Afschrift van een rapport (ambtelijke correspondentie). 19 november 1942. Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. Wethouder voor de Levensmiddelen (begeleidende nota). Behoort bij Brief No.20/8/8 M.d.d.20 November 1942 aan de Heer Wethouder voor de Levensmiddelen van den Directeur van het Marktwezen.

AFSCHRIFT.

Amsterdam, 19 November 1942.

R A P P O R T .
Den Heer Directeur
van het Marktwezen,

Na terzake gepleegd overleg met de Nederlandsche Visscherijcentrale is de verdeeling van visch met ingang van Zondag 11 October 1942 gestaakt in verband met het feit, dat de reden voor het openhouden der markt (de warme weersomstandighden) niet meer geacht werden aanwezig te zijn.
In overleg met mij was door de Nederlandsche Visscherij Centrale aan alle inzenders van een en ander mededeeling gedaan.
Aangezien kon worden verwacht, dat niet alle inzenders zich aan deze aanschrijving zouden houden, heb ik de leden der Verdeelingscommissie, die tevens belast zijn met de werkzaamheden in de Hal, opgedragen de eerste Zondagen bij de Nederlandsche Spoorwegen te informeeren of er visch was aangekomen en indien dit het geval was mij daarvan direct telefonisch op de hoogte te stellen. Op Zondag 11 October j.l. werd aangevoerd door De Haan, Grouw - 120 pond snoek en 40 pond aal; door Scheffer 36 pond gerookte aal; door Nentjes, Urk, 60 pond gerookte voorn en 36 pond gerokkte baars; van Gebr. Klooster, Enkhuizen - 37 pond gerookte voorn en van Th. Admiraal, Katwijk, 240 pond gezouten bliek.
Aangezien de weersomstandigheden zoodanig waren, dat deze visch niet tot Maandag kon blijven overstaan, heb ik opgedragen, teneinde bederf te voorkomen, enkele betrouwbare winkeliers op te bellen om de gerookte en gezouten visch in ontvangst te komen nemen en te verkoopen, terwijl ik de versche visch door bovenbedoelde Commissieleden onder toezicht van de Politie Kattenburg tegen den maximumprijs heb doen verkoopen in de loods van Th. Sliphorst.
Op 18 October werd aangevoerd 140 pond gerookte voorn en 88 pond gerookte baars van Gebr. Klooster en van J. Hakvoort, Urk, 211 pond gerookte baars en 137 pond gerookte voorn. Ook deze partijen gerookte visch zijn door bovenbedoelde winkeliers op Zondag voor den maximumprijs verkocht.
Op 25 October j.l. 12 pond gerookte aal en 54 pond snoekbaars en 100 pond baars van Gebr. Hansen, Enkhuizen. Deze partij is door de Commissieleden onder toezicht van de Politie verkocht.
Op 1 November j.l. van Gebr. Hansen 22 pond baars, 51 pond voorn en 40 pond gerookte voorn en van K. Zwaan 39 pond schar en van K.J. Hakvoort 278 pond gerookte voorn en 90 pond gerookte baars.
Ook deze partij is op dezelfde wijze van de hand gedaan.
Op 8 November j.l. werd ik opgebeld door een beambte van de Nederlandsche Spporwegen, die mij mededeelde, dat op perron aankomst 2 partijtjes ongepelde garnalen stonden. Aanvoerders Rooseman en J. Wijnschenk waren aanwezig om deze partijen in ontvangst te nemen. Na met mij overleg te hebben gepleegd, hebben de aanvoerders een aantal kleinhandelaren uit de omgeving van de Lindengracht opgezocht en zijn deze garnalen aldaar verkocht, nadat de Politie Westerstraat van een en ander in kennis was gesteld. Er was hier geen reden om deze partij door de betrouwbare Commissieleden te doen verkoopen, daar de aanvoerders zelf aanwezig waren en er met de prijzen van garnalen niet wordt geknoeid.

--- * Taal en Spelling: Het document is geschreven in de destijds gangbare ambtelijke taal (bijv. "terzake", "j.l."). Er zijn enkele typfouten zichtbaar die kenmerkend zijn voor typewerk uit die tijd, zoals "weersomstandighden" (zonder 'e') en "Spporwegen" (met dubbele 'p'). Opvallend is de variatie tussen "gerookte" en "gerokkte".
* Inhoudelijke kern: Het rapport beschrijft hoe de marktmeester omging met onverwachte visaanvoer op zondagen, nadat de officiële zondagsmarkt was gestaakt. Om bederf (vooral door de toenmalige warmte) en economische schade te voorkomen, werd de vis direct verkocht aan betrouwbare winkeliers of ter plekke onder politietoezicht.
* Toezicht: Er wordt herhaaldelijk verwezen naar de "maximumprijs" en toezicht door de Politie (posten Kattenburg en Westerstraat). Dit onderstreept de strikte controle op de voedselvoorziening en de strijd tegen de zwarte markt tijdens de bezettingsjaren.
* Logistiek: De aanvoerlijnen lopen via de Nederlandsche Spoorwegen vanuit bekende vissersplaatsen zoals Urk, Enkhuizen, Katwijk en Grouw.

--- Dit document stamt uit november 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was de voedselvoorziening volledig gereguleerd via een distributiesysteem. De "Nederlandsche Visscherijcentrale" fungeerde als het centrale orgaan dat de vangst en verdeling controleerde.

De angst voor bederf was reëel, aangezien koelfaciliteiten beperkt waren en elk pond voedsel cruciaal was voor de bevolking. De genoemde locaties, zoals de Lindengracht en de politiebureaus, plaatsen de gebeurtenissen direct in de Amsterdamse Jordaan en het Oostelijk Havengebied (Kattenburg). Het document geeft een zeldzaam inkijkje in de dagelijkse, pragmatische besluitvorming van lokale ambtenaren om de voedselstroom binnen de wettelijke kaders (maximumprijzen) draaiende te houden onder moeilijke omstandigheden.