Brief op officieel briefpapier. 12 juni 1940. Eerste Nederlandsche Bond voor Dierenbescherming (Secretaris C.H. de Boer). Den Heer Dr. A. van der Laan, Amsterdam. [Briefhoofd met logo "DIERENVRIENDEN"]
EERSTE NEDERLANDSCHE BOND VOOR DIERENBESCHERMING
GOEDGEKEURD BIJ KON. BESLUIT VAN 14 AUGUSTUS 1924 No. 33

Linnaeusstr. 45a 50620
SECRETARIAAT: ~~BINNENKANT 42~~, AMSTERDAM-C., TELEFOON ~~40544~~ POSTGIROREK.: 19860

AMSTERDAM, 12 Juni 1940

Den Heer Dr. A. van der Laan,
Rubensstraat 54,
Amsterdam-Z.

Weledelzeergeleerde Heer,

Ten zeerste zou ik het op prijs stellen in zake de volgende aangelegenheid Uw meening te mogen vernemen.
Door onze inspecteurs (en ook, naar mij bekend is, door de Amsterdamsche politie) is enkele malen geconstateerd dat vischverkoopers bij het slachten van alen verzuimden deze visschen door een snede achter de kop te verdoven, alvorens tot het slachten over te gaan. In het bijzonder geschiedde dit bij dunne exemplaren, terwijl het villen dan kennelijk moeilijk ging. In dit verband interesseert het mij in hooge mate of dit verzuim te constateeren is aan de hand van de reactie van het dier bij het villen, of m.a.w., of slap afhangen (met een enkele lichte beweging) van het lichaam steeds wijst op voorafgaande verdoving en daarentegen sterk kronkelen om de hand, zij het wellicht zonder veel kracht, bij het villen als bewijs mag gelden dat de snede achter de kop achterwege is gelaten, dan wel niet diep genoeg is geweest. Is het eventueel half versuft zijn van de visschen vóór het slachten hier wellicht ook een factor?
Daar het voor ons van belang is in deze kwestie opheldering te bekomen en in onzen bond op dit punt verschil van meening bestaat, zie ik Uw geëerd antwoord met veel belangstelling tegemoet. Voor Uw welwillendheid in deze zeg ik U verder bij voorbaat gaarne dank.

Met de meeste hoogachting,

[Handtekening]
C.H. de Boer
Secretaris De brief is een formeel verzoek om deskundig advies van de Eerste Nederlandsche Bond voor Dierenbescherming aan Dr. A. van der Laan. De kern van de vraag betreft de slachtmethode van paling (aal). Inspecteurs en de politie hebben opgemerkt dat visverkopers vaak nalaten de aal te verdoven met een snede achter de kop voordat zij beginnen met villen.

De secretaris, C.H. de Boer, vraagt om een wetenschappelijke onderbouwing om te kunnen vaststellen of een dier verdoofd was op basis van zijn fysieke reactie tijdens het villen (slap hangen versus kronkelen). Er is binnen de bond blijkbaar discussie over de interpretatie van deze bewegingen. Dit duidt op een poging van de bond om handhaving van dierenwelzijnsregels te professionaliseren met behulp van externe expertise. De brief is gedateerd op 12 juni 1940, slechts een maand na de Nederlandse capitulatie en het begin van de Duitse bezetting. Ondanks de turbulente politieke situatie bleven maatschappelijke organisaties zoals de Dierenbescherming hun reguliere werkzaamheden voortzetten.

De "Eerste Nederlandsche Bond voor Dierenbescherming" (opgericht in 1894) was destijds een van de belangrijkste organisaties op dit gebied. De discussie over het humaan slachten van vis, en specifiek paling, is een langdurig thema in de geschiedenis van de dierenbescherming in Nederland. Het villen van levende, onverdoofde paling werd (en wordt) gezien als een ernstige vorm van dierenleed. Dr. A. van der Laan was vermoedelijk een bioloog of veearts wiens expertise werd ingeroepen om juridisch of beleidsmatig sterker te staan tegenover de visdetailhandel. De doorgehaalde adresgegevens in het briefhoofd wijzen op een recente verhuizing van het secretariaat van de Binnenkant naar de Linnaeusstraat. C.H. de Boer Z. Politie