Officieel bericht / Bekendmaking.
Origineel
Officieel bericht / Bekendmaking. December 1942 (gebaseerd op de tekst en het druknummer 12-42). De route Jacob van Lennepkanaal (vanaf de Bilderdijkgracht)—Leidsche-
gracht—Prinsengracht zal in geval van noodzaak het eerst worden „opgegeven”
In alle niet genoemde grachten en kanalen zal niet worden gebroken.
Met nadruk zij er op gewezen, dat de vermelde vaarwateren slechts zullen
worden opengehouden zoolang en voor zoover zulks van gemeentewege
mogelijk wordt geacht. In dit opzicht kan geen enkele concrete toezegging
worden gedaan.
Gedurende de maanden December 1942, Januari, Februari en Maart 1943
zullen kolenschuiten ook in die gedeelten van vorenstaande waterwegen mogen
worden gemeerd, die niet zijn aangewezen als brandstoffenmarkt. Indien U
van ligplaats wenscht te veranderen, dient U daaromtrent contact te houden
met den Dienst van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, tel. 85151.
De Stadsingenieur,
Voorzitter Kleine Benzinecommissie,
E. v. HEEMSKERCK v. BEEST
Stadsdrukkerij Amsterdam 25068-12-42-200 Dit document betreft een officiële regeling voor het scheepvaartverkeer en de brandstofdistributie in Amsterdam tijdens de winter van 1942-1943. De kernpunten zijn:
- IJsbestrijding: De gemeente stelt prioriteiten voor het ijsvrij houden van de grachten. De route van het Jacob van Lennepkanaal naar de Prinsengracht heeft een lage prioriteit en zal bij schaarste aan middelen als eerste worden opgegeven. In niet-genoemde wateren wordt er in het geheel niet aan ijsbreken gedaan.
- Voorbehoud: De overheid weigert harde garanties te geven over de bevaarbaarheid, wat wijst op een gebrek aan middelen (brandstof, materieel) of mankracht.
- Kolendistributie: Vanwege de oorlogsomstandigheden en de winterse kou wordt de regelgeving versoepeld: kolenschuiten mogen tijdelijk overal langs de hoofdroutes aanmeren, niet alleen op de officiële brandstoffenmarkten. Dit was noodzakelijk om de aanvoer van schaarse brandstoffen naar de bevolking te faciliteren.
- Bureaucratie: De "Kleine Benzinecommissie" en de "Dienst van het Marktwezen" treden hierbij op als regulerende instanties. Het document dateert uit de kern van de Tweede Wereldoorlog. Nederland was bezet door Nazi-Duitsland en kampte met grote tekorten aan alles, inclusief brandstoffen voor verwarming en transport.
De "Kleine Benzinecommissie" was een ambtelijk orgaan dat de uiterst schaarse vloeibare brandstoffen rantsoeneerde. Dat de Stadsingenieur ook voorzitter van deze commissie was, verklaart de koppeling tussen het ijsvrij houden van grachten (waarvoor brandstof nodig was voor de ijsbrekers) en de logistiek van de kolenvoorraad.
In de oorlogsjaren was vervoer over water cruciaal voor de bevoorrading van de stad. De strenge winters tijdens de bezettingsjaren maakten ijsbestrijding een kritieke taak. Het feit dat men kolenschuiten toestaat buiten de reguliere markten te liggen, duidt op een noodgreep om de distributie van brandstof zo dicht mogelijk bij de burger te brengen in een tijd waarin landtransport door brandstofgebrek nagenoeg stil lag. Gemeente Amsterdam Marktwezen