Archief 745
Inventaris 745-428
Pagina 358
Dossier 100
Jaar 1944
Stadsarchief

Archiefdocument

18 mei 1944 (afgeleid van de poststempel).

Origineel

18 mei 1944 (afgeleid van de poststempel). [Bovenaan in het midden, propagandastempel over de gedrukte tekst:]
ASCH
BEWAREN
IS
[Gedrukte tekst kaart:] BRIEFKAART
[Onder BRIEFKAART:] BRANDSTOFFEN SPAREN

[Rechtsboven, postzegel en stempel:]
NEDERLAND
4 CENT
[Poststempel:] AMSTERDAM 18.V.44. 12-13

[Rechtsonder, getypt adres:]
Den Heer Directeur
van het Marktwezen
Amsterdam.

[Linksonder:]
AFZ.....................................................................

[Midden:]
(Verticale dubbele scheidingslijn tussen adresveld en mededelingenveld)

[Bovenaan, boven de propagandastempel, vaag leesbaar fragment:]
VASTGESTELDE... (mogelijk van een eerdere stempel of prijsaanduiding) * Postale elementen: De kaart is gefrankeerd met een blauwe postzegel van 4 cent uit de zogenaamde 'Legioen'-serie of 'V-serie', uitgegeven tijdens de Duitse bezetting. De postzegel toont een gestileerde adelaar en een 'V' (het door de Duitsers geüsurpeerde Victorie-teken). De poststempel van Amsterdam bevestigt de verzending in het voorjaar van 1944.
* Propaganda: Het opvallende stempel "ASCH BEWAREN IS BRANDSTOFFEN SPAREN" is een typisch voorbeeld van bezettingspropaganda. Vanwege de grote tekorten werden burgers opgeroepen om as uit kachels te zeven, zodat onverbrande resten (sintels) opnieuw gebruikt konden worden. Dit bespaarde schaarse brandstoffen die nodig waren voor de Duitse oorlogsmachine.
* Geadresseerde: De kaart is gericht aan de directeur van het Marktwezen in Amsterdam. Deze dienst beheerde de markten en de Centrale Markthallen. In 1944 was dit een cruciale functie vanwege de voedseldistributie en prijscontroles in de stad. * Historisch kader: Het document dateert van mei 1944, enkele weken voor de geallieerde invasie in Normandië (D-Day). Nederland verkeerde in een staat van totale oorlogseconomie; er was gebrek aan vrijwel alles, van voedsel tot brandstof.
* Bureaucratie in oorlogstijd: Ondanks de oorlog gingen de administratieve processen in Amsterdam door. Correspondentie naar het Marktwezen suggereert een zakelijke of overheidsgerelateerde kwestie, zoals regelgeving rondom markthandel of toewijzing van goederen. Het feit dat de 'boodschapzijde' (links) leeg is, kan erop duiden dat dit een voorgedrukte kaart is waarvan de tekst op de achterzijde staat, of dat de kaart onbeschreven is gebleven na afstempeling.
* Materiaal: De eenvoudige uitvoering en de oproep tot besparing op de kaart zelf illustreren de sobere realiteit van de laatste fase van de bezetting, vlak voor de beruchte Hongerwinter van 1944-1945. Marktwezen

Samenvatting

  • Postale elementen: De kaart is gefrankeerd met een blauwe postzegel van 4 cent uit de zogenaamde 'Legioen'-serie of 'V-serie', uitgegeven tijdens de Duitse bezetting. De postzegel toont een gestileerde adelaar en een 'V' (het door de Duitsers geüsurpeerde Victorie-teken). De poststempel van Amsterdam bevestigt de verzending in het voorjaar van 1944.
  • Propaganda: Het opvallende stempel "ASCH BEWAREN IS BRANDSTOFFEN SPAREN" is een typisch voorbeeld van bezettingspropaganda. Vanwege de grote tekorten werden burgers opgeroepen om as uit kachels te zeven, zodat onverbrande resten (sintels) opnieuw gebruikt konden worden. Dit bespaarde schaarse brandstoffen die nodig waren voor de Duitse oorlogsmachine.
  • Geadresseerde: De kaart is gericht aan de directeur van het Marktwezen in Amsterdam. Deze dienst beheerde de markten en de Centrale Markthallen. In 1944 was dit een cruciale functie vanwege de voedseldistributie en prijscontroles in de stad.

Historische Context

  • Historisch kader: Het document dateert van mei 1944, enkele weken voor de geallieerde invasie in Normandië (D-Day). Nederland verkeerde in een staat van totale oorlogseconomie; er was gebrek aan vrijwel alles, van voedsel tot brandstof.
  • Bureaucratie in oorlogstijd: Ondanks de oorlog gingen de administratieve processen in Amsterdam door. Correspondentie naar het Marktwezen suggereert een zakelijke of overheidsgerelateerde kwestie, zoals regelgeving rondom markthandel of toewijzing van goederen. Het feit dat de 'boodschapzijde' (links) leeg is, kan erop duiden dat dit een voorgedrukte kaart is waarvan de tekst op de achterzijde staat, of dat de kaart onbeschreven is gebleven na afstempeling.
  • Materiaal: De eenvoudige uitvoering en de oproep tot besparing op de kaart zelf illustreren de sobere realiteit van de laatste fase van de bezetting, vlak voor de beruchte Hongerwinter van 1944-1945.

Locaties

Centrale Markt

Producten

A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Fruit): Peer Huishoudelijk: Brandstof Olie & Techniek: Machine Olie & Techniek: Olie Textiel & Kleding: Kleding Textiel & Kleding: Stof Textiel & Kleding: Textiel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen

Gerelateerde Documenten 6