Brief (handgeschreven) 12 augustus 1942 Mevr. Wurms-Zwaarts, Monnikenstraat 2-huis, Amsterdam [Stempel linksboven:] № 30/49/1
[Stempel middenboven:] M. 1942 13/8

[Rechtsboven:] Amsterdam 12 Aug. 42

[In blauwe inkt door de tekst heen geschreven:]
1 afschrift in handen
van Hr. Gommaerts
Modelhuis

[In potlood rechtsboven:]
advies s.v.p.

Mijnheer:

Mijn vader den heer Abraham Zwaarts Geboren 24 Juni 1888 en wonende Monnikenstr. 2 huis is Donderdag J.L. tijdens de gehouden razzia opgepikt. Mijn moeder Mevr. de Sara Zwaarts-Wertheijm neemt thans de handel van mijn vader over. Zij is echter te zwak om alleen of den geheele dag op de markt te blijven staan. Nu vraag ik U beleefd of ik van u toestemming kan krijgen haar te mogen assisteren. Mijn naam is Mevr. Wurms-Zwaarts: Geboren 22-10-21 en eveneens wonende Monnikenstraat 2 huis Amsterdam.
Hopende op goede resultaat en spoedig antwoord teken ik:

Hoogachtend
Mevr. Wurms

P.S. Het nummer van de marktkaart van mijn vader is 132 en de plaats waar hij staat Waterlooplein artikel koek, chocolade en fruit. In deze brief verzoekt Mevrouw Wurms-Zwaarts om toestemming om haar moeder te helpen bij hun marktkraam op het Waterlooplein in Amsterdam. De aanleiding voor dit verzoek is tragisch: haar vader, Abraham Zwaarts, is de voorgaande donderdag tijdens een razzia "opgepikt" (gedeporteerd). Omdat haar moeder de handel niet alleen aankan vanwege haar fysieke gesteldheid, vraagt de dochter om officiële goedkeuring om in de kraam (waar koek, chocolade en fruit werd verkocht) te mogen werken.

De brief is een direct bewijs van de wanhopige pogingen van Joodse Amsterdammers om in de zomer van 1942, te midden van de deportaties, het dagelijks leven en de bron van inkomsten voort te zetten. Historische achtergrond:
De datum van de brief, 12 augustus 1942, valt midden in de periode dat de grootschalige deportaties van Joden vanuit Nederland naar de vernietigingskampen in volle gang waren. De "razzia" waar de schrijfster naar verwijst, was een van de vele gewelddadige acties van de bezetter in de Joodse buurt van Amsterdam.

Locatie:
De Monnikenstraat en het Waterlooplein vormden het hart van de Joodse buurt in Amsterdam. De markt op het Waterlooplein was voor veel Joodse gezinnen de primaire bron van inkomsten.

De genoemde personen:
Uit archieven (zoals het Joods Monument) blijkt dat Abraham Zwarts (hier gespeld als Zwaarts) inderdaad is weggevoerd. Hij werd op 4 september 1942 vermoord in Auschwitz. Zijn vrouw Sara Zwarts-Wertheijm en dochter Schoontje (de schrijfster, mevrouw Wurms-Zwaarts) overleefden de oorlog evenmin; zij werden respectievelijk in september en oktober 1942 in Auschwitz vermoord. Deze brief is daarmee een van de laatste tastbare getuigenissen van hun gezin vóór hun totale vernietiging.