Getypt afschrift van een brief.
Origineel
Getypt afschrift van een brief. 28 oktober 1940. E. van Meekeren, pachter van het koffiehuis op de Vischmarkt te Amsterdam (woonachtig De Ruyterkade 19). Burgemeester en Wethouders van Amsterdam. No.46A/48/1 M.1940 1/11.
No.291 L.M.1940 29/10. AFSCHRIFT.-
Amsterdam, 28 October 1940.
Aan Burgemeester en Wethouders
van Amsterdam-
Hiermede heeft ondergeteekende, E.van Meekeren
De Ruyterkade 19, Amsterdam, pachter van het kof-
fiehuis op de Vischmarkt alhier, de eer U het na-
volgende te berichten.
Krachtens artikel 5 lid 1 van de tusschen de
Gemeente en ondergeteekende gesloten overeenkomst
(behoorende by het Besluit van Burgemeester en
Wethouders d.d. 12 April 1940 No.291 L.M.1940)
moeten de door hem te berekenen pryzen voor ver-
verschingen, eet- en drinkwaren door Burgemeester
en Wethouders worden goedgekeurd. De bestaande pry-
zen gelden onveranderd sedert 1925.
Aangezien thans degrondstoffen sterk in prys
zyn gestegen, is het voor ondergeteekende noodza-
kelyk de door hem aan het publiek te berekenen
pryzen te verhoogen. Hy verzoekt daarom beleefd
Uw goedkeuring te willen verleenen aan onder-
staande pryzen.
Consumptie-artikel Oude prys Nieuwe prys
Koffie f 0,10 f 0,11
thee f 0,10 f 0,11
melkchocolade f 0,12 f 0,13
melk (klein) f 0,10 f 0,11
melk (groot) f 0,12 f 0,13
karnemelk f 0,10 f 0,10
gevulde koek f 0,10 f 0,11
amandelbroodjes f 0,10 f 0,12
cake f 0,06 f 0,06
sprits f 0,06 f 0,07
broodje kaas f 0,10 f 0,15
kogelfleschje f 0,15 f 0,16
Hoogachtend,
w.g.E.v.Meekeren. * **Taalgebruik:** Het document is geschreven in het Nederlands met de toen gebruikelijke spelling (bijv. 'pryzen', 'ondergeteekende', 'degrondstoffen' als één woord).
- Inhoud: De pachter van een gemeentelijk koffiehuis verzoekt om een prijsverhoging. Opvallend is dat de prijzen volgens de brief sinds 1925 ongewijzigd waren gebleven. De stijgingen zijn marginaal (vaak 1 cent), met uitzondering van het 'broodje kaas' dat van 10 naar 15 cent gaat (een stijging van 50%).
- Administratieve context: De brief illustreert de sterke regie van de gemeente Amsterdam op de exploitatie van openbare voorzieningen. Zelfs kleine prijsaanpassingen voor een kop koffie moesten door het college van B&W worden goedgekeurd op basis van een pachtovereenkomst.
- Terminologie: "Kogelfleschje" verwijst naar een type frisdrankflesje met een glazen knikker als afsluiting, destijds nog veelvuldig in gebruik voor limonade gazeuse. "w.g." staat voor 'was getekend', wat bevestigt dat dit een getypt afschrift is. De brief is gedateerd op 28 oktober 1940, slechts enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland in mei 1940. De genoemde stijging van grondstofprijzen is een direct gevolg van de beginnende schaarste en economische ontwrichting door de oorlogssituatie. De Vischmarkt in Amsterdam (aan de Noordermarkt/Prinsengracht) was een belangrijke plek voor de handel, waar het koffiehuis een centrale rol vervulde voor kooplui en arbeiders. De woning van de pachter aan de De Ruyterkade 19 lag vlakbij het Centraal Station, een gebied dat eveneens nauw verbonden was met de handel en transportstromen van de stad.