Ambtelijk advies/rapportage (handschrift). Na 27 juni 1942 (verwijst naar een schrijven van die datum). [Linksboven:]
onderwerp:
het betrekken van
aardappelen op C.M.
door personeel Marktwezen.

[Midden boven, in rood potlood/inkt:]
$O^{H} / 49 / 12$

[Rechtsboven:]
W. l. M.

[Hoofdtekst:]
Onder terugzending van het
mij met Uw handbrief d.d. 27 Juni j.l.
onder no. 580 C.B.M. 1942 om advies
ontvangen stuk, heb ik de eer U het
volgende te berichten.
Met toestemming mijnerzijds
is het sedert kort toegestaan, dat personeel
van mijn dienst, buiten de distributie-
regeling om, aardappelen betrekt via
de "V.B.N.A.", nadat gebleken was, dat
de "V.B.N.A." met medeweten en onder
goedkeuring van G. Sevenster, leider der
Akkerbouwcentrale en van de leiding
van den Distributiedienst te Amsterdam,
tegen betaling aardappelen leverde aan
de verschillende categorieën van
personeel, werkzaam op de Centrale
Markt, namelijk:
a. de aardappelgrossiers met hun personeel;
b. ambtenaren en ander personeel van
de Nederlandsche Spoorwegen;
c. controleurs Centrale Crisis Controle-
dienst;
d. personeel Marktwezen.
Het personeel van mijn dienst
handelde daarbij in strijd met den
geest van het verbod ^(tot aankoop op)
de Centrale Markt, maar meende, dat
het betreffende verbod niet toepasselijk
was, aangezien door een officiële
instantie (de "V.B.N.A.") werd geleverd.
Verder heeft het zich erop beroepen
dat het personeel der Centrale Keukens
ad libitum van het aldaar bereide
voedsel gebruik zou kunnen maken,
zonder bons en zonder betaling en op
de omstandigheid, dat het personeel van...

[Kanttekening in de linker marge:]
(neergelegd in
een beslissing
van den Directeur,
welke kennisgeving
aan ieder personeels-
lid is uitgereikt) Het document betreft een ambtelijke rechtvaardiging voor het feit dat personeel van het Amsterdamse Marktwezen aardappelen kocht buiten het officiële distributiestelsel (het bonnensysteem) om.

Kernpunten uit de analyse:
* Gedoogde onregelmatigheid: Hoewel het in strijd was met de "geest van het verbod", werd de praktijk toegestaan omdat andere groepen (zoals NS-personeel en zelfs de Crisis Controle-dienst) ook op deze wijze via de V.B.N.A. bevoorraad werden.
* Betrokken instanties: De V.B.N.A. (Vereniging van Bemiddelaars in Nederlandsche Aardappelen) speelde hierin een centrale rol, met medeweten van de Akkerbouwcentrale onder leiding van G. Sevenster.
* Rechtvaardiging: Het personeel beriep zich op het feit dat personeel van de "Centrale Keukens" ook privileges genoot (gratis eten zonder bonnen), wat voor een gevoel van ongelijkheid zorgde.
* Formalisering: De kanttekening wijst erop dat de Directeur uiteindelijk een formele beslissing heeft genomen die aan al het personeel is gecommuniceerd om deze situatie te reguleren. Dit document stamt uit de zomer van 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode nam de voedselschaarste toe en werd het distributiestelsel steeds strenger. Het document is een treffend voorbeeld van hoe overheidsdiensten en hun personeel in tijden van schaarste zochten naar mazen in de wet of "eigen regelingen" om aan basisbehoeften zoals aardappelen te komen. De genoemde G. Sevenster was een sleutelfiguur in de door de bezetter gecontroleerde landbouworganisatie. De spanning tussen de officiële regels en de praktijk op de werkvloer van de Centrale Markt (het hart van de voedselvoorziening) wordt hier duidelijk zichtbaar.