J. Hillegers
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 33
J. Hillegers was een marktkoopman met diverse standplaatsen, waaronder de Lindengracht, Ten Katestraat, Dapperstraat, Noordermarkt, Mosplein, Albert Cuypstraat en Amstelveld. In 1940 verkreeg hij stand op de Waterlooplein. In 1939 kreeg hij meerdere administratieve waarschuwingen en oproepingen vanwege verzuim in het bezetten van zijn standplaats op de Lindengracht en het niet gebruiken van zijn voorkeurskaart, wat leidde tot dreigingen met schrapping van zijn vergunning. In 1944 werd hij gecontroleerd op een visverdeelpunt in de Ten Katestraat.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Officiële brief/doorslag (gemeentelijke correspondentie).
* **Inhoud:** De brief is een formele toestemming aan de heer Hillegers om drie maanden afwezig te zijn van zijn marktplaats op de Lindengracht in Amsterdam. * **Voorwaarde:** De afwezigheid wordt gedoogd op voorwaarde dat het verschuldigde marktgeld gedurende die periode wel wekelijks wordt doorbetaald aan de aanwezige marktambtenaar. * **Taalgebruik:** Er wordt gebruikgemaakt van de toenmalige spelling (bijv. "tydens" en "wekelyks" met een y in plaats van ij; "Maart" met een hoofdletter). De toon is zakelijk en ambtelijk. * **Administratie:** De handgeschreven aantekening "Verzonden 19/4" dient als bewijs voor de verzending op de dag van datering. De naam "M. de Laer" rechtsboven kan duiden op de ambtenaar die het dossier behandelde.
Administratieve notitie of doorslag van een verzendbewijs/oproeping.
Het document lijkt een intern administratief bewijsstuk te zijn van een verzonden oproeping aan de heer J. Hillegers. * **Adres:** De Nieuwe Leliestraat 2 bevindt zich in de Amsterdamse Jordaan, wat overeenkomt met de aanduiding "Wijk 7". * **Potloodaantekening:** De notitie "Oproeping niet geregeld bereikte plaats" is cruciaal. Het suggereert dat de reguliere verzending via de post of de normale procedure niet volgens plan verliep, maar dat de oproeping de plaats van bestemming desondanks heeft bereikt (mogelijk door handmatige bezorging of een koerier). * **Lindengracht:** De vermelding van de Lindengracht onder de adresgegevens duidt waarschijnlijk op de locatie van de instantie die de oproeping heeft verzonden of de plek waar de geadresseerde zich moest melden. De Lindengracht ligt om de hoek van de Nieuwe Leliestraat. * **Tijdstip:** De vermelding "9 uur vm." (voormiddag) wijst op een specifiek afspraak- of meldtijdstip in september 1939.
Administratieve kaart/oproep van de marktinsprectie.
Dit document is een administratieve vastlegging van een verzuim door een marktkoopman in Amsterdam kort voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in Nederland. De heer J. Hillegers, wonende aan de Nieuwe Leliestraat 2 (begane grond/huis), is opgeroepen omdat hij zijn toegewezen standplaats op de Lindengracht-markt niet regelmatig bezette. De rode cijfers (28/115/157) zijn waarschijnlijk dossiernummers of verwijzingen naar het marktregister. De aantekening "bergen" aan de rechterzijde duidt erop dat de zaak is afgehandeld en het document gearchiveerd kon worden, mogelijk na het opmaken van een proces-verbaal (verwijzing "Pv. 8").
Officiële brief/kennisgeving.
* **Inhoud:** De Directeur van het Marktwezen dreigt de heer Hillegers te schrappen van de sollicitantenlijst voor de Lindengrachtmarkt. De reden is dat hij zijn 'voorkeurskaart' niet regelmatig gebruikt, ondanks een eerdere waarschuwing. Hillegers wordt ontboden voor een gesprek met de inspecteur. * **Administratieve bijzonderheid:** De handgeschreven aantekening bovenaan lijkt een correctie of toevoeging op het dossier: *"Is vaste plaatshouder no 157 Lindengracht"*. Dit suggereert een mogelijke verwarring in de administratie: Hillegers stond blijkbaar nog als 'sollicitant' (gegadigde) te boek terwijl hij al een vaste plek bezat, of de waarschuwing betrof zijn status als sollicitant voor een ándere (wellicht betere) positie terwijl hij zijn huidige rechten verwaarloosde. * **Taalgebruik:** Formeel ambtelijk Nederlands uit het interbellum. Opvallend is het gebruik van de "y" in woorden als "inschrÿving" en "schrifteÿke" (een getypte weergave van de ij die destijds gebruikelijk was op sommige schrijfmachines).
Administratieve indexkaart (marktwezen).
Het document betreft een officiële maatregel tegen een markthouder, J. Hillegers, woonachtig aan de Nieuwe Leliestraat in Amsterdam. De kern van de zaak is het verzuim om een toegewezen marktplaats (nummer 157) op de Lindengrachtmarkt "geregeld te bezetten". Uit de aantekeningen valt een chronologisch verloop af te leiden: 1. **Oproep:** Hillegers werd opgeroepen voor een gesprek of zitting op 8 november 1939 om 9:00 uur. 2. **Verzuim:** De inspecteur stelt vast dat er aan deze oproeping geen gevolg is gegeven (de betrokkene is niet verschenen). 3. **Sanctie:** Er wordt besloten de standplaats in te trekken ("intrekken"). 4. **Afhandeling:** Op 15 november 1939 is een aangetekend bericht ("aanget.") met de officiële mededeling van deze beslissing verzonden.
Controle-rapport betreffende de visverkoop.
