Handgeschreven rapportage of ambtelijk verslag. [Pagina 1]

de aanwezigheid van mijnen aldaar en andere militaire bewegingen maken de kans op verbetering uiterst gering.

Practisch gesproken staat dus voorloopig slechts de visch uit het IJselmeer en uit binnenwateren ter beschikking; van aanvoer van Noordzeevisch, van garnalen en „nieuwe” haring is voorloopig geen, of zoo goed als geen, sprake.

Op mijn vraag, of men in Regeeringskringen in den Haag overweegt een algemeene steunregeling voor den Nederlandschen vischhandel in te voeren, luidde het antwoord ontkennend. Eventueele steun zal plaatselijk geregeld moeten worden.

Wat nu de toestand van den Amsterdamschen vischhandel in het bijzonder betreft, deze is overeenkomstig het bovenstaande zeer slecht; vooruitzichten op verbetering zijn voorloopig niet aanwezig. Weliswaar wordt de Amsterdamsche vischmarkt nog dagelijks door mij veel vischkooplieden bezocht, doch deze moeten zich behelpen met de aangevoerde hoeveelheden binnenvisch.

Deze is uiteraard duur, zeker te duur voor den venter, die gewoon was met bokking, garnalen en goedkoope Noordzeevisch zijn brood te verdienen. Terwijl het aantal winkeliers, markthoofdlieden en standplaatshouders, dat gewend was om de Amsterdamsche vischmarkt te bezoeken (en de betere en duurdere soorten visch uit de aanvoer voor de stad kochten) dagelijks nog vrij normaal blijft, is het aantal venters aan deze markt tot ongeveer de helft teruggeloopen. Voor de standplaatshouders en venters, die speciaal haring verkoopen, wordt de toestand van week tot week ongunstiger, n.l. zoodra de laatste voorraden oude haring zijn verkocht en er geen „nieuwe” haring meer wordt aangevoerd.

J. D.
[Paraaf] Dit document schetst een somber beeld van de visserijsector aan het begin van de bezettingstijd. De auteur rapporteert over de onmogelijkheid om op de Noordzee te vissen vanwege mijnen en militaire operaties. Dit heeft direct gevolg voor de voedselvoorziening en de economie:
1. Verschuiving van aanvoer: De focus ligt noodgedwongen op het IJsselmeer en de binnenwateren. De typische "volksvis" (haring, garnalen) is vrijwel verdwenen.
2. Sociaal-economische kloof: Er ontstaat een splitsing op de markt. De vermogende winkeliers die de duurdere "binnenvisch" kunnen betalen, houden stand. De kleine zelfstandigen, de "venters", die afhankelijk zijn van goedkope massaproducten zoals bokking, gaan failliet of moeten hun werk staken. Hun aantal is reeds gehalveerd.
3. Overheidsbeleid: De centrale overheid in Den Haag weigert een landelijke steunregeling, wat de verantwoordelijkheid (en de financiële last) bij de gemeenten legt. De tekst is geschreven in een periode waarin de Nederlandse visserijvloot grotendeels aan de ketting lag. De haringvisserij op de Noordzee was de ruggengraat van de Nederlandse vissector. Wanneer deze wegvalt, stort de hele keten — van visser tot straatventer — in. De term "nieuwe haring" (Hollandse Nieuwe) duidt erop dat het verslag waarschijnlijk in de vroege zomer is geschreven, op het moment dat het haringseizoen normaal gesproken zou beginnen. De weigering van de regering om landelijke steun te verlenen is typerend voor de vroege bezettingsjaren, waarin men de markt nog probeerde te laten functioneren onder extreme beperkingen, voordat de distributiestamkaarten en volledige rantsoenering alles overnamen.