H. Reyinga

Ambtelijke correspondentie (doorslag of origineel met aantekeningen).

Dit document is een treffend voorbeeld van de Amsterdamse marktadministratie en handhaving in het interbellum. De kern van de zaak is dat de heer C. Schuit zonder de benodigde vergunning marktmateriaal (zoals kramen of schragen) verhuurde aan kooplieden op de markt in Uilenburg en de Noordermarkt. De brief is een formele sommatie om op het kantoor van de Dienst der Markten te verschijnen. De handgeschreven notities vertellen het vervolg van het verhaal: 1. **Verzuim:** Schuit is niet komen opdagen ("niet gekomen") en weigerde blijkbaar te betalen voor de begane overtreding. 2. **Sanctie:** Als directe reactie hierop is de instructie in blauwe inkt geschreven: marktkooplieden mogen geen materiaal van Schuit meer gebruiken. Dit is een effectieve manier om zijn nering onmogelijk te maken zonder hem fysiek van de markt te verwijderen. 3. **Bureaucratische afhandeling:** De parafen van Muller (controleur) en Reyinga laten zien dat de inspectie en de administratieve opvolging nauwgezet werden vastgelegd.

Briefkaart (voorgedrukte postkaart).

Dit document is een officiële briefkaart verzonden tijdens de Tweede Wereldoorlog (december 1942). De kaart is gericht aan de Directeur van het Marktwezen in Amsterdam en betreft specifiek de markt op het Amstelveld. Opvallend zijn de vele ambtelijke sporen: * De kaart is binnengekomen bij de administratie van het Marktwezen op 17 december 1942 (zie handgeschreven datum bij het paarse "M. 1942" stempel). * Het document is rondgegaan voor "kennisneming" door ambtenaren, waaronder een zekere H. Reyinga op 21 december. * Uiteindelijk is het op 30 december 1942 gearchiveerd ("opbergen"). * Het nummer "24/4/1" verwijst waarschijnlijk naar het specifieke dossiernummer of de rubricering binnen het gemeentearchief van Amsterdam (afdeling Marktwezen).

Administratief formulier/omslagvel (Alg. Zaken Model No. 14).

Dit document is een administratief dossierstuk, waarschijnlijk een begeleidend blad of een 'bijblad' voor een specifiek dossier (nummer 72/1/1 uit 1942). * **Procesgang:** Het stuk is eind januari 1942 aangemaakt en doorgezonden. Een controleur genaamd "deHaen" tekent voor ontvangst of verwerking op 30 januari. * **Inhoud:** Het betreft een inspectie of een statusrapportage aangaande een persoon genaamd H. Reyinga. De notitie vermeldt dat er sprake is van "tewerkstelling voor O.M." (waarschijnlijk het Openbaar Ministerie), maar dat er op dat moment geen "contractueele uitvoering" is. Dit kan duiden op een arbeidsconflict, een wijziging in de rechtspositie of een administratieve onduidelijkheid over een aanstelling. * **Afhandeling:** In juni 1942 wordt het dossier afgehandeld met de rode instructie "Opbergen". De reden hiervoor is opmerkelijk: "geen controleur beschikbaar". Dit suggereert een tekort aan personeel of middelen om de zaak verder te onderzoeken.

Handgeschreven brief (klaagschrift).

* **Inhoud:** De brief is een klacht van een officiële brandstoffenhandelaar. De schrijver beklaagt zich over oneerlijke concurrentie op de markt. Hij stelt dat vrouwen, kinderen en steuntrekkers (mensen met een uitkering) zonder de vereiste vergunning brandstoffen verkopen en daarmee zijn inkomsten ("mijn brood") inpikken. * **Kernpunt:** De frustratie zit in het feit dat de illegale handelaren niet worden bekeurd en de officiële vergunninghouder uitlachen ("uitlaggen"), terwijl hij wel de lasten draagt van de vergunningskosten. De schrijver vraagt de directeur of er "geen mouw aan te passen is" (of er een oplossing gevonden kan worden). * **Taalgebruik:** De brief bevat diverse grammaticale en spellingfouten, zoals "ik... heeft" (in plaats van heb), "uitlaggen" (in plaats van uitlachen) en "worden" gespeld als "worren". Dit wijst op een schrijver met een beperkte schoolopleiding, waarschijnlijk een kleine zelfstandige of straathandelaar.

Handgeschreven klachtbrief.

De brief is een formeel verzoek van een beroepsvisser, J. de Groot, om handhaving van de visserijwetgeving. De schrijver klaagt over illegale visserij (zonder vergunning) op de terreinen van de Ford-fabriek in de IJ-polder. Het feit dat hij specifieke tijden noemt (12.30 - 13.30 uur), wijst erop dat het waarschijnlijk gaat om fabrieksarbeiders die tijdens hun schafttijd vissen. De afzender benadrukt dat deze concurrentie zijn eigen broodwinning schaadt. De ambtelijke aantekeningen in de marge tonen de efficiëntie van de bureaucratie in die tijd: binnen vijf dagen na dagtekening (op 16 november) is er al een controlerapport opgemaakt door een ambtenaar genaamd De Haan. Op 17 november is het stuk geparafeerd door H. Reyinga.

Ambtsrapport van de marktcontrole.

* **Kern van het conflict:** De handelaar C. Bakker weigert het verschuldigde marktgeld te betalen voor twee dekschuiten vol afvalhout die aan de Rapenburgwal liggen. Hoewel hij eerder in februari wel heeft betaald, weigert hij op 1 maart de betaling. * **Juridische grondslag:** De controleur dreigt met een proces-verbaal, niet direct voor wanbetaling, maar voor het illegaal innemen van een ligplaats in water dat specifiek is aangewezen als 'brandstoffenmarkt' zonder de vereiste toestemming. * **Toon:** De controleur gebruikt een krachtige uitdrukking ("het hek van den dam") om aan te geven dat een precedent van niet-betaling de autoriteit van de marktdienst ernstig zou ondermijnen. * **Handel:** Het document geeft inzicht in de materialen die destijds verhandeld werden: afvalhout, schaaldelen en latten, waarschijnlijk bedoeld als brandstof of voor goedkope constructie.

Handgeschreven inspectierapport of proces-verbaal van controle op grijs papier.

Dit document is een kort officieel verslag van een controlebezoek. De controleur, Reyinga, rapporteert aan Inspecteur de Vries over een controle bij de koopman H. Kooy op 24 november 1943. De controle betrof een partij van 40 pond snoekbaars. De uitslag van de controle was positief: "In orde bevonden". Het document vertoont de typische kenmerken van een ambtelijke hiërarchie: de controleur rapporteert, waarna de inspecteur en de directeur het document voorzien van een "gezien"-tekening ter goedkeuring of archivering. De aantekening "dossier controle" wijst op een systematische administratie van dergelijke inspecties.

M. de Haan.

[Linksonder:] Erk. Lakmaker? R [Rechtsonder:] [Signatuur, lijkt op:] Reyinga

## Rechterpagina

Div. bylagen (w.o. teek).

# TRANSCRIPTIE Mijnheer R.