Getypte ambtelijke brief/rapportage over de wijziging van de Ventverordening. Ongedateerd (waarschijnlijk jaren '30 of vroege jaren '40 van de 20e eeuw, gezien de spelling en de context van de "Ventverordening"). (Pagina links)

By dezerzyds te dier zake gehouden contrôles is meermalen naar de herkomst der laatstbedoelde artikelen een onderzoek ingesteld, waarbij dan meestal kwam vast te staan, dat deze artikelen inderdaad gekregen waren. Was dit niet het geval, dan werd verbaliseerend opgetreden.

De algemeene indruk is wel, dat de ophalers van oud papier zich weinig schuldig maken aan "opkoopen", doch wel dikwyls behalve oud papier, ook andere artikelen "krygen".

Voorts is by de ter zake gehouden contrôles gebleken, dat by de thans heerschen lage pryzen van oud papier zoo goed als geen der lompenventers --vergunninghouders-- het oude papier wil koopen, zelfs niet voor niets wil medenemen --of schoon de Algemeene Ventersbond in Nederland, b.v. te Amsterdam hiervoor een "officieele" prys van 1½ cent per kg. heeft vastgesteld--, zoodat zy het min of meer zelf hebben bevorderd, dat het ophalen van oud papier --door anderen dan lompenventers-- zulk een uitbreiding heeft ondergaan.

Dat de kinder-exploitatie in dit bedryf onmenschelyke vormen heeft aangenomen, is, zooals uit het bovenstaande reeds bleek, overdreven en in stryd met de realiteit.

Uit een en ander blykt m.i., dat de misstanden, omschreven in de Nota van den Algemeenen Ventersbond niet van ocerdryving [sic] zyn vry te pleiten.

Nochtans komt het my voor, dat tegen de voorgestelde wyziging van de Ventverordening, als omschreven in bygaand rapport, weinig bezwaar kan worden gemaakt.

Echter zullen de diverse liefdadige instellingen, enz., die nevens oud papier ook andere artikelen aan de huizen der ingezetenen inzamelen, onder vigueur der nieuwe voorschriften vergunning behoeven en zal met de belangen der huidige ophalers van oud papier rekening dienen gehouden te worden.

Tevens meen ik deze gelegenheid te baat te moeten nemen om een redactie-wyziging van artikel 7, onder a, der Ventverordening voor te stellen. De in artikel 6 bedoelde personen zyn toch te onderscheiden in twee categorieën:
a. zy, die hun bedryf uitoefenen in een bepaald perceel (geen pakhuis, winkel, e.d.);
b. zy, die krachtens artikel 1, onder 2a, hun bedryf op of aan den openbaren weg uitoefenen (de z.g. lompenventers).

Ten aanzien van de sub a genoemde personen is het uit een contrôle-oogpunt gewenscht, ~~xxx~~ de thans geldende zinsnede van artikel 7, sub a, te veranderen in: "binnen wiens ressort hun bedryf gevestigd is".

(Pagina rechts)

Immers, voor den betrokken politiechef is het van belang te weten in welke perceelen, gelegen in zyn ressort, het opkoopersbedryf wordt uitgeoefend, terwyl voorts tegemoet wordt gekomen aan het geval, dat iemand buiten de gemeente woonachtig is.

Derhalve zou dus artikel 7, sub a, m.i. beter gelezen kunnen worden: "het in artikel 6 bedoelde register, alvorens het in gebruik te nemen, te doen waarmerken door den Commissaris van Politie of den Hoofdinspecteur van Politie, Chef van het Politiebureau, binnen wiens ressort zy hun bedryf uitoefenen en ingeval zy het bedryf uitsluitend op of aan den openbaren weg of aan of in de huizen der ingezetenen uitoefenen, door den Commissaris van Politie of den Hoofdinspecteur van Politie, Chef van het Politiebureau, binnen wiens ressort zy woonachtig zyn".

Coll.

DE HOOFDCOMMISSARIS VAN POLITIE,
namens dezen
De Commissaris van Politie,
Toegevoegd voor de Administratie,

w.g. H. Holsbergen. * Kern van het document: Het betreft een ambtelijk advies over de aanpassing van de lokale "Ventverordening". De politie constateert dat de markt voor oud papier veranderd is door lage prijzen, waardoor officiële lompenventers het laten afweten en anderen (vaak liefdadige instellingen) het werk overnemen.
* Juridische/Administratieve wijziging: Er wordt een concreet voorstel gedaan om Artikel 7, sub a, te herformuleren. Het doel is om de administratieve controle te verbeteren door te verduidelijken welke politiechef verantwoordelijk is voor het waarmerken van registers (gebaseerd op vestigingsplaats óf woonplaats van de venter).
* Sociaal-economische aspecten: Er wordt gerept over vermeende "kinder-exploitatie" in de sector, wat door de politie als overdreven wordt bestempeld. Ook de rol van de "Algemeene Ventersbond" wordt genoemd, die probeert prijzen vast te stellen.
* Taalgebruik: Het document is opgesteld in de zogenoemde "Spelling-Marchant" of de daarvoor geldende spelling (met 'y' in plaats van 'ij', buigings-n's zoals "den betrokken politiechef"). Dit document biedt een inkijkje in de stedelijke ordening en politietoezicht in de vroege 20e eeuw (vermoedelijk interbellum). In die tijd was het ophalen van lompen, metaal en oud papier een belangrijke informele sector voor de armere bevolking en vroege liefdadigheidsorganisaties.

De politie had een controlerende taak om illegale handel ("opkoopen") tegen te gaan en de openbare orde te handhaven. De Ventverordening was het instrument om dit te reguleren. De discussie over kinderarbeid en de bemoeienis van de Ventersbond laten zien dat deze sector in die tijd professionaliseerde en onder een vergrootglas lag van zowel vakbonden als de overheid. De genoemde H. Holsbergen was een bekend figuur binnen de Amsterdamse politie-administratie in die periode.