Gecombineerd document bestaande uit een commercieel informatieblad (links) en een getypte brief (rechts). 19 december 1938 (datum van de brief). [Linkerzijde: Productinformatie]

Houtverrotting en insectenvraat zijn oorzaak van aanzienlijke regelmatig terugkeerende onkosten.
Wil men deze met succes bestrijden, dan moet men aan het hout een impregneermiddel toevoegen, hetwelk verrotting en insectenvraat uitsluit.
Dit nu wordt bereikt door de WOLMANZOUTEN.

GEBRUIKSAANWIJZING

Wolmanzout wordt als poeder, in bussen verpakt, geleverd en voor het gebruik in water opgelost.

Onderdompelen
Voor het onderdompelsysteem komen in de eerste plaats in aanmerking: broeiramen, pooterskratten, voortrekkerskistjes, alsmede boompalen, perkoenen, heiningpalen, enz.
Wolmanzout wordt hiertoe opgelost in 30 liter water per kilogram zout.
Het tegen verrotting en insectenvraat te beschermen hout, hetwelk droog of nat (groen) kan zijn, wordt 6 tot 7 dagen ondergedompeld en tegen opdrijven verzwaard.
Hierna volgt een periode van 14 dagen, waarin het hout op natuurlijke wijze, (dus niet kunstmatig), wordt gedroogd.

Aanstrijken
Voor het aanstrijken komt in aanmerking verwerkt hout, zooals balklagen, vloerdeelen, zolders in stallen, schuren, enz., d.w.z. hout, dat niet geregeld aan alle weersinvloeden is blootgesteld.
Hiertoe wordt het zout opgelost in 25 liter water per kg. Wolmanzout.
Met deze oplossing wordt dit hout tweemaal goed nat bestreken, de tweede behandeling na indrogen van de eerste.
Bijzondere aandacht moet hierbij worden besteed aan kopshout, verstekken en verder alle houtverbindingen.
Het behandelde hout kan in iedere gewenschte kleur beschilderd worden.

Verbruik
Bij het onderdompelen neemt het hout per kubieke meter ongeveer 3 kg. impregneerzout op.
Bij het bestrijken komt men op een verbruik van 1 K.G. Wolmanzout per circa 40 vierkante meter.

Steeds staan wij gaarne met raad en inlichtingen ten dienste.
Door onze modern ingerichte installatie te Beekbergen, zijn wij in staat U uit voorraad te leveren: boompalen, perkoenen, klaverruiters, boonenstaken, enz., gewolmaniseerd en voor het gebruik gereed, van gegarandeerd INLANDSCH hout.
Vraagt prijsopgave.
Prijs der Wolmanzouten: f. 3.50 per K.G., franco door geheel Nederland, exclusief verpakking, welke tot kostenden prijs wordt teruggenomen.

[Rechterzijde: Brief]

LANDBOUWHOOGESCHOOL - WAGENINGEN
INSTITUUT VOOR BOSCHBOUWKUNDIG ONDERZOEK

AFDEELING: BOSCHEXPLOITATIE
PROF. A. TE WECHEL

WAGENINGEN, den 19 December 1938

No.
BIJLAGE(N):
ANTWOORD OP:

GARANTOR N.V.
A M S T E R D A M.

Mijne Heeren,

Door mij werden in het voorjaar 1934 een aantal grove-dennenheiningpalen en boonestaken met een oplossing van Tanalith U (2%) behandeld. De resultaten hiervan bij het gebruik zijn mij helaas niet bekend. Ze werden door een assistent van een mijner collega's verzameld, maar deze assistent is tijdelijk in Suriname en zijn vervanger kan de opgaven niet verschaffen.

Tegelijk plaatste ik echter begin 1934 acht van die paaltjes op mijn eigen proefterrein. Zij staan daar thans onder ongunstige omstandigheden bijna 5 jaren en zijn nog volkomen gaaf.

De behandeling geschiedde door de palen met den voet in een 2%-oplossing te plaatsen, 40 à 50 cm diep. Het bleek, dat het Tanalith U tot op een hoogte van 1 m of meer werd opgezogen in de versche grovedennepaaltjes.

Het spijt mij zeer, dat ik U op het oogenblik niet meer concrete gegevens kan doen toekomen.

Hoogachtend, Uw dw.,
[Handtekening: A. te Wechel]

8579-'34 Dit document vormt een bewijsstuk van de vroege industriële houtverduurzaming in Nederland. De linkerzijde is een commerciële handleiding van de firma die Wolmanzouten verkoopt (waarschijnlijk Garantor N.V.). Het beschrijft twee methoden: de dompelmethode voor landbouwhout en de strijkmethode voor bouwtimmerwerk.

De rechterzijde is een officiële brief van de Landbouwhoogeschool Wageningen. Hierin bevestigt Professor Te Wechel de effectiviteit van "Tanalith U" (een specifieke variant van Wolmanzout). Hij rapporteert dat proefpalen na bijna vijf jaar in de grond nog "volkomen gaaf" zijn. De brief diende waarschijnlijk als wetenschappelijke aanbeveling (testmonial) voor het product, waarbij de professor expliciet de opzuigende werking van het middel in vers hout benadrukt. Wolmanzouten werden begin 20e eeuw ontwikkeld door de Duitse ingenieur Karl Heinrich Wolman. In de jaren '30 was houtrot een groot economisch probleem, zeker bij het gebruik van inlands naaldhout (zoals de groveden uit de brief) voor afrasteringen en de mijnbouw. Tanalith U was een mengsel van fluoride-, chroom- en arseenzouten.

De brief illustreert de nauwe samenwerking tussen de academische wereld (Wageningen) en de opkomende chemische industrie in het interbellum. Het instituut in Beekbergen, waar de linkerpagina naar verwijst, was een van de eerste plekken in Nederland waar op commerciële schaal hout "gewolmaniseerd" kon worden. De vermelding van "inlandsch hout" duidt op een streven naar zelfvoorzienendheid en de opwaardering van Nederlandse bosbouwproducten ten opzichte van duurder hardhout. Prof. A. te Wechel (afzender). Garantor N.V. Amsterdam (geadresseerde).