Ambtsbericht/Advies met betrekking tot standplaatsvergunning 7 september 1940 No 33/61/3 1940

Aan den Inspecteur
vh marktwezen
alhier.

Westerstraat.

De Fol No 53 J. Mateman heeft een
vaste plaats gehuurd op 4 September 1939.
Gedurende dit tijdvak heeft hij dan
ook meermalen vrijstelling bekomen, en is
gedurende die tijd meermalen gewaarschuwd
zijn plaats beter te bezetten.
Wanneer Mateman zijn plaats bezette
was hij nog dikwijls in overtreding, doordat
hij een ander koopman gebruik van zijn plaats
liet maken. Ik adviseer u dan ook, hem
geen langer uitstel te verleenen.

7-9-1940
[Handtekening, mogelijk Leeuwenhoff] Dit document is een intern ambtelijk advies gericht aan de Inspecteur van het Marktwezen. De schrijver (waarschijnlijk een marktmeester of toezichthouder) rapporteert over de wanprestatie van een koopman genaamd J. Mateman, die sinds september 1939 een vaste standplaats op de Westerstraat in Amsterdam huurt.

De klachten zijn tweeledig:
1. Slechte bezettingsgraad: Mateman maakt veelvuldig gebruik van vrijstellingen en verzuimt zijn plek fysiek in te nemen, ondanks eerdere waarschuwingen.
2. Onderverhuur/misbruik: Wanneer hij de plek wel gebruikt, overtreedt hij de regels door de standplaats door een andere koopman te laten exploiteren.

Het advies aan de inspecteur is onverbiddelijk: er moet geen uitstel meer worden verleend, wat in deze context neerkomt op het intrekken van de standplaatsvergunning. Het document dateert van september 1940, slechts enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode stonden de Amsterdamse markten onder streng toezicht. De Westerstraatmarkt was (en is) een van de belangrijkste markten in de Jordaan.

Het marktwezen hanteerde strikte regels voor 'vaste plaatsen': een koopman moest persoonlijk aanwezig zijn en mocht zijn plek niet zomaar aan derden afstaan. Dit systeem was bedoeld om speculatie met schaarse standplaatsen te voorkomen en een gevarieerd aanbod te waarborgen. De vermelding "Fol No 53" verwijst waarschijnlijk naar het folio- of registernummer in de administratie van het marktwezen waar Mateman stond ingeschreven. De toon van het document getuigt van de bureaucratische nauwgezetheid waarmee markttoezicht in die tijd werd uitgevoerd.