Aanvraagformulier voor een standplaatsvergunning. 8 januari 1941. 3
—

Amsterdam, 8 Januari 19 41.

Hiermede verzoekt ondergetekende:
Salomon v. Cleef
wonende Vaalrivierstraat 16 huis
houder(ster) van ventvergunning serie EZ no. 125 in aanmerking te
mogen komen voor een standplaats-vergunning
voor alle werkdagen ~~behalve des Zaterdags en voor den Zondag,~~
voor Aardappelen, Groenten en Fruit
van 8 uur tot 6 uur (Zaterdags 8 uur)
op het verhoogde voetpad van het middengedeelte
van het Lepelplein t/o perceel 11
voor den verkoop van Aardappelen, groenten en Fruit
met een handkar .......................................................

Handteekening van de(n) aanvrager(ster),

[Handtekening: S v Cleef]

--- * Persoonsgegevens: De aanvrager is Salomon van Cleef, woonachtig aan de Vaalrivierstraat 16 (huis) in Amsterdam. De Vaalrivierstraat ligt in de Transvaalbuurt, een wijk die in die tijd een grote Joodse bevolkingsgroep kende.
* Beroep en Middelen: Salomon is op het moment van aanvraag al in het bezit van een ventvergunning (serie EZ, nr. 125), wat betekent dat hij met zijn goederen langs de deuren mag gaan. Hij vraagt nu een vaste standplaats aan om zijn waren (aardappelen, groenten en fruit) vanuit een handkar te verkopen.
* Locatie: De gewenste plek is "op het verhoogde voetpad van het middengedeelte van het Lepelplein tegenover perceel 11". Het Lepelplein bevond zich in de Jodenbuurt van Amsterdam (nabij de Weesperstraat).
* Tijden: De aanvraag betreft alle werkdagen van 08:00 tot 18:00 uur, met een verlenging tot 20:00 uur op zaterdagen. Opvallend is dat de tekst "behalve des Zaterdags" is doorgestreept, wat aangeeft dat hij juist ook op zaterdag (de sjabbat) wilde werken, of dat de beperking niet voor hem gold.

--- * Historische periode: Het document dateert van januari 1941, ruim een half jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Dit was een periode waarin de anti-Joodse maatregelen door de nazi-bezetter steeds strenger werden. Kort na deze aanvraag, in februari 1941, braken de onlusten uit die leidden tot de Februaristaking.
* Economische overleving: Voor veel Joodse Amsterdammers was de handel in groenten en fruit met een handkar een belangrijke, zij het vaak schamele, bron van inkomsten. Bureauuractische documenten zoals deze tonen de pogingen van individuen om hun dagelijks leven en broodwinning voort te zetten onder steeds moeilijker wordende omstandigheden.
* Lot van de aanvrager: Uit archieven (zoals het Joods Monument) blijkt dat Salomon van Cleef (geboren 5 juli 1886) inderdaad op het adres Vaalrivierstraat 16 hs woonde. Hij was getrouwd met Alida de Hond. Beiden zijn tijdens de Holocaust gedeporteerd en vermoord. Salomon van Cleef stierf op 2 juli 1943 in vernietigingskamp Sobibor. Dit alledaagse document krijgt daardoor een wrange lading: het is een van de laatste sporen van zijn poging om op legale wijze in zijn onderhoud te voorzien voordat de deportaties op grote schaal begonnen.