Brief (handgeschreven) 26 mei 1941 (ingekomen stempel 27 mei 1941) Mevrouw Swaap, Willem Batavierstraat 11-III, Amsterdam Directeur van het marktwezen, Amsterdam № 72 / 26 / 1 M. 1941 27/5

Adam 26 - 5 - 41

Aan den welede Heer
Directeur van het marktwezen
Alhier

welede Heer

U Zeer geacht schrijven ontvangen
van het verlengen der markt vergunning
hierbij moet ik u mede deelen dat mij
man met de progroms naar Boegewalde
gebracht is daarom vraag ik u de
medewerking voor aanhouding der
vergunning van mij man

Bij voorbaat mij dank

mevr Swaap
Wm Batavierstraat 11 III
Adam * Inhoud: Mevrouw Swaap reageert op een brief betreffende de verlenging van een marktvergunning. Ze verzoekt de directeur om de vergunning van haar echtgenoot aan te houden (te behouden), omdat hij is weggevoerd.
* Taalgebruik en spelling: De brief is geschreven in een wat onbeholpen Nederlands met fonetische spellingen die typerend zijn voor de tijd en de emotionele toestand van de schrijfster. Opvallend zijn "mij man" (voor mijn man), "progroms" (voor pogroms/razzia's) en "Boegewalde" (voor concentratiekamp Buchenwald).
* Toestand: De schrijfster verkeert in onzekerheid over het lot van haar man, maar probeert via de officiële weg zijn bron van inkomsten (de marktvergunning) veilig te stellen voor het geval hij terugkeert. Dit document is een aangrijpend getuigenis van de vervolging van de Joodse bevolking in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting.

1. De razzia's: De "progroms" waar mevrouw Swaap naar verwijst, zijn zeer waarschijnlijk de grote razzia's van februari 1941 in Amsterdam. Tijdens deze razzia's werden honderden Joodse mannen opgepakt als vergelding voor incidenten tussen de Weerbaarheidsafdeling (WA) van de NSB en Joodse knokploegen.
2. Buchenwald: De mannen die tijdens deze razzia's werden opgepakt, werden eerst naar kamp Schoorl gebracht en kort daarna gedeporteerd naar concentratiekamp Buchenwald (door de schrijfster "Boegewalde" genoemd) en later vaak naar Mauthausen. De overlevingskans in deze kampen was extreem klein.
3. Willem Batavierstraat: Deze straat ligt in de Transvaalbuurt in Amsterdam-Oost, een wijk die destijds een zeer grote Joodse populatie kende en zwaar getroffen werd door de deportaties.
4. Marktwezen: De Joodse marktkooplieden werden vanaf 1941 stapsgewijs uitgesloten van de reguliere markten. Deze brief toont de wanhopige pogingen van achtergebleven familieleden om vast te houden aan de laatste resten van hun legale bestaan en levensonderhoud. Swaap (Mevrouw) Swaap reageert (Mevrouw) Marktwezen NSB WA