Verordening (officiële bekendmaking). 4 augustus 1943. 55-83

B. Vissch. prod.
Verordening op den afzet
van Visch 1943

Het BESTUUR van het Bedrijfschap voor Visscherijproducten maakt bekend, dat het ter vergadering van den 4den Augustus, 1943, in overeenstemming met § 2 der Verordening no. 3/1940 van den Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied, de navolgende verordening heeft vastgesteld:

§ 1. Terminologie

Art. 1. In deze verordening wordt gebezigd de terminologie van de Algemeene Verordening van het Bedrijfschap voor Visscherijproducten 1943 en wordt voorts verstaan onder:
,,visch": alle soorten versche en verduurzaamde zeevisch en zoetwatervisch;
,,visscher": de bedrijfsgenoot, die de visscherij als bedrijf uitoefent;
,,handelaar": de bedrijfsgenoot, die zijn bedrijf maakt van den handel in visch, al dan niet na be- of verwerking, en aan wien met ingang van den datum, als bedoeld in artikel 2 van de Verordening tot Regeling van den Handel in Visch, een op grond van evengenoemde Verordening afgegeven vergunning is verleend of na dien datum alsnog zal worden verleend.

Art. 2. Waar in deze verordening wordt gesproken van te koop aanbieden, verkoopen, afleveren, afgeven, afhalen, koopen en in ontvangst nemen, wordt daaronder mede begrepen het doen verrichten dier handelingen.

§ 2. Van den afzet en de verdeeling

Art. 3. 1. Het Bedrijfschap regelt de verdeeling en den afzet van de in Nederland gevangen en/of aangevoerde, alsmede van de in Nederland ingevoerde visch.
2. Het Bedrijfschap kan daartoe den handelaar volgens bij uitvoeringsbesluit nader te bepalen grondslagen een gedeelte van de bij visschers, op vischafslagen en/of bij andere handelaren aanwezige visch toewijzen.
3. Aan het verkrijgen of het behouden der in het vorige lid bedoelde toewijzingen kunnen door het Bedrijfschap voorwaarden worden verbonden. * Inhoud: Het document betreft een wettelijke regeling voor de handel en distributie van vis in het bezette Nederland. Het definieert de rollen van vissers en handelaren en legt de centrale regie over de visvoorraad bij het 'Bedrijfschap'.
* Juridische basis: De verordening beroept zich op Verordening no. 3/1940 van de Rijkscommissaris (Arthur Seyss-Inquart). Dit was de basisverordening waarmee de Duitse bezetter de bevoegdheden van het Nederlandse bestuur overnam.
* Structuur: De tekst is formeel opgebouwd met paragrafen en genummerde artikelen. Het taalgebruik is ambtelijk en juridisch ("bedrijfsgenoot", "evengenoemde", "verduurzaamde").
* Kernbepaling: Artikel 3 is de kern van het document: het geeft het Bedrijfschap de volledige controle over de toewijzing van alle vis (gevangen, aangevoerd of ingevoerd) aan handelaren. Dit wijst op een strak geleide distributie-economie. * Historische periode: Dit document stamt uit de Tweede Wereldoorlog (augustus 1943), een periode waarin Nederland gebukt ging onder de Duitse bezetting en er een groeiend tekort aan levensmiddelen ontstond.
* Geleide Economie: Tijdens de bezetting werd de Nederlandse economie omgevormd tot een 'geleide economie'. Productschappen en Bedrijfschappen werden opgericht om de productie en distributie van goederen centraal te reguleren. Dit diende zowel om de eigen bevolking te voeden (via rantsoenering) als om goederen naar Duitsland af te vloeien.
* Voedselvoorziening: Vis was een cruciale bron van eiwitten, zeker toen vlees steeds schaarser werd. De controle op de visafslag en de handel was essentieel voor de bezetter om de zwarte markt tegen te gaan en de officiële distributiekanalen (de 'distributie') te beheersen.
* Bedrijfschap voor Visscherijproducten: Dit was een van de vele 'publiekrechtelijke bedrijfsorganisaties' (PBO's) die onder toezicht van de bezetter de volledige controle over een specifieke sector kregen. Voor handelaren betekende dit dat zij zonder vergunning van dit schap hun beroep niet mochten uitoefenen. B. Vissch Bedrijfschap