Handgeschreven administratieve lijst op gelinieerd papier.
Origineel
Handgeschreven administratieve lijst op gelinieerd papier. 25 juli 1939 (onderaan gedateerd). Buitenlanders welke gebruik maken
van losse plaatsen op de Nieuwmarkt
[onderstreept met rood potlood]
Salomon Behar 10 - 11 - ’03
± 3 jaar Amstel 113
Bernhard Lewitt 18 - 8 - ’99
± 3 jaar Hovenierstraat 26
Zaandam
~~Werner Pergamenter 24 - 3 - 1908~~
~~± 3 jaar Schiermonnikoog 22 II~~
~~zie opgave Wolff. Zaandam~~
Adalbert Thal 5 - 12 - 1913
± 4 1/2 jaar Kw. Mijdrechtstraat 53
Martin Mendel 1 - 5 - 94
± 3 jaar Stadionweg 249 III trps
Nieuwmarkt en Maasplein
[onderaan links, verticaal geschreven:]
Marktwezen
Nieuwendam
[midden onder, diagonaal geschreven:]
overgaan
[onderaan rechts, diagonaal geschreven:]
A’dam, 25 Juli 1939
[onleesbare paraaf] * Inhoud: Het document betreft een registratie van vijf mannen die als "buitenlanders" (waarschijnlijk vluchtelingen) met losse vergunningen op de Amsterdamse Nieuwmarkt handelden. De vermelding "± ... jaar" duidt vermoedelijk op de periode dat zij reeds in Nederland verbleven of op de markt actief waren.
* Status van personen: De doorhaling van Werner Pergamenter suggereert een wijziging in zijn status of locatie; de verwijzing naar "Wolff" duidt mogelijk op een andere ambtenaar of een specifiek dossier.
* Locaties: De adressen tonen aan dat de marktkooplieden verspreid woonden over Amsterdam (Rivierenbuurt, Oud-Zuid) en Zaandam.
* Administratieve sporen: De aantekeningen "Marktwezen" en "overgaan" wijzen op een intern ambtelijk proces, mogelijk de overdracht van gegevens naar een andere afdeling of een vernieuwing van de registratie. * Historisch kader: Het document is gedateerd op 25 juli 1939, slechts enkele weken voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog en minder dan een jaar voor de Duitse inval in Nederland.
* Vluchtelingenproblematiek: De namen op de lijst (zoals Behar, Pergamenter, Thal, Mendel) zijn van Joodse origine. In deze periode probeerden veel Joodse vluchtelingen uit Duitsland en Centraal-Europa in hun onderhoud te voorzien via de kleinschalige handel op de Amsterdamse markten. De Nederlandse overheid hield een strikte administratie bij van "vreemdelingen".
* Relevantie: Dergelijke lijsten zijn van groot genealogisch en historisch belang. Voor veel van de genoemde personen betekende de registratie als "buitenlandse Jood" een verhoogd risico tijdens de latere bezetting. Namen zoals Martin Mendel en Adalbert Thal komen voor in oorlogsarchieven, wat erop wijst dat zij de Holocaust waarschijnlijk niet of slechts na grote ontberingen hebben overleefd.