Handgeschreven brief (antwoordbrief). 5 november 1941. J. Haag, wonende aan de 2e Goudbloemdwarsstraat 22 te Amsterdam. No 33/62/2 M. 1941 10/11 [stempel]

Amsterdam 5 Novemb 1941

Den WelEdelen Heer Directeur

In antwoord op u schrijven
van heden.
Voor een plaats op de hulpmarkt
kan ik tot mijn spijt geen-
gebruik van maken.

Met beleefde dank
Hoogachtend
J. Haag
2 Goudbloemdwarsstr 22

[Ambtelijke aantekeningen onderaan:]
Zie 33/62/1 M. 41 1/11
opbergen
B 6/11 ’41
Dekker
Bergen In deze korte, zakelijke brief reageert de heer (of mevrouw) J. Haag op een schrijven dat hij/zij diezelfde dag ("van heden") heeft ontvangen. De afzender bedankt voor het aanbod van een standplaats op de zogenaamde "hulpmarkt", maar geeft aan hier geen gebruik van te zullen maken. De toon is beleefd doch kortaf.

Onderaan het document zijn ambtelijke instructies te zien die duiden op de administratieve verwerking: er wordt verwezen naar een vorig dossiernummer (33/62/1) van 1 november 1941, en er staat "opbergen" met een datumstempel van 6 november 1941, getekend door ambtenaren (mogelijk genaamd Dekker en Bergen). Het document dateert uit november 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. De term "hulpmarkt" is hierbij cruciaal. Tijdens de oorlogsjaren werden in Amsterdam hulpmarkten georganiseerd, vaak bedoeld voor de minderbedeelden of mensen die door de oorlogsomstandigheden (zoals distributie en schaarste) hun nering niet meer op de reguliere wijze konden drijven.

De afzender woont in de Tweede Goudbloemdwarsstraat 22, gelegen in de Jordaan, een wijk die destijds bekend stond om zijn volkskarakter en waar armoede tijdens de crisis- en oorlogsjaren wijdverbreid was. Dat de afzender het aanbod afslaat, kan diverse redenen hebben: het vinden van ander werk, ziekte, of wellicht een principiële weigering als de hulpmarkt verbonden was aan organisaties zoals de Winterhulp Nederland (die door velen als nationaalsocialistisch werd beschouwd). De snelheid van de correspondentie (antwoord op dezelfde dag) wijst op een efficiënt ambtelijk apparaat of een dringende noodzaak tot het invullen van de plaatsen op de markt. J. Haag Marktwezen Winterhulp