Postkaart (briefkaart)
Origineel
Postkaart (briefkaart) 2 mei 1944 (gebaseerd op het stempel: 2 V 1944) Pieter van Foreest Kliniek, Oosteinde 16, Amsterdam-C. Linkerzijde (verticaal gedrukt):
PIETER VAN FOREEST KLINIEK
OOSTEINDE 16 - AMSTERDAM-C.
Linkeronderzijde:
AFZ........................................................................
Adressering (getypt):
Den Directeur
van het Marktwezen,
Amsterdam.
Stempeltekst (bovenaan):
AFVALSTOFFEN BEWAREN IS
GRONDSTOFFEN SPAREN
(Inclusief illustratie van een handkar en twee figuren)
Rondstempel:
AMSTERDAM
2 V 18 Ω
1944
Postzegel:
NEDERLAND
5 CENT
Extra groen stempel (midden boven):
BIBLIOTHECARIS * Propaganda en Schaarste: Het stempel "AFVALSTOFFEN BEWAREN IS GRONDSTOFFEN SPAREN" is kenmerkend voor de Tweede Wereldoorlog. Door de blokkades en de oorlogseconomie was er een groot tekort aan grondstoffen. De bezetter en de overheid spoorden burgers en instanties aan tot uiterste zuinigheid en recycling.
* Pieter van Foreest Kliniek: Dit was een medische instelling in Amsterdam, vernoemd naar de beroemde 16e-eeuwse geneesheer. Gezien het adres (Oosteinde 16) betreft het correspondentie vanuit een kliniek die destijds zorg verleende in het centrum.
* Het Marktwezen: De adressering aan de 'Directeur van het Marktwezen' wijst op een zakelijke of logistieke vraag. De Dienst van het Marktwezen beheerde in Amsterdam onder andere de markten, de abattoirs en de vismarkt, zaken die in 1944 cruciaal waren voor de (schaarse) voedselvoorziening van instellingen.
* Archivering: Het groene stempel "BIBLIOTHECARIS" suggereert dat dit document later deel is gaan uitmaken van een institutioneel archief of collectie. Deze kaart dateert van mei 1944, vlak voor de invasie in Normandië (D-Day) en de daaropvolgende zware Hongerwinter in West-Nederland. De bezetting was op dit punt op een dieptepunt wat betreft tekorten. Het feit dat een kliniek communiceert met de directeur van het Marktwezen kan duiden op de precaire situatie rondom de toewijzing van voedsel of goederen voor patiënten. De kaart is een tastbaar bewijs van hoe de oorlog en de bijbehorende schaarste doordrongen in alle facetten van de dagelijkse administratie en communicatie. Marktwezen