Typoscript (doorslag op dun papier) van een zakelijke brief. 9 juli 1940. De Directeur van de Gemeente Vischmarkt, Amsterdam (ondertekend met de hand door A. Müller). [Rechtsboven handgeschreven in inkt:]
A. Müller

[Links:]
St/RG.

46A/29/1 M.

[Rechts:]
9 Juli 1940.

[Adres:]
den Heer G.v.d.Berg,
Vischhandelaar,
HOORN.

[Tekst:]
Op Dinsdag 25 Juni jl. is voor Uw rekening aan den
Gemeentelijken Vischafslag verkocht een partij aal, snoek-
baars, fint, makreel en bot. De netto-opbrengst ten bedrage
van f 230,22 hebt U op bovenvermelden datum, vergezeld van de
daarop betrekking hebbende bescheiden te weten opslagbriefjes
zwart genummerd van 1354 tot en met 1356 en quitantie no.
3199 in ontvangst genomen.

Door U is de eerste koop makreel zelf gekocht of te
wel U hebt bij den verkoop van den makreel de markt bezet
voor een bedrag van f 6,-, welk bedrag U wel uitbetaald is,
doch niet door U betaald is, hetgeen U kunt controleeren aan
de meergencemde afslagbescheiden in het bijzonder aan het af-
slagbriefje zwart no. 1354, waaruit blijkt dat Uw afrekening
inclusief Uw eigen koop à f 6,- is.

Vriendelijk verzoek ik U derhalve per omgaande het
door U te veel ontvangen bedrag, f 6,-, per postwissel over
te maken aan den kassier van de Gemeente Vischmarkt, den heer
A.H.Drukker, De Ruyterkade, Amsterdam-Centrum.

[Ondertekening:]
De Directeur, De brief betreft een administratieve en financiële correctie door de directie van de Amsterdamse vismarkt. Een vishandelaar uit Hoorn, G.v.d. Berg, heeft op 25 juni 1940 vis laten veilen. Bij de afrekening van de opbrengst (f 230,22) is een fout gemaakt.

De handelaar heeft namelijk zelf een partij makreel uit zijn eigen aanbod gekocht (waarschijnlijk om de prijs te beïnvloeden of omdat de prijs te laag bleef, ook wel "de markt bezetten" genoemd). De waarde van deze inkoop (6 gulden) is hem wel uitbetaald als onderdeel van de bruto opbrengst, maar hij heeft het bedrag voor de inkoop zelf nooit aan de afslag betaald. De directeur verzoekt hem nu om deze 6 gulden alsnog over te maken naar de kassier, de heer A.H. Drukker.

Het document is typerend voor de nauwgezette bureaucratie van gemeentelijke instellingen in die tijd. Het taalgebruik is formeel ("per omgaande", "den Heer"). De brief is geschreven op 9 juli 1940, minder dan twee maanden na de Nederlandse capitulatie aan nazi-Duitsland. Hoewel de oorlog op de achtergrond woedt, ging het dagelijks leven en de handel aan de Gemeentelijke Vischmarkt aan de De Ruyterkade in Amsterdam gewoon door.

De genoemde kassier, A.H. Drukker, is historisch identificeerbaar als Abraham Hartog Drukker, die inderdaad als kassier werkzaam was bij de Amsterdamse vismarkt. De handtekening van de directeur (A. Müller) bovenin bevestigt de autoriteit van de verzender. De vishandel tussen Amsterdam en steden als Hoorn was in deze periode essentieel voor de voedselvoorziening in de regio. A.H. Drukker