronder zal een en ander nader worden uitgewerkt.

De details zullen thans puntsgewijs nader worden behandeld.

[Een groot diagonaal kruis loopt over de volgende twee paragrafen:]

A. Uitreiking van een vischkaart aan de bevolking.

Aan ieder, die op rechtmatige wijze in het bezit is van een distributie-stamkaart wordt een vischkaart uitgereikt volgens bijgaand model. Aan deze vischkaart bevinden zich een aantal genummerde bonnen.

Deze kaarten worden op normale wijze door den Distributiedienst uitgereikt.

B. Verdeeling op de Vischmarkt. * Inhoud: Het document beschrijft de noodzaak en logistiek van de invoering van een visrantsoenering. Het bepleit een systeem van 'klantenbinding' waarbij burgers aan een specifieke vishandelaar worden gekoppeld om wachtrijen te voorkomen.
* Staat van het document: Het betreft een werkdocument. Er zijn witruimtes gelaten voor exacte gewichten, wat aangeeft dat de berekeningen nog niet definitief waren.
* Wijzigingen: Sectie A is volledig doorgehaald, wat suggereert dat de procedure voor de uitreiking van de viskaarten werd herzien of dat dit deel van het plan kwam te vervallen. Een handgeschreven correctie verandert "waar het de visch moet halen" naar "bij wie", wat de nadruk legt op de persoon van de handelaar (klantenbinding).
* Demografie: Er wordt gesproken over een bevolking van 700.000 personen. Dit kan wijzen op een specifieke regio of een grote stad (zoals Amsterdam) in die periode. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog (1940-1945). Vanwege toenemende schaarste werd vrijwel de gehele voedselvoorziening strikt gereguleerd via de Distributiedienst.

In 1942 werd de voedselsituatie nijpender. Het vleesrantsoen was toen inderdaad erg laag (175 gram per twee weken), waardoor vis een belangrijke alternatieve bron van proteïne vormde. De overheid probeerde door middel van distributiestamkaarten en bonnen een eerlijke verdeling te waarborgen en zwarte handel tegen te gaan. 'Klantenbinding' was een veelgebruikt middel om de logistieke druk op winkels te spreiden en te voorkomen dat mensen urenlang voor niets in de rij stonden. A. Uitreiking B. Verdeeling Marktwezen