Officiële waarschuwingsbrief.
Origineel
Officiële waarschuwingsbrief. 23 augustus 1939. De Directeur van het Marktwezen (Jan van Galenstraat 14, Amsterdam-W). Den Heer L. Groenteman, Zandstraat 11 I, Amsterdam-Centrum (Wijk 2). [Logo: Wapen van Amsterdam met drie kruisen]
MARKTWEZEN AMSTERDAM HG. [Handgeschreven in potlood:] Verzonden 23/8
TELEFOONNUMMER 85151
VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN
No. 22/12/1 M.
BIJLAGE __
ONDERWERP: __
AMSTERDAM (W.) 23 Augustus 1939.
JAN VAN GALENSTRAAT 14
AAN den Heer L.Groenteman,
Zandstraat 11 I,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 2.
Aangezien U gedurende langer dan drie weken in gebreke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw plaats op de ~~markt~~ Bloemenmarkt te betalen, waarschuw ik U hierby, dat U alsnog vóór 26 Augustus a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.
Ik wys U er met nadruk op, dat, indien U langer in gebreke blyft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten, met ingang van 28 Augustus a.s. onherroepelyk wordt ingetrokken.
Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw verplichtingen te voldoen (byvoorbeeld omdat U steun geniet; in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U onmiddellyk myn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.
De Directeur,
[Onderaan het formulier:] A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-6-'38-1633. * Toon en taal: De brief is geschreven in een formele, ambtelijke toon. Er wordt gebruikgemaakt van de destijds gebruikelijke spelling (zoals "hierby", "wys", "onherroepelyk" met een 'y' in plaats van 'ij'). De brief is een sommatie; een laatste waarschuwing voordat er administratieve sancties worden getroffen.
* Inhoud: De ontvanger, de heer Groenteman, heeft een betalingsachterstand van meer dan drie weken voor zijn standplaats op de Bloemenmarkt. Hem wordt een ultimatum gesteld (betalen voor 26 augustus), anders verliest hij per 28 augustus zijn vaste staanplaats op basis van het marktreglement.
* Uitzonderingsclausule: De brief biedt een ontsnappingsroute voor het geval de wanbetaling het gevolg is van overmacht, zoals ziekte of armoede ("steun geniet"). Dit duidt op een zekere mate van sociale voorziening binnen de ambtelijke procedures, mits men dit direct meldt.
* Formulierkenmerken: De tekst is getypt op een voorgedrukt formulier van de gemeente ("A.Z. MODEL NO. 8"). In de tekst is het woord "markt" doorgehaald en vervangen door de specifieke locatie "Bloemenmarkt", wat aangeeft dat dit een standaardbrief was die werd aangepast aan de specifieke situatie. * Historisch tijdsbestek: De brief is gedateerd op 23 augustus 1939. Dit is een zeer beladen moment in de geschiedenis: slechts een week later, op 1 september 1939, zou Duitsland Polen binnenvallen, wat het begin van de Tweede Wereldoorlog markeerde. De bureaucratische processen in Amsterdam liepen op dat moment nog gewoon door.
* Locatie en Persoon: De Zandstraat in Amsterdam-Centrum lag in de oude Joodse buurt (de Jodenbuurt). De achternaam "Groenteman" is een veelvoorkomende Joodse naam in Amsterdam, vaak gerelateerd aan het beroep van koopman. Veel bewoners van deze wijk waren afhankelijk van de straathandel en de markten voor hun inkomen.
* Sociaal-economisch: De vermelding van "steun genieten" (sociale bijstand) als geldige reden voor betalingsproblemen herinnert aan de economisch moeilijke tijden van de jaren '30, waarin veel Amsterdammers moeite hadden om het hoofd boven water te houden.
* De Bloemenmarkt: De markt waar sprake van is, is de wereldberoemde drijvende bloemenmarkt aan het Singel in Amsterdam, die ook in 1939 een centraal onderdeel was van de Amsterdamse handel.