Getypte brief (zakelijke correspondentie). 12 januari 1942. P. Kliffen, Uiterwaardenstraat 282, Amsterdam-Z. Directeur van het Marktwezen, Amsterdam (t.a.v. de heer Sixma). P.KLIFFEN. Amsterdam-Z. 12 Januari 1942.
Uiterwaardenstraat 282.

№ 29 1/2 M. 1942 13/1 mr Dui [?]

                      Den Heer Directeur van het Marktwezen
                                    te
      Attentie van
           den Heer Sixma.                  AMSTERDAM.
                                            ----------

                      WelEdele Heer,

                           Ondergeteekende Pieter Kliffen - van beroep
      bietenkoker - wonende te Amsterdam aan de Uiterwaar-
      denstraat no.282, heeft de eer het volgende te Uwer
      kennis te brengen.

                           Hij is sinds 1940 het bedrijf eener bieten-
      kokerij uitoefenende en heeft daarin een behoorlijke
      winstgevende omzet bereikt ter belooning van zijn ar-
      beid en het voor zijn middelen niet onaanzienlijk
      daarin belegde kapitaal, terwijl verschillende stede-
      lijke groentenhandelaren daarbij zijn afnemers zijn
      geworden, die hij steeds tot hun tevredenheid heeft
      kunnen bedienen in verband met hun vraag ter verzor-
      ging van hun clientèle.

                           Sinds de instelling van het z.g. bureau "Vel-
      kers" geacht wordend een onderafdeeling te zijn van de
      "Groenten en Fruit Centrale" als gevestigd aan de Laan
      Copez van Cattenburgh 62 te 's-Gravenhage, ziet hij
      zich echter niet alleen belemmerd in de uitoefening
      van dat bedrijf maar dit zelfs voor hem onmogelijk
      gemaakt, omdat de personen, die voor dat bureau de
      distributie der bieten in handen hebben, en die voor
      zich ook bietenkoker zijn, weigeren hem bieten te
      leveren.

                           Reeds heeft ondergeteekende te dezer zake
      zich tot U gewend met een beklag, waarop hem na ver-
      loop van een veertien dagen bij monde van den Heer
      Broerse - Chef van de Centrale Markt alhier en Uw
      ondergeschikte - namens U mondeling de mededeeling is
      gedaan dat U met die weigering instemde en haar goed-
      keurde.

                           Die mededeeling ging echter niet vergezeld
      van eenige motiveering en blijft ondergeteekende dus
      ten aanzien van zijn beklag alsnog in het onzekere,
      meer in het bijzonder of door U in werkelijkheid die
      goedkeuring, althans instemming, is gegeven en zoo ja
      welke de redenen daarvoor mogen zijn, daar zij zonder
      twijfel in de voor ondergeteekende opkomende omstan-
      digheden aan hem persoonlijk willekeurig willen toe-
      schijnen met ongerechtvaardigde bevoorrechting van
      anderen, die zijn concurrenten zijn. In deze brief beklaagt Pieter Kliffen, een zelfstandig 'bietenkoker' (iemand die suikerbieten of rode bieten verwerkt voor consumptie), zich over de obstructie van zijn bedrijfsvoering. De kernpunten zijn:

1. Uitsluiting door Bureau "Velkers": Dit bureau, een onderdeel van de Groenten en Fruit Centrale, beheert de distributie van bieten. Kliffen stelt dat de personen die dit bureau runnen zelf ook bietenkokers zijn. Hier is sprake van een direct belangenconflict: zijn concurrenten beslissen over zijn grondstoftoevoer en weigeren hem te leveren.
2. Gebrek aan Transparantie: Kliffen heeft eerder geklaagd en kreeg via een ondergeschikte (de heer Broerse) te horen dat de directeur van het Marktwezen de weigering goedkeurde. Hij eist nu een schriftelijke motivatie, omdat hij de gang van zaken als "willekeurig" en "ongerechtvaardigde bevoorrechting" (vriendjespolitiek/kartelvorming) beschouwt.
3. Toon: De brief is formeel en juridisch van opzet ("heeft de eer", "te dezer zake"), maar bevat een scherpe ondertoon van onrechtvaardigheid. De brief dateert uit januari 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode werd de economie steeds strakker gereguleerd via distributieorganen en centrale bureaus. De "Groenten en Fruit Centrale" was een van de crisisorganisaties die toezagen op de voedselvoorziening.

Suikerbieten werden tijdens de oorlogsjaren van vitaal belang, niet alleen voor de reguliere consumptie, maar later in de oorlog ook als surrogaatvoeding (bietenpulp). De strijd om de toewijzing van grondstoffen was voor kleine ondernemers zoals Kliffen een kwestie van overleven. Het document illustreert hoe de centrale distributie door de bezetter en lokale instanties kon leiden tot corruptie of het uitschakelen van concurrentie onder het mom van officiële regelgeving. P. Kliffen Marktwezen