Briefkaart (voorzijde)
Origineel
Briefkaart (voorzijde) 3 juni 1944 (gebaseerd op poststempel) Pieter van Foreest Kliniek, Oosteinde 16, Amsterdam-C. Den Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. [Gedrukte tekst bovenaan, deels onder stempels:]
BRIEFKAART
[Gedrukte postzegel, rechtsboven:]
NEDERLAND
1½ CENT
[Poststempel:]
AMSTERDAM
3 VI 40 [waarschijnlijk tijdsaanduiding]
1944
[Slogan-stempel:]
AFVALSTOFFEN
BEWAREN
IS
GRONDSTOFFEN SPAREN
[Adressering, getypt op stippellijnen:]
Den Directeur van het
Marktwezen
A M S T E R D A M .
[Afzenderstempel, linksonder:]
AFZ. PIETER VAN FOREEST KLINIEK
OOSTEINDE 16 - AMSTERDAM-C. Het document is een zakelijke briefkaart verzonden vanuit de Pieter van Foreest Kliniek naar de directeur van de gemeentelijke dienst Marktwezen in Amsterdam. De kaart is typerend voor de administratieve communicatie tijdens de Tweede Wereldoorlog.
Twee visuele elementen zijn van bijzonder historisch belang:
1. De frankering: Een standaard voorbedrukte kaart van 1½ cent, die werd gebruikt voor lokaal postverkeer.
2. Het propagandastempel: De tekst "Afvalstoffen bewaren is grondstoffen sparen" met de bijbehorende afbeelding van een handkar, is een zogenaamd 'besparingsstempel'. De PTT voerde deze stempels in opdracht van de bezetter in om de bevolking aan te sporen tot recycling vanwege de extreme tekorten aan grondstoffen. De datum van verzending, 3 juni 1944, is historisch relevant; het is slechts drie dagen voor de geallieerde invasie in Normandië (D-Day). In deze fase van de oorlog was de schaarste in Amsterdam zeer groot. De Pieter van Foreest Kliniek (gelegen aan Oosteinde 16) was een bekende zorginstelling.
De correspondentie met het 'Marktwezen' wijst waarschijnlijk op administratieve zaken rondom de voedselvoorziening of de toewijzing van schaarse goederen voor de kliniek. Het Marktwezen was in die tijd verantwoordelijk voor het beheer van de markten en de distributie van goederen in de stad, wat in de oorlogsjaren een cruciale en streng gereguleerde taak was. Marktwezen