Getypte brief/ambtelijk memorandum. 23 december 1942. De Directeur (vermoedelijk van de Marktdienst van de gemeente Amsterdam). Den Heer Wethouder voor de Arbeidszaken, Amsterdam ("Alhier"). [Handgeschreven aantekening in paars/blauw bovenaan, mogelijk een paraaf of naam: "Hmj..."]

vB/HB.

den Heer Wethouder
voor de Arbeidszaken,
A l h i e r .

7/39/2 M. 23 December 1942.

rijwielvergoeding.

Naar aanleiding van Uw circulaire d.d. 14 December jl. no.
1504 e Arb.1942, heb ik de eer U te berichten, dat aan den markt-
opzichter van mijn dienst, H.M.A. de Wolff, een rijwielvergoe-
ding wordt toegekend ad. ƒ 1,- per maand. Deze vergoeding wijkt
af van de maximum-vergoeding ad. ƒ 2,50 per maand, bedoeld in
Regeling no.24 Ambt., daar de Wolff voornoemd, die uitsluitend
marktdienst verricht op de markten Lindengracht, Westerstraat en
Noordermarkt, slechts weinig van zijn rijwiel ten behoeve van
den dienst behoeft gebruik te maken.
Overigens worden bij mijn dienst geen rijwielvergoedingen
toegekend.
Gedurende het jaar 1941 is in totaal een bedrag ad. ƒ 12,-
aan rijwielvergoeding uitgekeerd.

De Directeur, * Taalgebruik: Het document is opgesteld in formeel, ambtelijk Nederlands met de destijds gebruikelijke spelling (bijv. "den Heer", "den dienst").
* Inhoud: De brief betreft een verantwoording van een rijwielvergoeding (fietsvergoeding). De directeur legt uit waarom marktopzichter H.M.A. de Wolff slechts 1 gulden per maand krijgt, terwijl het maximum 2,50 gulden is. De reden is geografisch: de markten waar hij toezicht houdt (Lindengracht, Westerstraat en Noordermarkt) liggen in Amsterdam zeer dicht bij elkaar in de Jordaan, waardoor hij zijn fiets nauwelijks nodig heeft voor dienstgebruik.
* Administratieve nauwkeurigheid: De brief toont de verregaande bureaucratische controle aan; zelfs een vergoeding van één gulden per maand voor een enkele medewerker moet formeel gerapporteerd worden aan de wethouder, inclusief een jaaroverzicht van de kosten (12 gulden over heel 1941). * Historische periode: De brief is gedateerd december 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hoewel de oorlog niet expliciet wordt genoemd, ging het dagelijks bestuur en de bureaucratie van de gemeente Amsterdam onder Duits toezicht gewoon door.
* Vervoer: In 1942 was de fiets het belangrijkste vervoermiddel voor ambtenaren in de stad, zeker omdat gemotoriseerd vervoer door brandstofschaarste en vorderingen door de bezetter zeer beperkt was.
* Locatie: De genoemde markten (Lindengracht, Westerstraat en Noordermarkt) vormen nog steeds het hart van de Amsterdamse marktcencultuur in de Jordaan. De korte afstanden tussen deze locaties verklaarden de lage vergoeding: een opzichter kon deze afstanden gemakkelijk te voet overbruggen als dat nodig was.