23 november 1939 (stempel M. 1939 23/11) Nº 24/31/2 M. 1939 23/11 [756]

Toelichting. Rapport
betr. de kooplieden.
H. Goldberg en W.C. Klouth.
Kwakzalverij

Den Heer Inspecteur

Aan mijn rapport betreffende de verkoop van Mentol artikelen door de kooplieden H. Goldberg en W. C Klouth zou ik nog willen toevoegen dat de genoemde heeren (en wel vooral Hr Klouth, die zijn pastilles op de markt maakt) veel publiek trekken en daardoor ten zeerste bijdragen tot de populariteit van de markt.
Reeds te veel heeft het Amstelveld van zijn speciale karakter ingeboet; de verboden: Verkoop v honden en katten, en voorstelling van boeien koning c. s. deden de attractie van de markt verminderen, terwijl bovendien twee schuil loopgraven, juist in een zeer vitaal gedeelte van de markt geplaatst, zeer veel schade berokkenden.
Ik geef U in overweging, in het belang van de markt en al haar kooplieden, alles te vermijden wat het Amstelveld nog verder van zijn eigen sfeer kan berooven. Bovendien waar is het einde? Nu: mentol-artikelen daarna badzout en gezondheids pijp, vervolgens medicinale boeken en -planten en tenslotte de toilet artikelen, die alle zonder onderscheid goed voor huid en haar zijn, evenals de haring waarvan gezegd wordt, de haring in het land, de dokter aan de kant. * Doel van het document: Dit schrijven dient als aanvullende toelichting op een officieel rapport over vermeende kwakzalverij door de standwerkers Goldberg en Klouth. De schrijver (vermoedelijk een marktmeester of marktambtenaar) neemt het op voor de kooplieden.
* Kernargumenten: De auteur voert aan dat deze kooplieden essentieel zijn voor de levendigheid en populariteit van de markt op het Amstelveld. Klouth wordt specifiek genoemd omdat hij zijn pastilles ter plekke bereidt, wat als publiekstrekker fungeert.
* Beklag over de teloorgang van de markt: De schrijver klaagt dat het unieke karakter van de markt al onder druk staat door verboden op de verkoop van huisdieren en optredens van 'boeienkoningen' (ontsnappingskunstenaars).
* Retorische stijl: De schrijver gebruikt een "hellend vlak"-argument: als men mentholproducten verbiedt, waar stopt het dan? Hij trekt een vergelijking met volkswijsheden over haring om de onschuld van de handel te benadrukken. * Tijdsbeeld: November 1939. Nederland bevindt zich in de periode van de Mobilisatie (de 'Schemeroorlog'). Dit is direct zichtbaar in de tekst door de melding van de "twee schuil loopgraven" op het Amstelveld, die waren aangelegd als bescherming tegen mogelijke luchtaanvallen.
* Locatie: Het Amstelveld in Amsterdam was (en is) een bekende marktlocatie, in die tijd beroemd om de standwerkers die met een mengeling van entertainment en verkoop hun waren aan de man brachten.
* Kwakzalverij: De overheid probeerde in deze periode strenger op te treden tegen de ongecontroleerde verkoop van medicinale middelen door onbevoegden. Standwerkers die medische claims maakten voor hun producten (zoals de mentholpastilles in dit document) kwamen hierdoor vaak in conflict met de Inspectie voor de Volksgezondheid of de marktpolitie.