Voorzijde van een dienstenveloppe / briefomslag.
Origineel
Voorzijde van een dienstenveloppe / briefomslag. 2 juli 1944 (afgeleid van de poststempel). [Gedrukte koptekst:]
GEMEENTELIJKE VERZORGINGSHUIZEN VOOR OUDEN
VAN DAGEN EN WEDUWENHOFJE
ROETERSSTRAAT 2 AMSTERDAM (CENTRUM)
[Links midden:]
DIENST
Gemeentebestuur
van Amsterdam
[Overstempelde propagandatekst in zwart:]
FRONTZORG
EEREPLICHT
STORT OP GIRO 106150
[Poststempel:]
AMSTERDAM C.S.
2 VII 9
1944
[Getypte adressering:]
Den Heer Directeur van het
Marktwezen
Jan van Galenstraat 14,
A m s t e r d a m
[Linksonder:]
No. 1161/32
Van het Gemeentebestuur
van Amsterdam Het betreft een officieel stuk correspondentie binnen het Amsterdamse gemeentebestuur tijdens de Duitse bezetting. De verzendende instantie is het verzorgingstehuis aan de Roetersstraat (het voormalige 'Huiszittenhuis' of armenhuis). De ontvanger is de directeur van het Marktwezen, gevestigd bij de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat.
De meest markante visuele elementen zijn de stempels van Frontzorg en Eereplicht.
* Frontzorg was een organisatie gelieerd aan de NSB die pakketten en financiële steun verzorgde voor Nederlandse vrijwilligers van de Waffen-SS aan het Oostfront.
* Het gebruik van deze stempels op een officiële enveloppe van de gemeente Amsterdam toont aan hoe diep de nationaalsocialistische propaganda was doorgedrongen in het dagelijkse ambtelijke apparaat. Poststukken werden in deze periode systematisch gebruikt als vehikel voor politieke boodschappen. De datum, 2 juli 1944, is historisch saillant. Het is minder dan een maand na de invasie in Normandië (D-Day). De spanning in het bezette Nederland nam toe, terwijl de tekorten aan voedsel en brandstof nijpend werden.
De correspondentie tussen een zorginstelling voor ouderen en het Marktwezen was in deze periode waarschijnlijk van vitaal belang. Het Marktwezen controleerde de aanvoer en distributie van levensmiddelen in de stad. Gezien de rantsoenering en de toenemende schaarste, ging dergelijke correspondentie vaak over het veiligstellen van voedselvoorraden voor kwetsbare groepen, zoals de bewoners van de verzorgingshuizen aan de Roetersstraat.
Het adres Roetersstraat 2 staat tegenwoordig bekend als een locatie van de Universiteit van Amsterdam (de Roeterseilandcampus), maar diende eeuwenlang als opvang voor de armsten en ouderen van de stad. De Jan van Galenstraat 14 vormt nog steeds de entree van het terrein van de Food Center Amsterdam (de voormalige Centrale Markthallen). Gemeente Amsterdam Marktwezen NSB