30 oktober 1939. Nederlandsche Visscherijcentrale, 's-Gravenhage (ondertekend door de Directeur). De Heer Directeur van het Gemeentelijk Marktwezen te Amsterdam. NEDERLANDSCHE VISSCHERIJCENTRALE

JULIANA VAN STOLBERGPLEIN 3-4 'S-GRAVENHAGE
POSTGIROREKENING 245271 TELEFOON 720080*
TELEGRAMADRES: NEDVISCEN INTERCOMM. XX

[stempel in paars: № 46 B/35 / M. 1939 31/10]

Afd. II № 5153/487. 's-Gravenhage, 30 October 1939.
Betreffende exporteurs.
Bijlagen: 1 stuks, t.w.:
1 lijst exporteurs.

                                A A N

[handschrift links:] den Heer Directeur van het
gezien en nevensthemer Gemeentelijk Marktwezen
[handtekening/paraf] 2/11-'39 te
AMSTERDAM .-

                                [handschrift rechts:]
                                n.d. Insp.
                                [handtekening]

Ingesloten doe ik U toekomen een lijst, waarop zijn vermeld de namen van exporteurs van vischproducten, die als zoodanig bij de Nederlandsche Visscherijcentrale zijn ingeschreven.
Achter den naam is aangegeven, in welke groep(en) de betreffende exporteur is ingedeeld.
Ik vestig er nadrukkelijk Uw aandacht op, dat met een exporteur slechts Monopolie-Overeenkomsten mogen worden gesloten en aan hem slechts een Machtiging tot Uitvoer voor een bepaald product kan worden verstrekt, indien hij als exporteur van dat betreffende product bij de Nederlandsche Visscherijcentrale is ingeschreven.

                                DE DIRECTEUR,

                                [handtekening: J.J. Hauber]

KO/HE.

17792 - '39 * Doel van de brief: Het informeren van de directeur van het Amsterdamse Marktwezen over de officiële registratie van visexporteurs. De brief dient als een controlemechanisme om te voorkomen dat niet-geregistreerde handelaren exportvergunningen of monopoliecontracten krijgen.
* Juridische/Administratieve toon: De tekst is formeel en directief. Het gebruik van termen als "nadrukkelijk Uw aandacht op vestigen" en de strikte voorwaarden voor "Monopolie-Overeenkomsten" wijst op een streng gereguleerde markt.
* Stempels en aantekeningen: De paarse stempel en de handgeschreven kanttekeningen (waaronder de datum 2/11-'39) tonen de administratieve verwerking en archivering van het document bij ontvangst in Amsterdam. Dit document dateert van 30 oktober 1939, slechts twee maanden na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was, was de economie al grotendeels onderworpen aan crisismaatregelen.

De Nederlandsche Visscherijcentrale (NVC) was een semi-overheidsorgaan dat tijdens de mobilisatieperiode en de latere bezetting een cruciale rol speelde in de regulering van de vismarkt. Vanwege de oorlogsdreiging en de verstoring van de internationale handel op de Noordzee, was strikte controle op export noodzakelijk om de binnenlandse voedselvoorziening te waarborgen en de handel met het buitenland (met name Duitsland en Groot-Brittannië) centraal te sturen via machtigingen en monopolies. Dit document is een direct bewijs van deze toenemende centralisatie en overheidsbemoeienis in de visserijsector aan de vooravond van de Duitse inval.