Ambtsbericht / Rapport 29 juni 1943 (met aantekening van 30 juni 1943) De Haer, Inspecteur van het Marktwezen Directeur van het Marktwezen [Getypt:]

Rapport

No. 46ᶜ/40/1 M. 1943 ²/₇

Aan den Heer Directeur
van het Marktwezen.

Hedenmorgen vervoegde zich in den hal van de vischmarkt de kleinhandelaar G.J. Hendriks Sr bij mij en verzocht nu eens eindelijk antwoord op het verzoek van de rookers te mogen ontvangen inzake toewijzing van andere vischsoorten. Hierbij waren een aantal rookers en handelaren in gerookte visch tegenwoordig. Ik deelde hem mede, dat hun verzoeken in behandeling waren bij de Directie van het Marktwezen en dat zij maar moesten afwachten.

Hier op werd door genoemde G.J. Hendriks Sr. geboren 22 December 1866 gereageerd met de volgende bewoordingen, jij houdt ons maar op sleeptouw en dat neem ik g.v.d. niet langer. Hij nam daarbij een zeer dreigende houding aan.

Ik heb G.J. Hendriks Sr. van de vischmarkt laten verwijderen en hem voorloopig de verdere toegang tot het terrein ontzegd.

Ik stel U thans voor G.J. Hendriks Sr. in verband met zijn onbehoorlijk optreden te straffen met uitsluiting van de verdeeling.

Amsterdam, 29 Juni 1943.

w.g.
De Haer,
Inspecteur.

[Handgeschreven in rode inkt:]

14 dagen ontzegging toegang
wegens ordeverstoring
30-6-43
[onleesbare paraaf]
46ᶜ/40/1 ᵃ

--- * Inhoud: Het rapport beschrijft een incident op de Amsterdamse vismarkt waarbij een 76-jarige kleinhandelaar, G.J. Hendriks Sr., zijn geduld verliest tegenover een inspecteur. Hij uit zijn frustratie over de trage besluitvorming rondom de toewijzing van vissoorten voor rokerijen. De inspecteur rapporteert "onbehoorlijk optreden" en een "dreigende houding", inclusief het gebruik van een krachtterm ("g.v.d.").
* Maatregel: De inspecteur stelt een zware straf voor: uitsluiting van de visverdeeling (distributie). De uiteindelijke beslissing, in rood aangetekend op 30 juni, resulteert in een marktverbod van 14 dagen wegens ordeverstoring.
* Taalgebruik: Het document hanteert de toenmalige formele spelling (bijv. "vischmarkt", "vervoegde zich", "den hal"). Opvallend is de directe weergave van de verwensing in de ik-vorm, wat de ernst van de belediging in de ogen van de ambtenaar moest onderstrepen.

--- * Tijdsbeeld: Het document dateert uit juni 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was er sprake van extreme schaarste en een strikt distributiesysteem.
* Systeem van Toewijzing: De termen "toewijzing" en "verdeeling" verwijzen naar de centrale controle op voedselvoorraden. Handelaren waren volledig afhankelijk van overheidsinstanties (zoals het Marktwezen) voor hun goederen.
* Spanningen: De frustratie van Hendriks Sr. weerspiegelt de groeiende spanning tussen kleine ondernemers en de bureaucratische apparaten die tijdens de oorlogsjaren de handel reguleerden. Voor een handelaar betekende een uitsluiting van de verdeling of een toegangsverbod direct een verlies van broodwinning. De hoge leeftijd van de betrokkene (76 jaar) benadrukt de wanhoop van de situatie. G.J. Hendriks Marktwezen