Ambtelijke brief / intern schrijven van de Gemeente Amsterdam. 27 februari 1941. Onbekend (waarschijnlijk een afdelingshoofd van de gemeentelijke markt- of politiedienst). De Wethouder voor de Levensmiddelen, Amsterdam. D/HG.

extra [handgeschreven]

18/4/7 M.

27 Februari 1941.

Verleenen van standplaats-
vergunningen in de omgeving
van de Camperstraat.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
Alhier.

Ingevolge de opdracht, vervat in Uw brief van 28 November 1940 No.1007 L.M.1940 heb ik in overleg met den Hoofdcommssaris [sic] van Politie de verleening der standplaatsvergunningen in de omgeving van de Camperstraat voorbereid.

Ik geef U beleefd in overweging, met ingang van den datum van het Besluit, waarbij Burgemeester en Wethouders een ventverbod voor de Camperstraat en omgeving zullen uitvaardigen, standplaatsvergunningen te doen verleenen aan de in bijlage dezes vermelde aanvragers (bijlage I), die de laatste maanden regelmatig in de Camperstraat en omgeving plegen te venten. Bijgaande schets (bijlage III) geeft voorts overzichtelijk aan, op welke punten in de onderhavige buurt standplaatsen zullen worden uitgegeven en welke standplaatsvergunningen daar reeds waren uitgegeven (deze laatste zijn bovendien in bijlage II nog hoofdelijk opgenomen).

De Hoofdcommissaris heeft ten aanzien van de uit te geven standplaatsen in de Ruyschstraat en bij den tunnel voor den Beukenweg (no.’s 4, 10, 12, 14 en 17 van de lijst van aanvragers) verzocht, deze vergunningen in verband met een te verwachten wijziging in de verkeerssituatie ter plaatse, voorloopig voor niet langer dan één jaar te verleenen. In deze vergunningen zou dan tevens de voorwaarde kunnen worden opgenomen, dat betrokkenen tijdig voor den vervaldatum, verlenging der vergunning dienen aan te vragen.

Overigens heeft de Hoofdcommissaris zich met de onderhavige indeeling vereenigd.

De venters H.Boeken, serie 3 no.19 en L.A.Rousson, serie 20 no.10 zijn momenteel in steun; voor hen is een plaats in de Ruyschstraat gereserveerd; zoodra zij uit den steun gaan, kunnen zij hiervoor een standplaatsvergunning aanvragen.

De venters J.Rodrigues, serie 21 no.134 en M.Peperwortel serie E.Z.no.73, die wel ter plaatse clandestien standplaats innamen, hebben afstand gedaan van een standplaats. * Doel van de brief: Het formaliseren van de straathandel in de Amsterdamse Oosterparkbuurt. Door een 'ventverbod' (rondlopende verkoop) in te stellen, worden handelaren gedwongen gebruik te maken van vaste standplaatsen waarvoor een vergunning nodig is.
* Verkeer: De Hoofdcommissaris van Politie adviseert een beperkte duur (één jaar) voor vergunningen bij de tunnel van de Beukenweg en in de Ruyschstraat, vanwege verwachte infrastructurele wijzigingen.
* Sociale context: De brief noemt venters die "in de steun" zitten (een werkloosheidsuitkering ontvangen). Voor hen wordt een plek gereserveerd, wat duidt op een sociaal beleid vanuit de gemeente om deze mensen na hun werkloosheid weer aan de slag te helpen.
* Namen: De genoemde namen (H. Boeken, L.A. Rousson, J. Rodrigues en M. Peperwortel) zijn kenmerkend voor de populatie van deze wijk in 1941. * Bezetting en Jodenvervolging: De brief is gedateerd op 27 februari 1941, slechts twee dagen na het begin van de Februaristaking. De Oosterparkbuurt was een wijk met veel Joodse inwoners en marktkooplieden. De namen Rodrigues en Peperwortel zijn bekende Sefardische en Asjkenazische namen binnen de Amsterdamse Joodse gemeenschap.
* Toenemende uitsluiting: Hoewel de brief een gewone ambtelijke afhandeling lijkt, vond deze plaats op een kantelpunt. Kort na deze datum werden de maatregelen tegen Joodse marktkooplieden drastisch verscherpt. In mei 1941 werd het Joden verboden om op reguliere markten te staan; zij werden verbannen naar specifieke 'Joodse markten'.
* Betekenis: Dit document is een kille getuige van de bureaucratische realiteit waarin Joodse Amsterdammers nog probeerden hun dagelijks brood te verdienen, terwijl het net van de bezetter zich in diezelfde week (na de staking) in razend tempo rond hen sloot. Veel van de hier genoemde personen zijn later in de oorlog gedeporteerd en vermoord.