Getypte brief (doorslag of kopie) op officieel briefpapier. 21 Juli 1943. De Directeur (waarnemend) van een niet nader genoemde gemeentelijke dienst (waarschijnlijk de Dienst der Markthallen of de Voedselcommissaris van Amsterdam). [Handgeschreven tekst bovenaan:]
Verzonden 21/7
Imp 7

460/42/lb. M.
1
Klacht A. Triest
over onderwicht spiering.

21 Juli 1943.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,

A l h i e r.

Onder terugzending van het met Uw kantbrief d.d.
12 dezer om advies ontvangen stuk no.526 L.M.1943 heb ik de
eer U te berichten, dat zooals U bekend is met ingang van 28
Juni jl. door de Nederlandsche Visscherij Centrale opdracht
is gegeven, dat alle te Enkhuizen aangevoerde spiering naar
Amsterdam moest worden gezonden. De Combinatie Lammers en
Gootjes werd hiervoor met de grossiers te Enkhuizen inge-
schakeld. Begonnen werd met een proef van een week. Aangezien
spiering zeer snel uitwatert, bleek al spoedig, dat er te
Amsterdam onderwichten ontstonden, waarvan [overgetypt met: zoodat] de Nederland-
sche Visscherij Centrale zoowel dezerzijds als door de Combi-
natie Lammers op de hoogte werd gesteld. Ook de geheele handel
was hiermede bekend, doch omdat het een proef gold, accepteer-
de men, vooral ook op het motief, dat men in plaats van f.12.-
winst, welke officieel op een toewijzing spiering van 200 pond
kan worden gemaakt, beter f. 10. kon verdienen, dan in het ge-
heel niets, wanneer er geen spiering zou zijn gekomen!
Den handel was medegedeeld, dat op 5 Juli besprekingen
met vertegenwoordigers zouden worden gevoerd om het onderwicht
op te heffen; deze hebben plaatsgehad met gevolg, dat deze aan-
gelegenheid tot aller tevredenheid werd opgelost. De onder-
wichten zijn na de proefweek niet meer voorgekomen.
Triest heeft evenwel van de gelegenheid gebruik ge-
maakt om de Combinatie waartegen hij nog een oude veete heeft,
aan te vallen. Formeel had hij gelijk; hij heeft een klacht in-
gediend bij de recherche; het resultaat hiervan zal hij moeten
afwachten.
Ik geef U in overweging hiervan den adressant mede-
deeling te doen.
Overigens meen ik er nog op te moeten wijzen, dat het
voornamelijk het werk is van de Combinatie Lammers, dat er
spiering in Amsterdam kon worden aangevoerd, waardoor de zeer
slechte aanvoeren van visch eenigermate konden worden verbeterd.
Enkele vischhandelaren schijnen hierop evenwel weinig prijs te
stellen. Een afschrift van een op deze zaak betrekking hebbend
rapport van den Inspecteur van mijn Dienst doe ik U in bijlage
dezes toekomen.

De Directeur,
wnd.

--- * Kern van het geschil: Een zekere heer A. Triest heeft een officiële klacht ingediend over "onderwicht" (te laag gewicht) bij de levering van spiering. Het document verklaart dat dit gewichtsverlies een natuurlijk gevolg is van het "uitwateren" (vochtverlies) van de vis tijdens het transport van Enkhuizen naar Amsterdam.
* Zakelijke context: Om de voedselvoorziening in Amsterdam te verbeteren, werd alle spiering uit Enkhuizen naar de hoofdstad gedirigeerd via de "Combinatie Lammers en Gootjes". De handel accepteerde het lichte gewichtsverlies aanvankelijk omdat een lagere winst (f. 10 in plaats van f. 12 per 200 pond) te prefereren was boven helemaal geen handel.
* Persoonlijk conflict: De directeur van de dienst suggereert dat de klacht van Triest niet louter uit zakelijke overwegingen voortkwam, maar voortvloeide uit een "oude veete" met de firma Lammers. Hoewel Triest "formeel gelijk" had, wordt zijn actie als rancuneus bestempeld.
* Resultaat: Na een proefweek en een overleg op 5 juli 1943 is het probleem technisch opgelost. De directeur adviseert de wethouder om Triest hiervan op de hoogte te stellen, waarbij subtiel wordt verdedigd dat de Combinatie Lammers juist goed werk verricht voor de visvoorziening.

--- * Tweede Wereldoorlog: De brief stamt uit juli 1943. De voedselvoorziening in bezet Nederland werd steeds nijpender. Spiering, destijds een goedkope vissoort, was een belangrijk onderdeel van het dieet in de steden.
* Nederlandsche Visscherij Centrale (NVC): Dit was een tijdens de bezetting opgerichte organisatie die de productie en distributie van vis controleerde. De centrale sturing (alle vis van Enkhuizen naar Amsterdam) is kenmerkend voor de distributiepolitiek van die tijd.
* Distributie en Winst: De brief geeft een zeldzaam inkijkje in de officiële winstmarges van die tijd: f. 12.- winst op 200 pond spiering. Het feit dat de klager naar de "recherche" is gestapt, duidt erop dat onderwicht werd gezien als een economisch delict, wat in oorlogstijd zwaar bestraft kon worden.