J. Vrees
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 34
J. Vrees was een visboer gevestigd aan de Willemsstraat 59. Hij verkocht gerookte paling en makreel en had een vaste standplaats op de Albert Cuypstraat. In 1939 kreeg hij tijdelijk toestemming om zijn stand op de Lindengracht onbezet te laten. In 1942 werd zijn quotum voor paling verhoogd, maar een verzoek tot verhoging van het quotum voor gerookte paling en makreel naar 100 kg per week werd afgewezen. In 1943 was hij actief op de Waterlooplein. In 1944 werd bij controle van zijn aanvoer vastgesteld dat de hoeveelheden niet overeenkwamen met de geturfde bedragen.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Verzoekschrift / petitie van marktkooplieden.
* **Inhoud:** Het document is een formeel verzoek van een groep individuen (vermoedelijk marktkooplieden) aan een ongenoemde instantie (waarschijnlijk de marktmeester of het gemeentebestuur). Zij vragen om hun gemachtigde, J.G. Bosbaan, te horen over problemen met de toewijzing of verdeling van staanplaatsen op de markt aan de Lindengracht. * **Terminologie:** "Ondergetekende" wordt hier in het enkelvoud gebruikt maar verwijst naar de collectieve groep ondertekenaars. De term "marktverdeling" duidt op het proces waarbij marktplaatsen worden toegewezen aan handelaren. * **Paleografie:** Het handschrift is een vlot, zakelijk cursief uit de vroege 20e eeuw. De handtekeningen variëren sterk in stijl, wat duidt op verschillende opleidingsniveaus of beroepsachtergronden van de betrokkenen. De afkorting "jz" achter de naam Bosbaan staat voor 'junior' of mogelijk een patroniem (zoals Janszoon).
Handgeschreven ambtelijke notitie op een voorgedrukt formulier ("BIJBLAD VAN:").
Het document betreft een administratieve afhandeling van een verzoek door een marktkoopman, de heer B.C. Vrees, wonend aan de Lindengracht 256. Hij vraagt toestemming om zijn vaste marktplaats op de Lindengracht tijdelijk (tot 26 augustus 1939) onbezet te laten. In de interne notities is te zien dat er op 15 augustus om advies wordt gevraagd. Op 18 augustus volgt het advies "geen bezwaar", mits het marktgeld wel wordt voldaan. Direct daarna is het officiële antwoord aan de heer Vrees geformuleerd (onderaan de pagina). Het document bevat diverse parafen van ambtenaren en verwijzingen naar eerdere besluiten (N.B. nummers).
Handgeschreven administratieve notitie / financiële berekening.
Dit document betreft een financiële correctie of "navordering" ten name van J.P. Vrees voor de periode 1938-1942. Er wordt verwezen naar een "Koopers tarief", wat mogelijk duidt op een specifieke verzekeringspremie of contributie (waarschijnlijk gerelateerd aan een ziekenfonds of uitvaartfonds uit die tijd). De kern van de notitie is een overzicht van maandelijkse betalingen van 0,25 gulden per maand. Over de gehele periode komt dit uit op een bedrag van 8,50 gulden. In de kantlijn rechtsboven wordt melding gemaakt van een totale schuld van 33 gulden waarvan de "hoedanigheid" (de aard) bekend is bij de instantie. De uiteindelijke berekening rechtsonder (33 - 8,50) laat zien dat er een restbedrag van 24,50 gulden overblijft. De aantekening "bet. 19/12-41" bevestigt dat de zaak op die datum financieel is afgehandeld.
Briefkaart (officiële correspondentie)
De tekst betreft een interne correctie of een aanwijzing voor een onderzoek naar de handel in vis ("natte aal"). De afzender wijst de heer De Wolf erop dat er een discrepantie is geconstateerd: er is gerapporteerd dat de heer Vrees 20 pond aal heeft verkocht, terwijl het in werkelijkheid om 40 pond zou gaan. Er wordt gevraagd om een nader rapport en de retourzending van een verklaring van de "A.v.P.". De toon is zakelijk en autoritair, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd.
Getypt verzoekschrift (petitie).
* **Inhoud:** J. Vrees, een visboer uit de Willemsstraat (Jordaan), verzoekt om een verhoging van zijn quotum voor gerookte paling en makreel naar 100 kg per week. Hij voert aan dat hij al sinds 1918 in het vak zit en levert een lijst met gerenommeerde leveranciers aan om zijn status als erkend detaillist te bewijzen. * **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in de uiterst formele en onderdanige ambtelijke taal die destijds gebruikelijk was voor verzoekschriften aan de overheid ("Geeft met gepasten eerbied te kennen", "Uw Dienstwillige Dienaar"). * **Fouten:** De tekst bevat enkele typfouten (bijv. "hheft" in plaats van "heeft", "uitsluutend" in plaats van "uitsluitend", en mogelijk "Gorichemen" voor "Gorinchem"), wat erop wijst dat het document mogelijk door de genoemde "boeker" (boekhouder) Sterkenberg zelf is getypt op een eenvoudige machine.
Getypte brief (doorslag of kopie) met handgeschreven aantekeningen.
