Ambtelijk rapport/begeleidend schrijven. Een marktambtenaar of opzichter van het Marktwezen. Den Heer Inspecteur van het Marktwezen te Amsterdam ("Alhier"). Rapport No. 25/3/1-39.

Den Heer Inspecteur
v/h Marktwezen
Alhier.

Naar aanleiding van bijgaand verzoek van
W. Vischjager, pl. 304 A.P. betreffende tijdelijke ver-
vanging door diens 20-jarigen zoon, diene het
volgende:
De heer Vischjager, die zooveel vaste plaatsen
op de diverse markten in Amsterdam heeft,
dat zij onmogelijk door diens vrouw of hem
bezet kunnen worden, wenscht thans diens
zoon op een dezer plaatsen als plaatsvervanger
op te doen treden.
Herhaaldelijk is in den afgeloopen zomer
en herfst tegen dit jongmensch door de markt-
ambtenaren opgetreden moeten worden, omdat
hij trachtte clandestien de plaats van zijn va-
der in te nemen.
Zelfs is het voorgekomen, dat op zaterdagen,
terwijl zijn vader de markt op het Mosveld be-
zocht en zijn moeder de markt in de Dapperstraat,
door misbruik te maken van de extra drukte
en de onbekendheid met alle kooplieden door de
op dien dag extra toegevoegde marktambtenaren,
door hem is geprobeerd zich uit te geven als den * Inhoud: Het document betreft een negatief getint ambtelijk advies over een verzoek van een marktkoopman (W. Vischjager). De vader heeft blijkbaar zoveel vergunde staanplaatsen dat hij ze niet allemaal zelf met zijn vrouw kan bemannen. Hij wil daarom zijn 20-jarige zoon officieel als vervanger laten aanstellen. De rapporteur brengt hiertegen in dat de zoon in het verleden al herhaaldelijk de regels heeft overtreden door zonder vergunning ("clandestien") de plek van zijn vader in te nemen.
* Toon en taal: De tekst is geschreven in een formele, ambtelijke stijl die typerend is voor de vooroorlogse periode ("diene het volgende", "jongmensch"). Er spreekt een duidelijke argwaan uit jegens de handelwijze van de familie Vischjager.
* Handeling: De zoon wordt beschreven als iemand die bewust de drukte op zaterdagen en de onervarenheid van extra marktpersoneel misbruikte om de regelgeving te omzeilen.
* Details: "pl. 304 A.P." verwijst vermoedelijk naar plaats nummer 304 op de Albert Cuypmarkt. * Historische achtergrond: In het Amsterdam van 1939 was de marktsector streng gereguleerd. Kooplieden probeerden vaak binnen de familie meerdere plekken te bezetten om het marktaandeel te vergroten, wat leidde tot constante controle door het Marktwezen op "persoonlijk beheer" van de vergunning.
* Geografie: Het document noemt twee iconische Amsterdamse markten: de markt op het Mosveld in Noord en de Dapperstraat in Oost. Dit toont aan dat de familie Vischjager een aanzienlijk handelsimperium over de stad verspreid had.
* Sociale context: De naam Vischjager is een bekende Joods-Amsterdamse naam. In de periode vlak voor de Tweede Wereldoorlog stonden veel Joodse marktkooplieden onder druk, hoewel dit specifieke document louter gaat over een handhavingskwestie wat betreft marktvergunningen. De strikte handhaving van regels door marktambtenaren was een dagelijkse realiteit voor de vele marktkooplieden in de stad.