Ambtelijk memorandum/notitieblad met handgeschreven aantekeningen.
Origineel
Ambtelijk memorandum/notitieblad met handgeschreven aantekeningen. Doorgezonden op 26/7 (vermoedelijk 26 juli 1940, gezien de stempel onderaan uit 1937 en de context). Linkerkolom:
Rooseman wou ge-flauw "hebben";
in de warmte waren ze "zoo-zoo".
Juist te veel gezout en niet voldoende
zout gebruikt.
Prijs was niet de oorzaak;
de eerste dagen ging het mooi.
Nu weer zout en wat kringen
er in; dus begin weer.
er wordt naar andere plaatsen
behoorlijk afgeleverd.
Met Storm en Rooseman besproken en
Zat. morgen bellen!
Vracht is gesproken, garn-goedkoop,
de visschers willen niet lager.
Rechterkolom (boven):
~~Felthamp~~ ~~v. Dijk~~
Vrolijk over garnalen.
Rooseman zegt in 14 d. f 450.-- verloren
19 cent + marktgeld. is 20 cent + vracht is te duur.
Er wordt niet gevaren, omdat verkoopkantoor
de prijs wil dwingen.
De venter moet hoogstens betalen f 3.50 per ± 15 kilo.
Bij een behoorlijk kwantum kan de grossier
hoogstens 15 cent per kilo betalen;
deze week is ook buiten de Combinatie om
niet besteld.
Rechterkolom (onder - Felthamp):
Felthamp: Geen consent aan Rooseman, daar geen crediet
v. d. Zuiderzeevisscherijwet,
vrees voor ons onvoldoende visch.
Dus geen consenten alleen aan oude consenthouders.
Over resultaat Vrijdag a.s. Aug. bellen Hr. Storm . tel
Zuiderzeevisscherijwet op 32783.
Voorloopig alleen door oude consenthouders, Duitschers
laten dat graagwijze doen tegen vaste prijzen, om de
prijs van D. niet te hoog op te voeren. Dus op f 0,07 -
mandjesmaat.
Crediet hoeft niet groot te zijn, want alles gaat over de Clearing.
--- Het document is een verslag van een zakelijk of ambtelijk overleg over de garnalenhandel in de zomer van 1940. De kernpunten zijn:
- Kwaliteitsproblemen: Er is onenigheid over het zouten van de garnalen ("ge-flauw" versus te veel zout) en de houdbaarheid tijdens warm weer. Dit leidde blijkbaar tot verliezen voor de handelaar Rooseman (f 450,- in twee weken).
- Prijsconflict: Er is een spanning tussen de vissers (die niet lager willen in prijs), het verkoopkantoor (dat de prijzen wil drukken door niet te laten varen), en de handelaren/venters die de huidige prijzen (inclusief vracht en marktgeld) te duur vinden om rendabel te kunnen werken.
- Regulering en Consenten: De ambtenaar Felthamp weigert een nieuw "consent" (vergunning) aan Rooseman op basis van de Zuiderzeevisscherijwet. De redenen zijn een gebrek aan kredietwaardigheid en angst voor schaarste ("onvoldoende visch"). Er wordt besloten voorlopig alleen vergunningen aan bestaande ("oude") houders te verstrekken.
- Export naar Duitsland: Er wordt expliciet verwezen naar de Duitse markt ("Duitschers" / "prijs van D."). Men probeert de prijs laag te houden (f 0,07 per mandjesmaat) om prijsopdrijving te voorkomen.
- Financiële afwikkeling: De vermelding dat alles via de "Clearing" gaat, duidt op het gereguleerde betalingsverkeer tussen Nederland en Duitsland tijdens de bezetting, waarbij grensoverschrijdende betalingen tegen elkaar werden weggestreept via een centrale bank.
--- Dit document stamt uit de beginperiode van de Duitse bezetting van Nederland (juli/augustus 1940). De garnalenvisserij, voornamelijk geconcentreerd rond de voormalige Zuiderzee (nu IJsselmeer en Waddenzee), viel onder strikte regelgeving zoals de Zuiderzeevisscherijwet.
De tekst illustreert de overgang naar een geleide economie: de overheid (of een daaraan gelieerd orgaan) bemoeit zich intensief met prijsvorming, vergunningsverlening en de export naar Duitsland. Het gebruik van het clearing-systeem was kenmerkend voor de economische verhoudingen met het Derde Rijk, waarbij geprobeerd werd de Nederlandse markt te beheersen ten gunste van de Duitse voedselvoorziening en prijsstabiliteit.