* **Vorm:** Het betreft een zakelijke mededeling op grijsachtig doorslagpapier. De tekst is sober en ambtelijk van toon. * **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing. De heer J. Vrees had op 9 juni 1942 een verzoek ingediend bij de Visscherijcentrale. Een speciaal daarvoor ingestelde commissie heeft dit verzoek getoetst en negatief beoordeeld. De aard van het verzoek wordt in dit schrijven niet gespecificeerd, maar de context van de organisatie suggereert een kwestie gerelateerd aan de visserijsector (bijv. vergunningen, toewijzing van brandstof of materialen). * **Administratieve sporen:** De aantekening "Verzonden 19/6" duidt op de administratieve verwerking op de dag van datering. "Wijk 9" verwijst naar de Amsterdamse wijkindeling (de Jordaan), wat hielp bij de postbezorging of lokale registratie.
Handgeschreven brief met ambtelijke stempels en aantekeningen.
* **Inhoud:** De afzender, de heer A. Dombroek, verzoekt om een toewijzing van gerookte paling (aal). Hij voert aan dat hij behoort tot een specifieke groep van (markt)venters, waarvan hij een aantal namen noemt. Hij motiveert zijn verzoek door te wijzen op zijn verantwoordelijkheid voor zijn gezin. * **Taalgebruik:** Formeel en eerbiedig ("u beleefd", "geachte heer"). De spelling is conform de tijd (bijv. "eischend", "ondergeteekende"). * **Resultaat:** Het verzoek is door de behandelende instantie negatief beoordeeld. Dit blijkt uit het grote, haastige opschrift "afwijzen" onderaan de brief, voorzien van een nieuw dossiernummer voor de afhandeling. * **Opmerkelijke details:** De lijst met namen (Borgman, Buys, Landkroon, etc.) suggereert dat er een verdeelsleutel of een lijst van erkende handelaren bestond waar de afzender meende recht op te hebben.
Inspectierapport / Controleverslag van visaanvoer.
Het document is een verslag van een kwantitatieve controle op de vismarkt. De controleur vergelijkt de opgegeven aanvoer (het gewicht dat de koopman zegt bij zich te hebben) met de "geturfde" hoeveelheid (de werkelijke meting ter plaatse). * **Gewichtseenheden:** Er wordt gerekend in kilo's, "onzen" (ons/100 gram) en halve onzen. * **Bevindingen:** Bij drie van de vier kooplieden (Vrees, Braan en Zeeman) wordt een tekort geconstateerd tussen de opgegeven aanvoer en de werkelijke voorraad. Bij C. Schilder lijkt er juist sprake van een overschot (107,5 kg t.o.v. 102 kg opgegeven). * **Rechtvaardiging:** Onderaan wordt een specifieke aantekening gemaakt over Th. Zeeman. Het tekort bij hem wordt geaccepteerd ("verantwoord"), omdat hij een deel van de kabeljauw "gestript" (schoongemaakt/van ingewanden ontdaan) had verkocht, wat het gewichtsverlies verklaart. * **Administratie:** De diagonale krabbel linksonder duidt op een administratieve verwerking door een dossierhouder op 9 juni 1944.
Koopliedenlijsten
Waterlooplein
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE **Verhoor van den verdachte J. VLEESDRAAGER.**
Woustraat 136 I, winkel Van Woustraat 136 is in de verdeeling opgenomen voor 2 x zoetw.visch; 2 x aal, 1 ½ x zeevisch, 3 k. ongep. garnalen, 4 x gep. garnalen; 1 x ger. aal en 1 x ger. visch. De beide heeren Vrees zijn door mij voorloopig, in afwachting van de beslissing van den Burgemeester, van de verdeeling geschorst, zulks met ingang van 5 Mei 1943. Ik geef U beleefd in overwegin...
# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven:] *Extra* [Rechtsboven:] VP/G. 27/75/1 M [Rechtsonder kenmerk:] 29 Juli 1939. [Adressering rechts:] den Heer W.Vrees, Hasebroekstraat 18 II, <u>Amsterdam-West.</u> Wyk 12. Onder intrekking van alle toestemmingen, die U terzake dezerzyds zyn verleend, deel ik U hierby mede, dat U zich vanaf 31 Juli a.s. op Uw plaats op de markt Ten Katestraat nog slechts door éé...
# TRANSCRIPTIE P. Vrees Sr P. Vrees Jr. gehoord op 5/5 43 n. a. v. politie-rapport o. a. visch in beslag genomen. visch was niet ter verdeeling. Vrees zegt, dat visch was betrokken van arbeiders uit IJmuiden. Moest hij ruilen voor andere goederen. visch was gedeeltelijk bedorven. geeft toe, dat dit een schandaal is. 20 p. visch was bestemd voor vaste klanten; deze was niet be- dorven o.a. voor po...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Officiële brief (doorslag of dossierkopie) met ambtelijke aantekeningen. * **Datum:** 7 augustus 1939. * **Instelling:** Gemeente Amsterdam (afdeling Marktwezen). * **Geadresseerde:** Den Heer W.L. Vrees, Lijnbaansgracht 25 I, Amsterdam-Centrum. * **Kenmerken:** Referentienummer VP/G., dossier 28/94/2, Wyk 9. * **Fysieke staat:** Papier met typewer...