Handgeschreven brief (verzoekschrift). 16 september 1939. C. Molenaar. Onbekend (geadresseerd als "Mijne Heeren"), vermoedelijk de marktmeester of een gemeentelijke instantie belast met marktgelden. Amsterdam 16 Sept. 1939.

Mijne Heeren;

Zoovals U zich wel kunt indenken, is het,
mede door de huidige omstandigheden, voor ons
wel zeer moeilijk thans in onzen handel
iets te verdienen.

Als gevolg hiervan, kan ik ook
aan mijn verplichtingen, wat betreft het
marktgeld (plaats Singel) niet voldoen.

Ik verzoek U dan ook mij voor eenige
tijd dispensatie te willen verleenen, opdat ik
zooals vorige jaren met kerstmis mijn schuld kan
voldoen. Bij voorbaat dank.

C. Molenaar 22.

(In de rechterbovenhoek staat een verticale aantekening, waarschijnlijk "Ontv." voor Ontvangen). * Toon en taalgebruik: De brief is geschreven in beleefde, formele taal ("Mijne Heeren", "verzoek U"). De spelling is kenmerkend voor de periode vóór de spellinghervorming van 1947 (bijv. "zoovals", "onzen", "eenige").
* Inhoud: De afzender, C. Molenaar, geeft aan dat hij door "huidige omstandigheden" niet in staat is om het marktgeld voor zijn standplaats aan de Singel (Amsterdam) te betalen. Hij vraagt om uitstel van betaling (dispensatie) tot Kerstmis.
* Kernpunt: De brief is een direct bewijs van de economische malaise onder kleine handelaren aan het begin van de Tweede Wereldoorlog. Het feit dat de schrijver refereert naar "vorige jaren" duidt erop dat de financiële positie van de marktkraamhouder al langer wankel was. * Historische context: De datum van de brief, 16 september 1939, is zeer cruciaal. De Tweede Wereldoorlog was net twee weken daarvoor uitgebroken met de Duitse inval in Polen (1 september 1939). Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was, zorgde de algemene mobilisatie en de internationale spanning voor een directe economische neergang, handelsbelemmeringen en onzekerheid bij het publiek. De "huidige omstandigheden" waar de schrijver naar verwijst, slaan ongetwijfeld op deze oorlogsspanningen.
* Locatie: De Singel in Amsterdam is van oudsher een plek voor markten, waaronder de bekende Bloemenmarkt.
* Sociaal-economisch: De brief illustreert de precaire positie van zelfstandige ondernemers in de jaren '30, die na de Grote Depressie direct geconfronteerd werden met de economische gevolgen van de naderende oorlogsdreiging. De hoop om "met Kerstmis" de schuld te voldoen, suggereert dat de afzender rekent op de traditionele piekdrukte rond de feestdagen. C. Molenaar