* **Inhoud:** Het rapport verslaat een inspectie op een visverdeelpunt in de Ten Katestraat. De controleurs letten op de aanwezigheid van onbevoegden, de aanwezigheid van politie en de exacte hoeveelheden verkochte vis per handelaar. * **Handelswaar:** Er wordt melding gemaakt van verschillende soorten vis: schol (klasse II en III), bot, schar en voorn. De gewichten zijn nauwkeurig genoteerd, wat wijst op de strikte distributieregels tijdens de oorlogsjaren. * **Incidenten:** * De afwezigheid van J. Hillegers wordt opgemerkt; zijn handel wordt door De Clerk waargenomen. * Fafieanie Jr. komt te laat en wordt door de inspecteurs omschreven als "niet onder den indruk" van de berisping, wat duidt op een gespannen verhouding tussen de uitvoerders en de controlerende instanties. * **Bureaucratie:** De handgeschreven vragen onderaan tonen de interne kwaliteitscontrole. Een hogere functionaris vraagt door op de gebruikte methode ("geturfd" in plaats van gewogen) en de identiteit van de kar. Het bevel "oproepen" suggereert dat er een tuchtrechtelijk of corrigerend vervolg aan dit rapport is gegeven.
Contrôle-rapport (Inspectierapport van het marktwezen)
Dit inspectierapport documenteert de controle op de distributie en verkoop van vis aan de Ten Katestraat in Amsterdam tijdens de oorlogsjaren. De focus van de inspecteurs ligt op drie zaken: 1. **Kwantitatieve controle:** Het exact 'turven' van de hoeveelheden en soorten vis (schol, schar, bot, voorn) die per handelaar worden verhandeld. 2. **Regulering:** Het vaststellen of de verkoop ordelijk verloopt onder toezicht van de politie en of de handelaren zich aan hun toewijzingen houden. Er wordt expliciet vermeld dat de verkopers een kleine hoeveelheid (4 pond) voor eigen consumptie mogen houden. 3. **Aanwezigheid en gedrag:** De afwezigheid van handelaar Hillegers wordt genoteerd (met een medische reden), en het te laat verschijnen van Pafieanie Jr. wordt gerapporteerd als een plichtsverzuim, waarbij ook zijn lakse houding ("niet onder den indruk") wordt vermeld.
Handgeschreven notitie of bewijsstuk van een vislevering/vangst.
Het document is een verslag of een getuigenverklaring van een visoverdracht of -controle. Er wordt expliciet vermeld dat de genoemde hoeveelheden "door ons getuigd" zijn, wat wijst op een officiële of semi-officiële handeling tussen vissers en een controleur of afnemer. De inhoud bevat een gedetailleerde lijst van vissoorten en gewichten: * **Schol:** Onderverdeeld in kwaliteits- of grootteklassen (II, III en "groote schol"). * **Schar:** 27 kg. * **Bot:** 8 kg. * **Poon:** 10 kg. Interessant is de vermelding van "4 pond voor eigen eten", wat verwijst naar de 'besomming' of het recht van vissers om een klein deel van de vangst voor eigen consumptie te behouden buiten de officiële veiling om. Ook wordt er melding gemaakt van een "toewijzing" voor een zeker J. Hillegers die zich op dezelfde "kar" bevond.
Archieflijst-vermeldingen
Handgeschreven register/lijst op gelinieerd papier.
| J. Hillegers | Pontstraat 59. Hillegom | Lindenburg [?] | Uitvlugt |
Koopliedenlijsten
Uilenburg — standplaats Moerkerken en Bakker
Uilenburg — standplaats itvlugt
Waterlooplein — standplaats M
Waterlooplein — standplaats J
Relevante Archieffragmenten
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Officiële brief/kennisgeving. * **Instantie:** Marktwezen Amsterdam (gevestigd aan de Jan van Galenstraat 14). * **Geadresseerde:** De heer J. Hillegers, Nieuwe Leliestraat 2 huis, Amsterdam-Centrum (Wijk 7). * **Datum:** 22 september 1939. * **Kenmerk:** No. 28/115/1 M. * **Fysieke kenmerken:** Getypt op briefpapier van de gemeente, voorzien van ee...
# TRANSCRIPTIE A'dam, 29/7 1942 J. F. Hillegers (25/4 1895) Hiermede deel ik U mede, dat U vanaf heden Uw toewijzingen visch op de Vischmarkt alhier weer persoonlijk moet verkoopen op Uw marktplaats ter Kalkkaai. [in rood potlood:] 27/10/47 [paraaf] 3 doorcl.
# TRANSCRIPTIE R A P P O R T J.F.Hillegers,oud 45 jaar en wonende v.d.Hoopstraat 22 alhier,verzoekt om een erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit.Hij verklaart ongeveer twintig jaar en tot 1933,zij het niet onafgebroken,in de betrokken handel werkzaam te zijn geweest.Verschillende op de Centr:Markt gevestigde verklaaren mij desgevraagd voorheen met Hillegers zaken te hebben gedaan. Van...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Brief / Ambtelijke mededeling * **Plaats en datum:** Amsterdam (A'dam), 29 juli 1942 * **Betrokkene:** J.F. Hillegers (geboren 25 april 1895) * **Onderwerp:** Verplichting tot persoonlijke verkoop van vis op de marktplaats * **Annotaties:** Latere aantekening in rood potlood gedateerd 27/10/47
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypt rapport op een kaart of strook papier. * **Datum:** 19 september 1940. * **Locatie:** Amsterdam. * **Afzender:** Een controleur van het Marktwezen. * **Geadresseerde:** De Bedrijfschef van het Marktwezen. * **Betrokkene:** J.F. Hillegers (45 jaar), wonende aan de v.d. Hoopstraat 22, Amsterdam.