M. Peters
Bekijk Verhaal ➔Archiefdocumenten
Krantenpagina (rubrieksadvertenties en burgerlijke stand)
* **Layout:** De pagina is strak ingedeeld in zes kolommen. Het grootste deel wordt in beslag genomen door kleine advertenties (de zogenaamde 'Treffers'), gecategoriseerd op onderwerp (Te Huur, Te Koop, Betrekkingen). * **Economische indicatoren:** De advertenties weerspiegelen een actieve markt in onroerend goed en personeel. Er is veel vraag naar en aanbod van inwonend personeel ("dienstbode", "huismeester"). De vermelding van salarissen (bijv. "f 8000 — f 6000") geeft een inzicht in de loonstandaard van 1940. * **Typografie:** Gebruik van schreefloze kapitalen voor de hoofden en kleinere Romeinse letters voor de tekst. De advertentie van Metz & Co valt op door een moderner, cleaner lettertype. * **Taalgebruik:** Formeel en zakelijk Nederlands ("brieven onder letter", "v.g.g.v. - van goeden huize goed voorzien").
Afschrift van een brief (klachtbrief).
In deze brief beklaagt M. Peters Blankers, eigenaar van bloemenmagazijn "Kleurenpracht", zich bij het Amsterdamse gemeentebestuur over de gang van zaken bij de bloemenveiling in de Centrale Markthallen. De kern van het geschil is de vermissing van 20 takken seringen die op 9 april 1941 waren aangekocht. De afzender wijst op een inconsistentie in het beleid van het Marktwezen: kopers moeten vooraf een borg of bedrag betalen voor de 'veiligheid', maar wanneer het personeel van de veiling de bloemen verzamelt en deze vervolgens verdwijnen, wijst de directie elke verantwoordelijkheid af. De schrijver ervaart dit als onrechtvaardig ("een beetje overdreven") en eist een onderzoek en schadevergoeding. De brief is een "afschrift", wat betekent dat het origineel elders in het archief van de betreffende gemeentelijke afdeling werd bewaard of dat dit de kopie is die naar een andere dienst is doorgestuurd voor afhandeling.
Getypte brief (doorslag of dossierkopie).
Dit document is een formele oproeping gericht aan de heer M. Peters-Blankers. De brief is een reactie op een eerdere brief van de geadresseerde van 13 april 1941. De ontvanger wordt verzocht zich te melden bij een zekere heer J. Broerse, die de functie van bedrijfschef bekleedt. De locatie van de afspraak is kantoor No.H.69 in de "Centrale Hal". Het tijdstip is strikt vastgelegd tussen 9:00 en 10:00 uur 's ochtends. Het taalgebruik is typisch voor de ambtelijke correspondentie uit die tijd ("zich te willen vervoegen", "des voormiddags").
Getypte brief / formele oproeping.
* **Doel:** Het document is een officiële uitnodiging (oproeping) aan de heer Peters-Blankers voor een gesprek met de bedrijfschef, de heer J. Broerse. * **Aanleiding:** De oproeping volgt op een brief die de ontvanger zelf op 13 april 1941 had gestuurd. * **Locatie:** De afspraak moet plaatsvinden in de "Centrale Hal, No. H.69". Gezien het adres van de ontvanger en de terminologie, verwijst dit vrijwel zeker naar de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam. * **Stijl:** De brief is opgesteld in de formele, ambtelijke stijl van die tijd, inclusief de toen geldende spelling (zoals "den", "tusschen", "voormiddags"). * **Annotaties:** De handgeschreven notitie "Extra" suggereert dat deze brief buiten de normale postgang om of met een bepaalde urgentie is behandeld.
Officiële brief/kennisgeving.
De brief is een formele afwijzing van een schadeclaim. Mevrouw Peters-Blankers heeft blijkbaar een klacht ingediend over vermiste seringen (waarschijnlijk bloemen bestemd voor de handel). De gemeente stelt na onderzoek dat er geen bewijs is dat de bloemen onder hun verantwoordelijkheid zijn verdwenen, omdat er bij de uitgifte geen tekort is vastgesteld. De verantwoordelijkheid wordt teruggelegd bij de veilingdirectie en de klaagster zelf. Opvallend is de zakelijke, bijna defensieve toon van de bureaucratie. De afkorting "wnd." bij de ondertekening door J. Smit staat voor 'waarnemend'. De afkorting "L.M." bovenin staat zeer waarschijnlijk voor 'Levensmiddelen'.
Adreslijst / Bedrijvengids (onderdeel van een groter register).
* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op plaatsnaam. Per plaats worden één of meerdere contactpersonen of bedrijven genoemd. * **Inhoudelijke focus:** Er is een duidelijke oververtegenwoordiging van de groenten- en fruithandel (zie o.a. Groningen: "Directeur Vrije groenten- en fruitveiling"; Rotterdam: "Frutasa"). Ook maritieme toelevering ("Deutsche Schiffsausrüstung" in Rotterdam) en algemene levensmiddelen komen voor. * **Datering:** Hoewel een exact jaar ontbreekt, wijzen de spelling (bijv. "veiling vereeniging") en de korte telefoonnummers (dikwijls slechts 2 of 3 cijfers voor kleinere plaatsen) op de periode 1930-1950. * **Geografie:** De lijst beslaat heel Nederland, van Groningen in het noorden tot Maastricht in het zuiden en diverse Waddeneilanden (Texel, Ameland).
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE P. Smit } A W Rijnders } prijs ? J Nobbe }
# TRANSCRIPTIE [linksboven] Mej. A. M. Putz geb. 13-2-17 [midden] [inktvlekken/krabbels]
Grb.1015. H/e. 28 April 1942. den Heer Wethouder P.W.
# TRANSCRIPTIE Den heer Inspecteur v/h Marktwezen. Alhier. Pr: 31/41 / M 40.
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]