← Terug
Archief 745
Inventaris 745-381
Pagina 163
Dossier 24
Jaar 1942

Handgeschreven verzoekschrift.

17 april 1942. Aan: De "Heeren der verdeelings Com:" (Verdelingscommissie, waarschijnlijk gelieerd aan de Joodsche Raad).

Samenvatting

Het document is een sober, formeel verzoekschrift van Benjamin en Aron Visjager. Zij verzoeken de verdelingscommissie om hen (of de entiteit die zij vertegenwoordigen) op te nemen in de distributielijst voor specifieke vishandelwaren: gerookte vis, verse aal en gepelde garnalen. Opvallend is het herhaalde gebruik van het vrouwelijke voornaamwoord "haar" ("haar in te willen schrijven", "haar verzoek"). Dit kan betekenen dat de mannen het verzoek indienden namens een vrouwelijke familie- of bedrijfshoofd (wellicht de moeder of echtgenote die formeel de vergunninghouder was), of het betreft een destijds vaker voorkomende grammaticale verschrijving. De blauwe notitie "Staat op verdeellijst" en het stempel onderaan wijzen op een succesvolle administratieve afhandeling van het verzoek.

Historische Context

De datum van de brief, 17 april 1942, plaatst dit schrijven in een gitzwarte periode van de Nederlandse geschiedenis. De Duitse bezetting was in volle gang en de Jodenvervolging intensiveerde; slechts enkele weken later, in mei 1942, werd de Jodenster ingevoerd. De familie Visjager woonde in de Albert Cuypstraat, een centrum van Joods leven en handel in Amsterdam. Uit archieven (zoals het Joods Monument) blijkt dat Aron Visjager (geb. 1888) en zijn zoon Benjamin (geb. 1920) inderdaad op dit adres woonden en werkzaam waren in de vishandel. Dit document getuigt van hun poging om in een tijd van schaarste en uitsluiting hun nering of voedselvoorziening voort te zetten. Tragisch genoeg zouden de deportaties naar de vernietigingskampen slechts drie maanden na dit verzoek beginnen. Gegevens wijzen uit dat zowel Aron als Benjamin Visjager later dat jaar in Auschwitz zijn vermoord. Dit alledaagse briefje over visdistributie is daarmee een wrange getuige van een bureaucratische werkelijkheid aan de vooravond van de Holocaust.

Genoemde Personen

A. Visjager B. Visjager

Thema's

Duitsland/Oosten Jodenster/Maatregelen

Transcriptie

*[In blauwe pen bovenaan:]* Staat op verdeellijst *[Hoofdtekst:]* A-dam 17 April 1942 De Heeren der verdeelings Com: Mijne Heeren Ondergetekende Benjamin en Aron. Visjager wonende Albert Cuypstraat 101 III te A-dam komt tot u Heeren met een verzoek haar in te willen schrijven bij de verdeeling van Gerookt Visch en versche aal en gepelde Garnalen. Hopende dat haar verzoek ingewilligd word tekenen wij in Hoog achting B. Visjager A. Visjager Albert Cuypstraat 101 III Amst-m *[Stempel onderaan:]* NΒΊ 46A/109/7 M. 1942