de heer Broerse

Getypt verslag van een vergadering (notulen), pagina 2.

* **Terminologie:** De handgeschreven correctie van "distributie" naar "fantsoeneering" (waarschijnlijk bedoeld als *rantsoenering*) suggereert een politieke of ambtelijke gevoeligheid rondom het woordgebruik. * **Schaarste en hamsteren:** Er is een duidelijke angst voor een 'run' op houdbare aardappelen. Men wil voorkomen dat de "draagkrachtigen" voorraden aanleggen ten koste van de rest van de burgerij. * **Logistiek:** De infrastructuur staat onder druk. Er is te weinig opslagruimte op de Centrale Markt, waardoor uitgeweken moet worden naar het Entrepôtdok. * **Brandstof:** De overgang van benzine-aangedreven transport naar paard en wagen (overkruiers) is een direct gevolg van de brandstofschaarste tijdens de oorlogsjaren. * **Bureauuratie:** De vermelding dat distributiebons al maanden klaarliggen, wijst op een voorbereide overheid die wacht op het juiste moment om in te grijpen.

Getypte notulen of een verslag van een vergadering (pagina 4).

Dit document legt een beraadslaging vast over de logistieke aanpassingen van de Amsterdamse Centrale Markt als reactie op de dreigende oorlogssituatie. De kern van het debat draait om het balanceren van de openbare veiligheid (bescherming tegen luchtaanvallen) en de economische efficiëntie voor zowel grossiers als winkeliers. Verschillende standpunten komen naar voren: 1. **Veiligheid voorop:** De noodzaak om maatregelen te nemen vóórdat er slachtoffers vallen. 2. **Economische hinder:** Het verplaatsen van de markt naar de middag of het veranderen van vroege ochtenduren botst met landelijke veilingtijden en de inkoopbehoeften van winkeliers die van ver moeten komen. 3. **Praktisch pragmatisme:** Er wordt gediscussieerd over specifieke tijden (5.30u, 6.00u, 6.30u) per maand, rekening houdend met het daglicht in de zomer. 4. **Communicatie:** Het voorstel om informatieborden te plaatsen om het publiek te instrueren bij gevaar. De toon is zakelijk maar urgent; de spanning tussen het handhaven van het 'normale leven' en de voorbereiding op een gewapend conflict is duidelijk voelbaar.

Officieel verslag / Notities behorende bij een brief.

* **Kernvraag:** Hoeveel wintervoorraad groenten moet Amsterdam aanleggen om een vorstperiode van een maand te overbruggen? * **Verschil in inzicht:** De 'handel' pleit voor een grote voorraad (o.a. 500.000 kg koolraap) om een maand vorst uit te zingen. De 'Directeur' baseert zich op statistieken en stelt een voorraad voor 14 dagen voor, omdat hij verwacht dat burgers zelf ook over inmaak beschikken en grossiers eigen voorraden hebben. * **Logistiek:** Er wordt gesproken over specifieke locaties op de Centrale Markt in Amsterdam (zoals Loods Q) en het gebruik van schepen als drijvende opslag voor koolrapen. * **Schaarste:** Er wordt expliciet gevraagd om benzine voor vrachtwagens, wat in november 1940 reeds een schaars goed was door de Duitse bezetting.

Notulen/Verslag van een bespreking.

Dit document biedt een inkijk in de logistieke en economische spanningen rondom de voedselvoorziening in Nederland, slechts zeven maanden na het begin van de Duitse bezetting. De kern van de discussie draait om het spanningsveld tussen lokale voorraden bij winkeliers/particulieren en de centrale overheidsreserves. Opvallend is de discussie over de "export" (waarbij in 1940 vrijwel zeker export naar Duitsland wordt bedoeld). Er is sprake van een strikte regelgeving: 50% van de witte kool moet in het binnenland verkocht worden, maar mag *niet* worden verwerkt tot zuurkool, een verbod dat de heer Wijnschenk "onbillijk" noemt. Dit duidt op bureaucratische beperkingen die de langdurige conservering van voedsel voor de eigen bevolking in de weg stonden. Verder is de vermelding van de totale voorraden (bijv. 891 vaten bij grossiers) interessant voor kwantitatief onderzoek naar de voedselvoorraad in Amsterdam aan het begin van de winter van 1940-1941.

Getypt verslag / Notulen van een vergadering (pagina 4).

* **Bestuurlijke delegatie:** Er is sprake van een verschuiving van macht waarbij de Gemeenteraad wordt gepasseerd ten gunste van een directe besluitvorming door B&W en een bedrijfscommissie om de voortgang te versnellen. * **Arbeidsconflict en Regulering:** De kern van het document betreft de sanering van de arbeidsomstandigheden op de markt. Er wordt geklaagd over "slechte loonen" door grossiers en de aanwezigheid van "overkruiers" (losse arbeiders die goederen vervoerden). * **Sociale kwestie:** Men probeert een minimumloon van 1 gulden per uur af te dwingen voor werk dat voorheen voor slechts "1 of 2 kwartjes" werd gedaan. De overkruiers worden hierbij weggezet als een ongewenste groep die "moeilijkheden" veroorzaakt. * **Belangenverstrengeling:** Er is een duidelijke hiërarchie zichtbaar waarbij de "werker" (georganiseerde arbeider) prioriteit krijgt boven de winkelier in de commissie-samenstelling.

# TRANSCRIPTIE den Heer L. Johanisse, Sloterkade 87 II, Amsterdam-West. 53/84/2 M 24 October 1941. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 21 dezer verzoek ik U zich te willen vervoegen by den bedryfschef van myn dienst, den heer J. Broerse, die kantoorhoudt in de hal op de Centrale Markt, des voormiddags tusschen 9 en 10 uur. (Kamer H 69). ...

# TRANSCRIPTIE den Heer L. Johanisse, Sloterkade 87 II, <u>Amsterdam-West.</u> 53/84/2 M 24 October 1941. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 21 dezer verzoek ik U zich te willen vervoegen bij den bedryfschef van myn dienst, den heer J. Broerse, die kantoorhoudt in de hal op de Centrale Markt, des voormiddags tusschen 9 en 10 uur. (Kamer H 69). ...

# TRANSCRIPTIE HG. *extra* den Heer J.de Vries, Borgesiusstraat 18, LANDSMEER. 37/50/2 M. 4 Juni 1941. Oproeping. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 28 Mei jl. verzoek ik U zich te willen vervoegen bij den bedrijfschef van mijn dienst, den heer J.Broerse, die kantoorhoudt in de Centrale Hal, No.H.69, des voormiddags t...

# TRANSCRIPTIE No 53/371 M. 1942 20/3 Amsterdam, 17 Mrt. '42 Den Weled. Heer Broersen Markthallen Alhier. [in potlood]: mr. Th. Broersen Mijnheer, In aansluiting op het mondeling onderhoud dat mijn vader hedenmorgen met U mocht voeren, verzoek ik U hiermede beleefd, mij een expediteurskaart voor paardenkar te willen verstrekken. U voor Uw welwillendheid bij voorbaat beleefd dankend, teeken ik,...

# TRANSCRIPTIE HG. *extra* 53/94/2 M. 4 December 1939. Oproeping. den Heer W. Gort, Hellingenstraat 8 A M U I D E N . Naar aanleiding van Uw brief d.d. 30 November jl. ...