Handgeschreven brief met prijslijst. 30 januari 1939. Waarschijnlijk J.W. Stam (gezien de signatuur). Den WelEdHeer Dr. A. van der Laan. Amsterdam 30 Januari 1939.

den Wel Ed Heer
Dr. A. van der Laan.

Hierbij volgt een opgave van de opbrengst
van de Noordzee visch in verhouding met de
opbrengst van Barentszee visch vanaf 13 Decbr 38.
Over de maand November kan ik slechts
meer een opgave geven, daar ik niet bepaald meer
weet van of Noordzeevisch of Barentszeevisch
is geweest.

13 Decbr 38. Noordzeevisch: Schelvisch van 2.60 - 4.20 per 10 stuks.
" Kabeljauw " 1.60 - 2.- per stuk.
14 id. id. Schelvisch " 1.20 - 2.10 p 10 stuks.

13 Decbr 38 Barentszeevisch: Mid: Schelvisch van 1.25 - 1.40 per 10 stuks.
14 " id Kabeljauw " 0.40 - 0.75 per stuk.
" gullen " 0.60 - 0.85 per 10 stuks.
" mid: Schelvisch " 0.90 - 1.50 per 10 stuks.

10 Janri 39. Noordzee-visch: Schelvisch van 2.- - 2.40 per 10 stuks
" Kabeljauw " 0.95 - 1.60 p stuk.

10 Janri 39. Barentszee-visch Schelvisch van 1.15 - 1.50 per 10 stuks.
" Kabeljauw " 0.15 - 0.25 p stuk.

24 Janri 39. Noordzee-visch. Schelvisch van 1.50 - 4.80 per 10 stuks.
" Kabeljauw " 1.- - 1.60 per stuk.

24 Janri 39 Barentszee-visch Kabeljauw van 0.22 - 0.30 p stuk.
" kl Heilbot " 0.21 - 0.60 p stuk.

Hoogachtend
(w.g.) J.W. Stam

--- Het document is een economisch overzicht van de visprijzen op de Amsterdamse markt (of een centrale visafslag) aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog. De schrijver reageert op een verzoek van Dr. A. van der Laan om de financiële opbrengst van vis uit verschillende vangstgebieden te vergelijken.

De kern van de data toont een significant prijsverschil aan tussen "Noordzeevisch" en "Barentszeevisch". Noordzeevis wordt steevast tegen veel hogere prijzen verhandeld. Een treffend voorbeeld is te zien op 10 januari 1939: Noordzee-kabeljauw bracht 0,95 tot 1,60 gulden per stuk op, terwijl de Barentszee-kabeljauw slechts 0,15 tot 0,25 gulden opbracht. Dit prijsverschil (een factor 5 à 6) duidt waarschijnlijk op een kwaliteitsverschil, versheid (gezien de afstand tot de Barentszee) of de voorkeur van de consument voor lokale vangst.

Opvallend is de vermelding van "gullen" (jonge kabeljauw) en "kl heilbot" (kleine heilbot), wat inzicht geeft in de specifieke sorteringen die destijds gangbaar waren. De schrijver geeft aan dat hij voor de maand november geen onderscheid meer kan maken in zijn administratie, wat suggereert dat deze specifieke categorisering per vangstgebied wellicht een nieuw verzoek of een nieuwe administratieve eis was.

--- In de jaren '30 onderging de Nederlandse visserij grote veranderingen. Terwijl de kustvisserij en Noordzeevisserij traditioneel dominant waren, zorgde de modernisering van de vloot (stoomtrawlers) ervoor dat schepen steeds verder weg konden vissen, waaronder in de visrijke Barentszee (ten noorden van Noorwegen en Rusland).

Dr. A. van der Laan was mogelijk verbonden aan een overheidsinstantie of een economisch onderzoeksinstituut dat onderzoek deed naar de rentabiliteit van de verre visserij versus de nabije visserij. De periode (januari 1939) is ook historisch relevant; de economische crisis van de jaren '30 liep op zijn einde, maar de oorlogsdreiging nam toe, wat grote invloed had op de handelsroutes en voedselvoorziening. Het document weerspiegelt de nauwgezette wijze waarop marktdata werden bijgehouden om de economische waarde van verschillende visserijsectoren te bepalen.