Archief 745
Inventaris 745-426
Pagina 269
Dossier 106
Jaar 1944
Stadsarchief

Getypte brief (officieel schrijven) met handgeschreven aantekening.

30 november 1944. Van: De Directeur (waarschijnlijk van de Centrale Markt in Amsterdam). Aan: Feldgendarmerie, Museumplein 17, Amsterdam-Z.

Origineel

Getypte brief (officieel schrijven) met handgeschreven aantekening. 30 november 1944. De Directeur (waarschijnlijk van de Centrale Markt in Amsterdam). Feldgendarmerie, Museumplein 17, Amsterdam-Z. [Handgeschreven, bovenaan:] extra

[Top rechts:] VB/HB.

[Top links:]
37/109/1M.
1.

[Midden rechts:] 30.November 1944.

Betrifft:
Bewachung Zentralmarkt.

An die Feldgendarmerie,
Museumplein 17,
Amsterdam-Z.

In der Anlage übersende ich Ihnen Abschrift eines Berichtes eines Kontrolleurs auf der Zentralmarkt.

Unter Hinweisung auf mein Schreiben vom 14.Oktober 1944 nr. 37/95/3M. erlaube ich mir wieder zu bitten um Ihre Mitwirkung zu einer befriedigenden Regelung der Bewachungsarbeit, wie diese die Wächter der Deutschen Wehrmacht auf der Zentralmarkt ausüben sollen.

Die Geländer der Zentralmarkt, nämlich Gebäude C, sind vom 1.November ab freigegeben infolge Schreibens des Quartieramtes nr.Reg./B. 376-551-567-1607-1645-1213-1735. Es sind aber noch Güter der Deutschen Wehrmacht auf einem anderen Teil der Zentralmarkt hintergeblieben, welche von den Wächtern des Wache- und Schutzdienstes bewacht werden sollen. Diese Güter sind aber dem Teile des Geländes wo der betreffende Hund erschossen worden ist, weit entfernt. Die Wachtsleute hatten dort sogar nichts zu schaffen.

Der erschossene Hund, Eigentum des Herren K.Postema, Direktor des Café- und Restaurantbetreebes "Marcanti" auf der Zentralmarkt, ist von der Deutschen Wehrmacht gefordert und registriert worden, aber durch Vermittlung meines Dienstes und das Wohlwollen der Autoritäten der Deutschen Wehrmacht zur Verfügung obengenannten Direktors gelassen zur Bewachung des Restaurantgebäudes.

Ich bitte Sie höflichst die Sache untersuchen zu lassen und Massnahmen nehmen zu wollen, dass Ereignisse als diese nicht wieder stattfinden.

Der Direktor, * Conflict over Bevoegdheden: De brief toont de wrijving aan tussen de civiele/markt-autoriteiten en de Duitse bezettingsmacht (Wehrmacht/Feldgendarmerie) over de bewaking van het terrein. De directeur klaagt indirect dat de bewakers hun boekje te buiten gaan.
* Specifiek Incident: Het centrale punt van de klacht is het doodschieten van een hond. De hond was officieel door de Wehrmacht gevorderd en geregistreerd, maar mocht bij de eigenaar (de heer Postema) blijven om zijn restaurant "Marcanti" te bewaken.
* Geografische Locatie: De Centrale Markt van Amsterdam (tegenwoordig het Food Center aan de Jan van Galenstraat). Het genoemde "Marcanti" was een bekende uitgaansgelegenheid nabij de markt.
* Toon: De toon is uiterst formeel en diplomatiek. De directeur gebruikt termen als "Wohlwollen der Autoritäten" om de Feldgendarmerie niet tegen zich in het harnas te jagen, terwijl hij tegelijkertijd aandringt op een onderzoek naar het wangedrag van de bewakers. Deze brief stamt uit november 1944, de periode van de "Hongerwinter". De Centrale Markt was op dat moment van vitaal belang voor de schaarse voedselvoorziening in Amsterdam. Het feit dat de Feldgendarmerie gevestigd was op het Museumplein (in de geconfisqueerde villa's aldaar) markeert dit als het zenuwcentrum van de Duitse militaire politie in de stad.

De genoemde heer K. Postema was de exploitant van Marcanti. Marcanti was oorspronkelijk gebouwd als kantine voor de marktkooplui, maar groeide uit tot een grote amusementslocatie. Het incident met de hond illustreert de constante spanning en de willekeur van Duitse militairen op het marktterrein in de laatste winter van de oorlog.

Samenvatting

  • Conflict over Bevoegdheden: De brief toont de wrijving aan tussen de civiele/markt-autoriteiten en de Duitse bezettingsmacht (Wehrmacht/Feldgendarmerie) over de bewaking van het terrein. De directeur klaagt indirect dat de bewakers hun boekje te buiten gaan.
  • Specifiek Incident: Het centrale punt van de klacht is het doodschieten van een hond. De hond was officieel door de Wehrmacht gevorderd en geregistreerd, maar mocht bij de eigenaar (de heer Postema) blijven om zijn restaurant "Marcanti" te bewaken.
  • Geografische Locatie: De Centrale Markt van Amsterdam (tegenwoordig het Food Center aan de Jan van Galenstraat). Het genoemde "Marcanti" was een bekende uitgaansgelegenheid nabij de markt.
  • Toon: De toon is uiterst formeel en diplomatiek. De directeur gebruikt termen als "Wohlwollen der Autoritäten" om de Feldgendarmerie niet tegen zich in het harnas te jagen, terwijl hij tegelijkertijd aandringt op een onderzoek naar het wangedrag van de bewakers.

Historische Context

Deze brief stamt uit november 1944, de periode van de "Hongerwinter". De Centrale Markt was op dat moment van vitaal belang voor de schaarse voedselvoorziening in Amsterdam. Het feit dat de Feldgendarmerie gevestigd was op het Museumplein (in de geconfisqueerde villa's aldaar) markeert dit als het zenuwcentrum van de Duitse militaire politie in de stad.

De genoemde heer K. Postema was de exploitant van Marcanti. Marcanti was oorspronkelijk gebouwd als kantine voor de marktkooplui, maar groeide uit tot een grote amusementslocatie. Het incident met de hond illustreert de constante spanning en de willekeur van Duitse militairen op het marktterrein in de laatste winter van de oorlog.

Kooplieden in dit dossier 14

A.F. Kitsz Waterlooplein
A.F. Kitsz Waterlooplein
C. Kool Waterlooplein
D. de Vries Waterlooplein 39355
D. de Vries Waterlooplein 39355
Noord-Holl. Bevelanders Waterlooplein 924.30
Schip "Dina" Waterlooplein opslag in
Schip "Dina" Waterlooplein
Schip "Energie". Waterlooplein " 4.902.--
Schip "Onderneming" Waterlooplein
Schip "Tijd zal 't leeren". Waterlooplein F. 2.342.30
Schip "Twee Gebroeders" Waterlooplein
Schip "Verwisseling". Waterlooplein " 2.977.38
F.W. Schip Waterlooplein

Gerelateerde Documenten 6