J. Onrust

Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen.

Deze brief is een officiële berisping gericht aan een marktkraamhouder (J. Onrust) uit Oostzaan. De directeur van het marktwezen wijst de ontvanger op twee specifieke overtredingen die plaatsvonden op de Albert Cuypmarkt op 21 oktober 1939: 1. **Onbevoegde assistentie:** De koopman heeft zich laten helpen door iemand zonder dat daarvoor de vereiste officiële toestemming was verleend. 2. **Vervuiling:** De staanplaats is na afloop van de marktdag niet schoon achtergelaten. De toon van de brief is formeel en dwingend ("Ik waarschuw U", "Ik maan U aan"). Er wordt expliciet verwezen naar Artikel 23 van het Reglement op de Markten om de juridische basis van de berisping te onderbouwen. De handgeschreven aantekening "Verzonden 1/11-39" bevestigt dat de brief één dag na datering is verstuurd.

Officiële waarschuwingsbrief (doorslag/kopie).

* **Kernboodschap:** De brief is een formele berisping aan het adres van koopman J. Onrust vanwege twee overtredingen op de Albert Cuypmarkt op 21 oktober 1939. * **Overtredingen:** 1. Het gebruikmaken van een assistent zonder de vereiste officiële toestemming. 2. Het vervuild achterlaten van de toegewezen marktplaats. * **Juridische grondslag:** De directeur beroept zich op artikel 23 van het 'Reglement op de Markten', dat marktkooplieden verplicht hun standplaats schoon ("volkomen rein") achter te laten. * **Toon:** De toon is streng en gezaghebbend ("Ik waarschuw U", "Ik maan U aan"), passend bij een officiële handhavingsactie van een gemeentelijke dienst. * **Administratieve sporen:** De aantekening "2 ex. M. de Man" suggereert dat er twee exemplaren van deze brief zijn vervaardigd of verzonden door of voor een zekere M. de Man, waarschijnlijk een administratief medewerker.

Zakelijke brief / correspondentie.

In deze brief reageert J. Onrust op een schrijven van de marktinsectie (gedateerd 6 november). De strekking van de brief is dat de firma genoodzaakt is haar activiteiten op de markt tijdelijk te staken. De reden hiervoor is een officieel slacht- en verkoopverbod op diverse soorten gevogelte (kippen, eenden, ganzen en kalkoenen). Onrust geeft aan dat zij direct weer aan de markt willen deelnemen zodra de handel weer wordt vrijgegeven. Tevens toont de afzender de bereidheid om het nog openstaande (achterstallige) marktgeld te voldoen, wat duidt op een wens om de handelsrelatie en de staanplaats op de markt voor de toekomst veilig te stellen.

Officiële brief/kennisgeving.

* **Kernboodschap:** De brief dient als een laatste waarschuwing voor de heer J. Onrust. Vanwege het niet regelmatig bezetten van zijn toegewezen standplaats op de Albert Cuypmarkt, dreigt de gemeente zijn vergunning in te trekken. * **Juridische grondslag:** De directie van het Marktwezen beroept zich op artikel 11 van het 'Reglement op de Markten'. * **Procedure:** De ontvanger krijgt de gelegenheid voor een hoorgesprek met de Inspecteur op 6 of 9 december 1940 alvorens een definitief besluit wordt genomen. * **Taalgebruik:** Formeel, ambtelijk Nederlands (bijv. "geen gevolg hebt gegeven", "ingevolge", "v.m." voor voormiddag).

Handgeschreven verzoekschrift / briefkaart.

In dit document verzoekt J. Onrust uit Oostzaan om een tijdelijke ontheffing (voor enkele maanden) van de verplichting om twee keer per week op de markt te staan. De schrijver voert twee redenen aan: 1. **Het slachtverbod:** Er mag blijkbaar niet of beperkt geslacht worden, wat de handel direct treft. 2. **Gebrek aan handel:** Door de omstandigheden is er onvoldoende nering om de marktdagen rendabel te maken. Het handschrift is een typisch voorbeeld van een 20e-eeuws gebruikshandschrift. De afkorting "M. H." staat waarschijnlijk voor "Mijne Heeren", een destijds gebruikelijke formele aanhef. "m. Insp." duidt op de Marktinspecteur. Opvallend is het dubbelop gebruik van "2 x maal".

Document

Dit document is een zakelijke afwijzing met een voorwaardelijke tegemoetkoming. De heer J. Onrust uit Oostzaan had blijkbaar een verzoek ingediend (mogelijk om zijn marktplaats tijdelijk op te zeggen of over te dragen). De directeur (waarschijnlijk van de Amsterdamse markten) wijst het specifieke verzoek af, maar staat toe dat Onrust zijn standplaats op de Albert Cuypmarkt twee maanden lang onbezet laat ("niet inneemt"). De belangrijkste voorwaarde voor deze gunst is financieel: het marktgeld moet wel gewoon doorbetaald worden aan de dienstdoende ambtenaar. Dit wijst op een streng beheer van de marktplaatsen, waarbij het behoud van de standplaats direct gekoppeld is aan de betalingsverplichting, ongeacht of er daadwerkelijk handel wordt gedreven.

Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag of kopie).

* **Inhoud:** De brief is een formele reactie op een verzoek van de heer Onrust. Hoewel zijn oorspronkelijke verzoek (inhoud onbekend, maar verzonden per briefkaart op 11 december 1940) wordt afgewezen, wordt er een compromis geboden. Hij krijgt toestemming om zijn standplaats op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam gedurende twee maanden onbezet te laten. * **Voorwaarde:** De belangrijkste voorwaarde voor het behoud van de standplaats is dat het marktgeld (de staangeldvergoeding) wel tijdig en volledig betaald blijft aan de marktmeester/marktambtenaar. * **Stijl:** De taal is typisch ambtelijk en formeel voor die tijd ("na dato dezes", "mijnerzijds", "den dienstdoenden"). * **Status:** De handgeschreven aantekening "extra" bovenin suggereert dat dit document een speciaal afschrift was voor een specifiek dossier of een extra kopie voor de administratie.

Handgeschreven verklaring op briefpapier voorzien van een bedrijfsstempel.

Het document is een korte, zakelijke verklaring afgegeven door N.J. Steur, een vishandelaar uit Monnikendam. In de verklaring bevestigt Steur dat hij in de jaren 1939 en 1940 aal (paling) en gerookte vis heeft verkocht aan een zekere J. Onrust. De tekst is geschreven in een duidelijk leesbaar cursief handschrift, kenmerkend voor de eerste helft van de 20e eeuw. De spelling is conform de destijds geldende regels (bijv. "visch"). De toon is formeel, wat blijkt uit het gebruik van de term "Ondergetekende" en de afsluiting "Hoogachtend".

- 3 -

# TRANSCRIPTIE Zwaan 100 pond schol f 2.09 <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> ||| 9/12 1/3 [Paraaf/Handtekening, mogelijk 'JB']

# TRANSCRIPTIE [Links bovenin:] J. Brouwer

# TRANSCRIPTIE In afwachting J. Brand 1^E Anjelierdwarsstr: 7^II Amsterdam C

# TRANSCRIPTIE J.G. Overkamp [rechtsboven:] pers. bew. A 35/623317 geb. 25/3 '91 Rozenstraat 50 ^II